Năm 2007 – 2008 là thời điểm bất ổn của cộng đồng người Việt tại thành phố Krasnodar. Sau một vài sai phạm về phương diện luật pháp của những cá nhân từng có vai trò trong cộng đồng tại đây, các cơ quan chức năng của chính quyền sở tại tiến hành rà soát một cách có hệ thống việc đăng ký hộ khẩu, đăng ký kinh doanh và quyền lao động của người Việt Nam sinh sống trong thành phố.
Những tồn đọng từ nhiều năm mà chi hội người Việt không giải quyết nổi, cộng với những khó khăn khách quan ập đến, hơn 500 người Việt Nam tại đây đứng trước nguy cơ khó lòng trụ lại làm ăn.
Chợ Trung tâm thành phố, địa điểm kinh doanh chủ yếu của cộng đồng, hơn 50% số quầy hàng bỏ buôn bán. Đại đa số người Việt tại đây khó có khả năng giải quyết đăng ký lại hộ khẩu. Chợ hoang vắng, không có người đưa nguồn hàng về, bà con rục rịch chuẩn bị hồi hương.
Khu chợ TT thành phố, nơi buôn bán chủ yếu của người Việt
“Ốp” ở sau một thời gian dài không được tu sửa xuống cấp nghiêm trọng, cư dân tản mát ra thuê nhà ngoài thành phố. Sự hoang mang và bầu không khí ảm đạm bao trùm cả cộng đồng người Việt.
Trước tình hình đó, ngày 14/10/2008, được sự chỉ đạo của Đại sứ quán và BCH Hội người Việt Nam tại LB Nga, Chi hội người Việt Nam tại Kuban tổ chức đại hội và bầu ra một ban chấp hành mới, đứng đầu là ông Trần Quốc Triệu. Nhận nhiệm vụ này, ông Trần Quốc Triệu xác định đây là một trọng trách lớn. Từ một doanh nhân rất thành đạt trọng phạm vi một gia đình, ông đã dành tâm huyết để đầu tư trí lực cho cộng đồng, nói cách khác, là ông đã cầm mái chèo từ sông ra biển lớn.
Quầy hàng bò phong phú chủng loại
Ông coi việc hợp thức hoá cho bà con lúc này là công việc đầu tiên và quan trọng nhất. Do sự đổ bể của những người tiền nhiệm, những kẽ hở thiếu minh bạch trong việc đăng ký hộ khẩu trước đây đã bị công an phanh phui và khởi tố. Ông Trần Quốc Triệu buộc phải làm lại từ đầu dựa vào những quan hệ sẵn có của mình. Với khả năng thuyết phục, được sự nhất trí đồng lòng của lãnh đạo chi hội, ông đã tranh thủ được sự ủng hộ của các cấp chính quyền trong thành phố. Họ đã hiểu biết, thông cảm và ủng hộ những người Việt Nam một cách nhiệt thành. Kết quả là cho đến giữa năm 2009, “vùng trắng” hoàn toàn bị xóa bỏ, 100% người Việt Nam tại đây được cấp hộ khẩu, cấp quyền kinh doanh. Có 145 người làm được khẩu định cư 3 năm; 27 người làm thẻ cư trú 5 năm.
Các hộ kinh doanh yên tâm với chỗ làm việc ổn định
Không khí chợ búa được hồi sinh khi ông Trần Quốc Triệu thuê lại khu vực kinh doanh ở chợ Trung tâm. Quyết định đầu tiên của ông là giảm tiền thuê chợ 3.000 rúp cho một chỗ bán hàng trong 1 tháng, kêu gọi bà con quay trở lại kinh doanh.
Do thành phố Krasnodar quá xa thủ đô Moskva, xa nguồn hàng nên những chủ lớn mới có điều kiện thuê xe để lấy hàng về, những hộ kinh doanh bình thường gặp rất nhiều khó khăn về phương tiện. Để giải quyết dứt điểm vấn đề này, ông Trần Quốc Triệu quyết định sẽ đầu tư tổ chức xe buyt chở bà con đi lấy hàng riêng chạy suốt từ thành phố Krasnodar - Moskva. Ông muốn mọi người có nhu cầu đều có thể bình đẳng cùng nhau lên tìm nguồn hàng ở thủ đô.
Sau khi chợ Trerkizov tan rã, Hội người Việt Nam tại thành phố Kuban đã cho người maketting tìm đến xưởng may, tìm đến các kho có nguồn hàng để ký hợp đồng lấy hàng về phân phối cho bà con.
