Giữa thời đại toàn cầu hóa, khi mỗi quốc gia đều nỗ lực định hình hình ảnh của mình bằng những giá trị đặc trưng nhất, văn hóa – đặc biệt là văn hóa ẩm thực – ngày càng trở thành một “ngôn ngữ mềm” có sức lan tỏa mạnh mẽ. Mùa hè năm 2026, một hành trình như thế sẽ bắt đầu từ Việt Nam, vượt hàng nghìn cây số để đến với châu Âu nhằm lan tỏa giá trị của Phở – biểu tượng tiêu biểu của ẩm thực và văn hóa Việt.
Không mang theo những sân khấu đồ sộ, không mang theo những diễn ngôn lớn lao, đoàn nghệ nhân chỉ mang theo tâm huyết với hương vị quê nhà, những bí quyết nghề được truyền qua nhiều thế hệ và hơn hết – mang theo một phần ký ức Việt Nam. Hành trình ấy mang tên: “PHỞ CULTURAL ROADSHOW - Hành trình Quảng bá Văn hóa Phở và Ẩm thực Việt tại châu Âu 2026”.
Từ hương vị Quê nhà đến Ngoại giao Văn hóa
Trao đổi với phóng viên Báo Quê Việt, ông Mai Hải Lâm – Chủ tịch Hội We Love Phở, Trưởng Ban Tổ chức chương trình – chia sẻ rằng ý tưởng về một hành trình quảng bá Phở xuyên châu Âu đã được hình thành từ nhiều năm trước:
"Tôi từng đề cập tới đề tài quảng bá Phở tại châu Âu tại Diễn đàn Doanh nghiệp Việt kiều châu Âu năm 2023 tại Budapest. Ý tưởng nhận được sự quan tâm, ủng hộ và đồng hành của rất nhiều doanh nhân trẻ. Tử đó hình thành nên hội We Love Phở với trụ sở đặt ở Brussels. Chúng tôi tin rằng nếu nhiều người, nhiều nhóm hội đoàn cộng đồng cùng chung tay thì Phở hoàn toàn có thể trở thành một biểu tượng văn hóa mang tầm quốc tế."
Theo ông Lâm, bước ngoặt đến khi nhiều nghệ nhân trong nước nhận lời sang tham dự Ngày Việt Nam tại Slovakia (5/7/2026). Kế hoạch về một chuyến đi riêng lẻ đã mở ra một tầm nhìn rộng hơn: “Tại sao không kết nối thành một hành trình xuyên châu Âu?”. Câu hỏi ấy chính là khởi đầu của Phở Cultural Roadshow 2026.
Chương trình được khởi xướng theo sáng kiến của Hội We Love Phở và Hiệp hội Văn hóa Ẩm thực Ninh Bình, hướng tới mục tiêu quảng bá Phở như một di sản sống, tôn vinh các nghệ nhân, gắn kết cộng đồng kiều bào và thúc đẩy ngoại giao văn hóa - ẩm thực trên trường quốc tế.
Nhật Bản có sushi, Hàn Quốc có kimchi, Ý có pizza... và Việt Nam hoàn toàn có thể tự hào bước ra thế giới với Phở.
Bản đồ Hành Trình Xuyên Châu Âu
Hành trình của Phở Cultural Roadshow 2026 sẽ diễn ra liên tục từ ngày 26/06 đến 15/07/2026 đi qua 6 quốc gia với 7 bến dừng chân:
- Bến Praha (CH Séc): 26/6 - 29/6 (Tham gia Lễ hội Rực Rỡ Việt Nam)
- Bến Warszawa (Ba Lan): 30/6 - 02/7
- Bến Bratislava - Trnava (Slovakia): 03/7 - 06/7 (Trọng tâm là Ngày Việt Nam tại Slovakia 5/7)
- Bến Vienna (Áo): 07/7 - 08/7
- Bến Budapest (Hungary): 09/7 - 10/7
- Bến Bochum (Đức): 11/7 - 13/7
- Bến Berlin (Đức): 14/7 - 15/7
Các hoạt động lõi tại mỗi điểm dừng
Chương trình lấy con người – nghề – ký ức văn hóa Việt Nam làm trung tâm với các nội dung đặc sắc:
● Trình diễn nấu Phở truyền thống, Phở cuốn và Bánh xèo…
● Kể chuyện nghề, giao lưu trực tiếp và lắng nghe chia sẻ từ các nghệ nhân ẩm thực hàng đầu Việt Nam.
● Giới thiệu các nguyên liệu đặc trưng, gia vị, triết lý và văn hóa của ẩm thực Việt.
● Trình chiếu hình ảnh, tư liệu sống động về đời sống ẩm thực tại quê nhà và tổ chức trải nghiệm ẩm thực.
