2017-09-19 06:13:12

Tại sao hệ thống giáo dục ở Phần Lan tốt?

     Cuối tháng 8-2017, cuốn sách của ông Timothy D. Walker vừa ra mắt ở Ba Lan. Ông là một giáo viên người Mỹ, theo lời khuyên của vợ đã đến ở Phần Lan và dạy học trong một trường phổ thông tại đó. Các sự khác biệt mà ông quan sát được so với hệ thống giáo dục của Mỹ đã cho ông ý tưởng viết cuốn sách „Trẻ em ở Phần Lan học tập tốt nhất”. Có thể mua cuốn sách trên ở các hiệu sách. Sau đây là các điểm chính ông liệt kê, và một giáo viên Ba Lan đã so sánh hệ thống giáo dục Phần Lan với hệ thống giáo dục ở Ba Lan:

  1. Nghề giáo ở Phần Lan là một nghề được đánh giá cao và được tôn trọng nhất.

Đầu tiên là giáo viên. Sự khác biệt giữa Phần Lan và Ba Lan là rất cơ bản. Ở đó chỉ những người thực sự muốn và có đủ tiềm năng mới xin vào làm công việc trên. Rất tiếc là ở Ba Lan tình trạng các trường rất khó khăn, nên không nhất thiết là chỉ những người muốn làm và có thể làm nghề này mới dạy ở các trường. Là một người tốt nghiệp chuyên ngành sư phạm, tôi xin tiết lộ dù không biết có làm ai ngạc nhiên hay không, là thông thường những người được đào tạo nghề này không có một tý tẹo tiềm năng nào để làm nghề giáo viên. Ở Ba Lan không có bất cứ một kỳ thi hay một kỳ trắc nghiệm nào, nên bất cứ ai cũng có thể chọn và tốt nghiệp nghề dạy học.

Ở Phần Lan thì hoàn toàn ngược lại, không dễ trở thành giáo viên ở đó. Chỉ có các học sinh học giỏi nhất lại trải qua chọn lọc ở các trường đại học và phải chứng tỏ có khả năng truyền đạt, są empatyczni.. mới có thể trở thành giáo viên. Bất cứ ai trong chúng ta đã đi học ở đâu đó đều biết làm việc với các giáo viên thật sự muốn dạy học, thích dạy học và có khả năng truyền đạt kiến thức sẽ có khác biệt ra sao.

Hơn nữa ở Phần Lan mọi người đặc biệt tin cậy giáo viên là họ biết cái họ làm. Không có ai kiểm tra chặt chẽ cách làm việc của giáo viên vì cả xã hội tin là con cái họ được những người đủ trình độ và làm công việc ấy tốt nhất với khả năng của họ.

  1. Trường học ở Phần Lan chuẩn bị cho học sinh vào cuộc đời chứ không chuẩn bị để đi thi

Vấn đề thứ hai là nhiệm vụ của nhà trường. Như ông Timothy D. Walker giải thích, người Phần Lan cho là nhà trường là nơi chuẩn bị kiến thức cho trẻ vào cuộc đời chứ không phải học để đi thi. Ở trường trẻ em được dạy xây dựng cộng đồng ra sao, xây dựng mối tin cậy lẫn nhau và sự cộng tác, trách nhiệm của mỗi người ra sao.

Trẻ em ở Phần Lan đi học năm lên bảy. Trước đó không có một ai có ý định dạy trẻ con học gì, chúng phải có thời gian để chơi. Các năm đầu ở trường chủ yếu là học đọc và học viết. Ở xã hội đó, việc học đọc và học viết trong giai đoạn sớm này là rất quan trọng (một phần do lý do lịch sử).

Ở các giai đoạn sau họ dành nhiều thời gian cho trẻ tự học và hoàn toàn tập trung. Để trẻ em dễ tập trung hơn, trong lớp họ không treo các bảng thông tin gì cả. Quang cảnh bên trong lớp rất nhẹ nhàng, hài hòa và không rườm rà. Trong các giờ học trẻ có việc đơn giản là tự đọc, tự làm việc trong không khí yên lặng. Chúng có bài tập về nhà, nhưng rất ít để không phải học quá nhiều ở nhà.

Giờ giải lao trẻ có thể ra sân, không phụ thuộc đang mùa nào. Chúng có thể chơi, chạy nhảy. Mà chúng cũng hay chơi trong các giờ học vì đây cũng là một cách hay được áp dụng có kết quả, là vừa chơi vừa học.

Việc thực hành cũng là một điểm nhấn trong quá trình học. Nhưng việc áp dụng các công cụ công nghệ hiện đại không nhiều. Chúng ta cứ nghĩ là trong các trường học hiện đại ở đó máy tính có khắp nơi, nhưng thực tế ngược lại hoàn toàn. Vấn đề ở đây lại là sự tập trung, mà cáng xa các thứ như thế thì học sinh càng dễ tập trung hơn.

Học sinh Phần Lan không mặc đồng phục, phụ huynh không phải mua sách giáo khoa cũng như dụng cụ học tập cho chúng.

  1. Điều quan trọng nhất trong hệ thống giáo dục ở Phần Lan là các giá trị và việc tạo ra một bầu không khí.

Các giá trị ở đây ví dụ như bình đẳng, tin cậy, cộng tác, tính độc lập. Làm thế nào để tạo ra được? Học sinh gọi thầy giáo bằng tên như bạn bè. Chúng không mặc đồng phục. Dụng cụ học tập và sách giáo khoa có ở trường và miễn phí. Giáo viên có trách nhiệm phát hiện các năng khiếu tự nhiên của trẻ và cố gắng đánh giá cao chúng. Không bao giờ có việc phụ đạo, và nếu có trẻ nào theo không kịp thì giáo viên phải cùng làm việc với chúng cho đến khi trẻ lấp hết các chỗ trống đó. Dạy miễn phí!.

Nhưng trước hết ở trường phải luôn luôn là "koulu". Từ này tiếng Phần Lan có nghĩa là một bầu không khí tin cậy lẫn nhau, không có sự âu lo, thân thiện. Nhờ tất cả những thứ đó, Phần Lan hiện đang có những công dân được đào tạo tốt nhất, không bị stress nhất trên thế giới. Và đây là sức mạnh vĩ đại của họ.

NHV (theo Onet.pl)

Sửa lần cuối 2017-09-19 04:13:20

Bình luận


Bình luận qua Facebook