Quầy hàng kính hoành tráng
Để cứu vãn “ốp” ở duy nhất của người Việt Nam ở trên phố Demtrenko thoát khỏi tình trạng tan rã, ông Trần Quốc Triệu đã bỏ hơn 4 triệu rúp (hơn 100 nghìn USD) cải tạo lại toàn bộ “ốp”, thay đổi 100% cửa sổ theo thế hệ mới, sửa chữa lại phòng ở, bếp và nhà vệ sinh, lát lại toàn bộ hành lang…
Ông trang bị riêng cho mỗi gia đình một tủ đứng, tổ chức lại bộ máy quản lý “ốp”, trực an ninh 24/24. “Ốp” ở giờ đây trở thành ký túc xá văn minh, sạch sẽ, ngăn nắp, có sân bóng, có phòng chơi bóng bàn, lắp đặt ăng ten thu kênh truyền hình VTV4, có khu để xe trật tự.
Hiện tại những người trước đây bỏ ra ngoài thuê nhà ở đã quay lại “ốp”. An ninh bảo đảm, giá thuê phòng ở được giảm thiểu đến mức tối đa, hỗ trợ tiền điện, tiền nước, tiền gaz … đã tạo điều kiện cho bà con “an cư, lạc nghiệp”. Ngay bên cạnh “ốp” ở là một hội trường lớn có sức chứa 400 người. Hội người Việt coi đây là một nơi sinh hoạt lễ tết của cộng đồng.
Từ ngày Hội người Việt tại Ku-ban được kiện toàn lại, các phong trào thể thao, văn nghệ đã khởi sắc. Lãnh đạo Hội đã cho mời các đoàn ca nhạc chuyện nghiệp biểu diễn miễn phí phục vụ nhu cầu thưởng thức nghệ thuật của bà con. Các giải bóng chuyền, bóng bàn và bóng đá mùa hè đã thu hút bà con đến tham gia cổ vũ, tạo cơ hội giao lưu, củng cố đoàn kết trong cộng đồng.
Phong trào thể thao sôi nổi ở Krasnodar
Để hỗ trợ các hoạt động này, một Quỹ Cộng đồng đã được xây dựng với phần đóng góp chủ yếu do doanh nghiệp của gia đình ông Nguyễn Quốc Triệu. Trong thời gian tới, Ban lãnh đạo Hội cho biết, Hội sẽ tiếp tục có những hoạt động thiết thực để Quỹ Cộng đồng ngày càng phát triển, tổ chức đón Tết Nguyên đán…
Đội ngũ lãnh đạo Chi Hội là những thành viên tích cực, tập hợp những trí thức nòng cốt, có nhiều đóng góp vô tư cho cộng đồng như anh Vũ Quang Sinh, Hà Năng Thảo, Đỗ Minh Chánh, anh Trần Ngọc Tiến v.v… Họ đã phát huy vốn tri thức, kinh nghiệm và bề dày hoạt động để góp sức xây dựng cho Cộng đồng Người Việt tại Kuban phát triển ổn định.
Một điểm được đánh giá cao đối với lãnh đạo Chi Hội là họ có những quan hệ rất mật thiết với lãnh đạo Chính quyền và nhân dân sở tại. Chính quyền thành phố đánh giá rất cao sự lao động cần cù, tinh thần hữu nghị và những hoạt động văn hoá của người Việt. Họ luôn luôn tạo điều kiện cho cộng đồng người Việt tại đây tham gia vào những hoạt động kinh doanh, hoạt động xã hội, tạo điều kiện cho người Việt hoà nhập với nhân dân sở tại.
Các doanh nghiệp Việt Nam đã an cư lạc nghiệp ở đây - Ngôi nhà của ông Nguyễn Quốc Lợi
Hầu như trong suốt thời gian qua, trong cộng đồng người Việt tại Ku-ban không hề có những hiện tượng tiêu cực. Những hành động làm mất trật tự, an ninh, nghiện ngập, đánh bạc trong “ốp”, trong chợ đều bị lên án, nghiêm khắc xử lý bằng biện pháp hành chính. Hội coi đây là một trong những biện pháp để bảo đảm trật tự cộng đồng.
Do những lợi thế mà không một cộng đồng nào ở nước Nga có được như địa bàn kinh doanh ổn định, giá cả sinh hoạt ở mức vừa phải, Cộng đồng hầu như không biến động về số lượng, Hội người Việt Nam tại Kuban đã đặt ra những nhiệm vụ quyết định là tạo điều kiện cho bà con làm ăn lâu dài, có cuộc sống chất lượng cao về vật chất và tinh thần, góp phần nâng cao vị thế của người Việt.
Tin chắc những điều đó vừa là niềm hy vọng của Cộng đồng người Việt nói chung mà nó sẽ được thực hiện một cách có hiệu quả tại thành phố Krasnodar – Kuban./.
Krasnodar 19/8/2009
Bài: Quỳnh Thảo. Ảnh: Điệp Anh (mekongnet)