Đội ngũ nghệ nhân tên tuổi đồng hành
Chương trình quy tụ đội ngũ chuyên gia, đầu bếp và nghệ nhân ẩm thực uy tín từ cả ba miền Bắc – Trung – Nam:
● Bà Lê Thị Thiết: Phó Chủ tịch Hiệp hội Văn hóa Ẩm thực Việt Nam, Chủ tịch Hiệp hội Văn hóa Ẩm thực tỉnh Ninh Bình.
● Ông Dương Văn Hùng: Chuyên gia ẩm thực Hà Nội, Chủ tịch Hội Đầu bếp Hoàng gia Việt Nam. - Nguyên Trưởng khoa Quản trị Chế biến, trường trung cấp nghề Nấu ăn - nghiệp vụ Du lịch và Thời trang Hà Nội.
● Ông Vũ Ngọc Vượng: Nghệ nhân văn hóa Ẩm thực Việt Nam, Phó Chủ tịch Chi hội Phở Vân Cù.
● Ông Quách Hải Nam: Đầu bếp Việt, Phó Chủ tịch Chi hội Phở Xưa Nam Định.
● Bà Tạ Thị Kim Oanh: Nghệ nhân ẩm thực, nguyên Phó Chánh văn phòng Hiệp hội Văn hóa Ẩm thực Việt Nam.
● Bà Nguyễn Thị Ánh: Nghệ nhân ẩm thực làng nghề, Phó Chủ tịch Chi hội Đầu bếp chuyên nghiệp Hà Nội.
● Ông Phạm Đình Long: Chef Long - Hiệp hội Văn hóa Ẩm thực Đà Nẵng
● Ông Trần Văn Thắng: Chuyên gia ẩm thực. Hiệp hội Văn hóa Ẩm thực Ninh Bình.
Warsaw – Bến đỗ của sự Giao thoa Văn hóa
Trong toàn bộ hành trình, thủ đô Warsaw (Ba Lan) được xác định là một trong những điểm nhấn quan trọng, không chỉ bởi quy mô mà còn bởi ý nghĩa biểu tượng sâu sắc. Ba Lan hiện là một trong những nơi có cộng đồng người Việt Nam sinh sống, học tập và hội nhập sâu rộng nhất tại Châu Âu. Nhiều thế hệ kiều bào tại đây vẫn giữ gìn vẹn nguyên ký ức quê hương qua ngôn ngữ, lễ hội và đặc biệt là hương vị ẩm thực.
Trao đổi với phóng viên Báo Quê Việt, ông Nguyễn Lê Hùng – Chủ tịch Câu lạc bộ Hà Thành tại Ba Lan, Trưởng Ban Tổ chức Bến Warszawa (Warsaw Station) – nhận định:
"Warszawa không chỉ là điểm đến của Hành trình, đây là nơi giao thoa tự nhiên giữa văn hóa Việt Nam với công chúng châu Âu. Việc các nghệ nhân tên tuổi cùng hội ngộ tại đây là cơ hội hiếm có để những người làm nghề gặp gỡ, trao đổi kinh nghiệm. Đối với những người trong nghề, việc được tiếp xúc, gặp gỡ, giao lưu, học hỏi từ những chuyên gia lành nghề là điều vô cùng quý. Đôi khi, chỉ những thao tác nhỏ của nghệ nhân lại là điều quyết định giá trị và chất lượng của món ăn. Cơ hội để tiếp cận những điều như vậy không phải muốn là có được".
Ông Hùng cũng chia sẻ thêm, trong bối cảnh Việt Nam đang thúc đẩy hồ sơ ghi danh Văn hóa Phở là Di sản Văn hóa Phi vật thể UNESCO, các hoạt động quốc tế như Phở Cultural Roadshow 2026 sẽ là minh chứng sống động nhất về sức sống mạnh mẽ của di sản này ở nước ngoài. CLB Hà Thành vinh dự và tự hào tham gia đồng hành với những hoạt động như thế này.
Những cây cầu được xây từ những bàn tay nhỏ
Sức mạnh lớn nhất của Phở Cultural Roadshow Europe 2026 không đến từ một nguồn lực tập trung, mà được dệt nên từ tinh thần đoàn kết cộng đồng. Chương trình đã tạo ra một mạng lưới kết nối chặt chẽ giữa các đối tác chuyên môn trong nước và các hội đoàn kiều bào tại địa phương như: Hội Mova Land ở CH Séc, CLB Hà Thành tại Ba Lan, Hội đồng hương Ninh Bình tại Ba Lan, Hội Doanh nghiệp Việt Nam tại Slovakia, Hiệp hội ‘Cội nguồn Việt Nam” tại Slovakia, Hội Doanh nghiệp và Hội Phụ nữ Việt Nam tại Hungary, Nhà Văn hóa Đồng Xuân tại Đức… Nhiều hiệp hội doanh nghiệp từ những nước khác, nơi hành trình không đi qua cũng đã tuyên bố ủng hộ và đồng hành, như Hội Doanh nghiệp Việt Nam tại Bỉ, Vương Quốc Anh, Thụy Điển, Rumani…
Trao đổi với Quê Việt, ông Trần Anh Tuấn – Chủ tịch Hội Người Việt Nam tại Ba Lan, ủy viên Trung ương Mặt Trận Tổ Quốc Việt Nam – đánh giá cao tính thời điểm của dự án:
"Đây là một sáng kiến đúng lúc, không chỉ giúp gìn giữ văn hóa Việt mà còn góp phần lan tỏa hình ảnh đất nước ra quốc tế. Điều đáng quý nhất là khả năng kết nối nhiều lực lượng: từ các cơ quan quản lý Nhà nước, Ủy ban Nhà nước về người Việt Nam ở nước ngoài, đến các nghệ nhân, doanh nghiệp và từng cá nhân kiều bào. Người hỗ trợ địa điểm, người lo hậu cần, người góp công truyền thông... Mỗi đóng góp dù nhỏ khi cộng hưởng lại chắc chắn sẽ tạo nên thành công lớn."
