Chuyện hy hữu ở Bạc Liêu

Nông dân 'khai hoang' trên đất cho doanh nghiệp thuê

Tỉnh Bạc Liêu từng ưu ái cho một Việt kiều thuê 775ha đất trong 50 năm, đẩy nhiều người dân vào cảnh phải lang thang kiếm sống. Hai năm nay, phần lớn đất thuê lại bỏ hoang và khoảng 100 hộ dân đang trở lại 'khai hoang' khiến chính quyền và doanh nghiệp lúng túng.

Cty Duyên Hải Bạc Liêu thuê đất nhưng bỏ hoang.

Ông Việt kiều Trần Kia về quê nhà, lập Cty Duyên Hải Bạc Liêu, do ông làm Chủ tịch Hội đồng thành viên, chuyên sản xuất kinh doanh nuôi trồng và xuất khẩu thủy sản. Giấy phép số 984/GP do Bộ KH - ĐT cấp ngày 6-9-1994, Cty Duyên Hải Bạc Liêu là doanh nghiệp có 100% vốn nước ngoài, vốn đầu tư đăng ký - vốn pháp định là 4.116.000 USD, địa chỉ giao dịch ban đầu là ấp Chòm Xoài, xã Hiệp Thành (TX Bạc Liêu, tỉnh Bạc Liêu).

Sở KH - ĐT tỉnh Bạc Liêu cho biết, quá trình triển khai dự án, ông Trần Kia điều chỉnh giấy phép 6 lần, lần cuối vào ngày 7-5-2002 và thời gian hoạt động tăng từ 25 năm lên 50 năm, với tổng vốn đăng ký là 10.464.816 USD, gắn với diện tích đất là 775 ha, tại xã Vĩnh Trạch Đông và Hiệp Thành (TX Bạc Liêu). Ngoài diện tích trên, Cty Duyên Hải Bạc Liêu còn thu gom thêm gần 40 ha của người dân.

Vì sao Cty Duyên Hải Bạc Liêu được ưu ái cho thuê đất của dân? Cụ thể, ngày 7-5-1998, UBND tỉnh Bạc Liêu ban hành quyết định cho Cty Duyên Hải Bạc Liêu mở rộng 218,35ha. Đến ngày 30-5-2000, UBND tỉnh cho phép mở rộng thêm 46,81 ha. Khi đang lỗ trên 20 tỷ đồng, thì Cty xin thuê thêm 509,784 ha mở rộng dự án.

Điều đáng nói là 509 ha này thuộc dự án di dân, cấp cho dân nghèo. Bị thu hồi đất, hàng trăm người dân nghèo ven biển mất đất, rơi vào cảnh túng quẫn, báo Tiền Phong có loạt bài: Bạc Liêu: Nông dân lang thang sau dự án.

Sở KH - ĐT Bạc Liêu khảo sát tình hình sản xuất - kinh doanh Cty Duyên Hải Bạc Liêu vào tháng 2-2009, phát hiện doanh nghiệp này lỗ trên 111 tỷ đồng. Nhiều diện tích đất của Cty Duyên Hải Bạc Liêu thuê sử dụng không hiệu quả, sử dụng không đúng tiềm năng và đặc biệt có hơn 290 ha bỏ hoang.

Sau hơn 14 năm hoạt động, Cty Duyên Hải Bạc Liêu đang lay lắt trên vùng đất ven biển Bạc Liêu. Trong khi đó, hàng trăm hộ dân phải rời mảnh đất của mình, lang thang kiếm sống, khiếu kiện kéo dài.

PV báo Tiền Phong gặp một gia đình dựng chòi khai hoang. Ảnh: Nguyên Hương.

Ông Lý Hoàng, ở ấp Giồng Giữa B, xã Vĩnh Trạch Đông (TX Bạc Liêu) dựng nhà tạm, đặt lú bắt cá tôm trên phần đất Cty Duyên Hải Bạc Liêu, từ năm 2009 đến nay. Ông cho biết: “Thấy Cty Duyên Hải Bạc Liêu thuê đất, rồi bỏ hoang, trong khi đó, bà con chúng tôi không đất sản xuất, nên tiếc quá bắt tôm cá kiếm sống”.

Chủ tịch UBND xã Hiệp Thành (TX Bạc Liêu) cho rằng, đất Cty Duyên Hải Bạc Liêu thuê, nằm ở xã Hiệp Thành 595 ha. Từ năm 1998 đến nay hầu như không sản xuất, bỏ hoang. Người dân nghèo các xã lân cận như Lai Hòa (Vĩnh Châu, Sóc Trăng), Vĩnh Trạch Đông, Hiệp Thành và phường Nhà Mát (TX Bạc Liêu), xã Vĩnh Hậu, Vĩnh Hậu A (Hòa Bình, Bạc Liêu) thường xuyên vào khai thác tôm cá, gỡ lấy tài sản bị bỏ hoang phế.

Ông Trần Ngọc Chiến, Chủ tịch UBND xã Vĩnh Trạch Đông, cho biết, Cty Duyên Hải Bạc Liêu không đủ khả năng quản lý, khai thác đất thuê của Nhà nước. “Từ đầu mùa mưa đến nay, người dân vào giăng lưới bắt cá, đặt lý bắt tôm và có 25 hộ vô đây cất nhà tạm, cặm chà, đặt lú khai thác tôm cá”, ông Chiến nói.

Trong khi đó, ông Lâm Thanh Nghị, PGĐ Cty Duyên Hải Bạc Liêu yêu cầu công an xã Vĩnh Trạch Đông giữ gìn trật tự và chỉ cho khai thác tôm cá trên 6 ao với diện tích khoảng 5 ha.

Ông Tạ Công Danh, cũng là PGĐ Cty Duyên Hải Bạc Liêu, gửi công văn tố cáo hành vi chiếm đất, trộm cắp tài sản tại Cty Duyên Hải Bạc Liêu và yêu cầu chính quyền can thiệp nhưng tình hình vẫn chưa được cải thiện.

Ông Dương Ngọc Lợi, quyền Chủ tịch UBND TX Bạc Liêu, cho rằng, người dân vào đây khai thác thủy sản là trái luật. “Tuy nhiên, để giải quyết hài hòa, tránh xáo trộn, trước mắt các ngành của thị xã vận động người dân ra khỏi khu vực của Cty Duyên Hải. Nếu người dân không chấp hành, chúng tôi sẽ trục xuất”, ông Lợi nói.

Nguyễn Tiến Hưng (Tiền phong)