'Bó tay' với tiền polymer 'địa phủ'

Thời gian qua, các vụ lừa đảo bằng thủ đoạn dùng tiền mã mô phỏng tiền polymer đã xảy ra ngày càng nhiều. Thế nhưng, việc xử lý lại công cốc, bắt rồi phải… đem trả.

Mua không khó

Dạo một loạt các điểm bày bán hàng mã trên địa bàn TP HCM, tìm đỏ mắt trong chồng tiền mã xếp ngay ngắn ở các sạp đều không thấy loại tiền polymer. Những tưởng loại tiền này đã bị “dẹp”... Nhưng không, chỉ cần lên tiếng hỏi thì lập tức được đáp ứng.

Những loại tiền giả giống y như thật, chỉ khác dòng chữ "Ngân hàng địa phủ" trên đầu.

Tại chợ Tân Định (quận 1), bà chủ đon đả kéo chúng tôi lại sạp, lúi húi dưới gầm sạp rồi lôi ra một túi ni-lông đen và ra giá 10.000 đồng cho ba xấp (60 tờ một xấp) “tiền” bên trong. So với các loại tiền mã kiểu cũ, loại tiền này có giá đắt gấp đôi. Thấy chúng tôi tỏ vẻ muốn “sưu tập” đủ bộ các mệnh giá tiền, người bán tỏ vẻ tiếc rẻ: “Dạo này hàng hút quá, chị kêu mấy lần nhưng họ vẫn chưa giao”.

Còn cụ già bán hàng mã ở chợ “chồm hổm” cạnh chợ Rạch Ông (quận 8) thì nói như quát: “Hàng đó Nhà nước cấm rồi, không bán!” nhưng khi chúng tôi vừa dợm bước, bà vội níu áo “chờ chút, để cho người vô nhà lấy!”. Khi hàng đem ra, nhiều người tỏ ra rất ngạc nhiên vì “sao giống quá vậy!".

Quả thật, loại tiền vàng mã này rất giống tiền thật về màu sắc, kiểu dáng, kích thước. Nếu không để ý, hoặc nếu kẹp loại tiền này với tiền thật thì không dễ phát hiện. Tiền vàng mã polymer cũng có 6 mệnh giá như tiền thật, được in khá tinh xảo. Trên tiền “địa phủ” cũng in hình giàn khoan Bạch Hổ, Chùa Cầu, Khuê Văn Các, Hạ Long,… như tiền thật nhưng do “Ngân hàng địa phủ phát hành”.

Bắt rồi… trả!

Trước câu hỏi về công tác quản lý mặt hàng này, ông Đặng Văn Đức, Chi cục trưởng Chi cục Quản lý thị trường (QLTT) TP HCM cho biết chưa thể xử lý vi phạm. Trong dịp Tết vừa qua, Đội QLTT 3A kiểm tra 12 sạp kinh doanh hàng mã thuộc khuôn viên chợ Bình Tây (quận 6). Đội đã tạm giữ gần 1.500 tờ tiền giấy mô phỏng tiền polymer và hàng chục kg giấy tiền mô phỏng ngoại tệ âm phủ mệnh giá 100 USD. Tuy nhiên, đến hết hạn thụ lý hồ sơ, đơn vị này đã phải hoàn trả lại tang vật cho các chủ hàng mà không thể xử gì được.

Lực lượng quản lý thị trưởng kiểm tra quầy kinh doanh hàng mã tại chợ Bình Tây, quận 6. Ảnh: Quy Nhi.

Ông Đức phân tích: Tại khoản 3, điều 3, Quyết định 130/2003/QĐ-TTg ngày 30/6/2003 của Thủ tướng Chính phủ về việc bảo vệ tiền Việt Nam có quy định: nghiêm cấm sao chụp tiền Việt Nam với bất kỳ mục đích nào nếu không có sự chấp thuận trước bằng văn bản của Ngân hàng nhà nước Việt Nam. Tuy nhiên, các loại tiền trên không bị điều chỉnh bởi quy định trên vì có in dòng chữ “Ngân hàng địa phủ” và hình Diêm Vương cũng như các hình được in trên loại tiền vàng mã cũng khác biệt so với tiền thật.

Còn tại Nghị định 105/2007/NĐ-CP về hoạt động in các sản phẩm không phải là xuất bản phẩm có chế tài đối với vàng mã nhưng chỉ dành cho nhà sản xuất hoặc trực tiếp đặt in mà không có quy định đối với người mua đi bán lại.

Qua rà soát các văn bản quy phạm pháp luật hiện hành, đối chiếu với loại tiền vàng mã thực tế bị tạm giữ, QLTT TP HCM nhận thấy đây là hành vi xâm phạm quyền (làm nhái) đối với loại tiền Việt Nam đang lưu hành mà chủ thể là Ngân hàng Nhà nước Việt Nam. Tuy nhiên, hiện nay vẫn chưa có quy định chế tài cụ thể trong lĩnh vực này.