Ông Tuấn cũng chia sẻ, ông đã tham dự buổi lễ Công bố Hành trình tổ chức tại Ủy ban Nhà nước về người Việt Nam ở nước ngoài vào giữa tháng 5/2026, và sau đó có báo cáo về hoạt động văn hóa đặc biệt này với lãnh đạo Bộ Ngoại giao. Sự quan tâm của các cấp lãnh đạo và báo chí truyền thông trong nước tới những hoạt động văn hóa, xã hội của cộng đồng người Việt ở nước ngoài nói chung, cũng như tới Hành trình Quảng diễn Văn hóa Phở ở châu Âu năm nay là rất lớn. Mỗi hoạt động, dù lớn hay nhỏ của kiều bào hướng về quê hương đều có những tác dụng nâng cao vị thế của Việt Nam.
Tu Stargard (Ba Lan) - một tiếng nói của người làm nghề
Không chỉ tại Warszawa, hành trình còn nhận được sự quan tâm của nhiều doanh nghiệp Việt đang hoạt động ở các địa phương xa thủ đô.
Một trong số đó là chị Vân Đào, chủ nhà hàng Złoty Smok tại thành phố Stargard, thuộc vùng Zachodniopomorskie, Ba Lan. Chị cho biết mình biết đến chương trình qua sự giới thiệu của Đại sứ Việt Nam tại Ba Lan trong một chuyến công tác địa phương.
“Khi nghe về chương trình quảng bá Phở Việt tại châu Âu, tôi thực sự rất quan tâm. Đây không chỉ là hoạt động giới thiệu một món ăn mà còn là cách rất đẹp để đưa văn hóa Việt Nam, tinh thần Việt Nam và hình ảnh con người Việt Nam đến gần hơn với bạn bè quốc tế.”
Theo chị, đối với những doanh nghiệp Việt đang hoạt động ở các thành phố nhỏ, những chương trình như vậy mang ý nghĩa đặc biệt. “Ở các địa phương xa thủ đô, cơ hội tiếp cận những sự kiện văn hóa hay ngoại giao thường ít hơn. Chính vì vậy, mỗi hoạt động quảng bá văn hóa Việt Nam đều rất đáng quý.” Theo chị, giá trị lớn nhất của chương trình là xây dựng một cây cầu văn hóa thông qua ẩm thực. “Có những điều khó diễn tả bằng lời, nhưng qua
một bát Phở ngon, người ta có thể cảm nhận được sự tinh tế và tình cảm của người Việt Nam.” Khi được hỏi muốn gửi thông điệp gì tới bạn bè châu Âu, chị Vân Đào trả lời bằng một câu ngắn gọn nhưng đầy cảm xúc: “Hãy thử Phở không chỉ như một món ăn, mà như một câu chuyện về Việt Nam.” Được biết, chị và nhà hàng của chỉ cũng sẽ đồng hành cùng hành trình từ xa, thông qua câu chuyện mà chị sẽ kể ngay tại nhà hàng của mình.
Lời kết: Khẳng định Bản sắc và Thương hiệu Quốc gia
Xét trên lăng kính ẩm thực, Roadshow là chuỗi sự kiện quảng bá món ăn. Nhưng nhìn bằng lăng kính văn hóa và quốc gia, đây là câu chuyện về bản sắc dân tộc, là bước đi chiến lược của ngoại giao văn hóa. Một quốc gia được nhớ đến và yêu mến không chỉ bởi kinh tế hay công nghệ, mà còn bởi những giá trị nhân văn, chạm đến cảm xúc.
Mùa hè này, khi những bát Phở nóng hổi, thơm nghi ngút được phục vụ tại các thành phố lớn của châu Âu, thực khách quốc tế có thể đến vì tò mò, có thể đến vì yêu ẩm thực. Nhưng khi rời đi, thứ họ mang theo sẽ không chỉ dừng lại ở hương vị của quế, hồi, gừng hay nước dùng trong veo, mà là một câu chuyện văn hóa sâu sắc đến từ một đất nước thanh bình bên bờ Biển Đông.
Câu chuyện ấy mang tên: VIỆT NAM
Đức Phúc
