Ngày „lễ các thánh(1/11)” mà người Việt Nam tại Ba Lan hay gọi là ngày „lễ người chết” là một trong các ngày lễ lớn của Ba Lan. Ngày này các công sở, chợ búa, trường học, cửa hàng ...đều đóng cửa. Tại các nghĩa trang người đi lại đông như hội.
Mấy ngày trước đó các ngôi mộ được người nhà sửa sang sạch sẽ. „Ngày 29/10/2009 đại diện ĐSQ đã cùng một số thành viên Hội phụ nữ Việt Nam tại Ba Lan, Hội NVN tại Ba Lan yêu đạo Phật, Hội người cao tuổi, Ban từ thiện Cộng đồng đã đi sửa sang, quét dọn các ngôi mộ người Việt Nam tại nghĩa trang quân đội” bí thư thứ nhất ĐSQ phụ trách Cộng đồng Phạm Văn Mích cho biết.
Người đi lại ở các nghĩa trang đông như đi hội
Hoa tươi( nhiều nhất là các loại hoa cúc) và các loại nến được bầy bán tại các nghĩa trang để phục vụ những người đi lễ mộ. Trước các ngôi mộ, nến và hoa lung linh rực rỡ.
Trong ngày này nhiều người Việt Nam tại Ba Lan cũng hòa cùng đám đông người Ba Lan vào các nghĩa trang thắp nến và đặt hoa lên các ngôi mộ của người Việt Nam .
Hiện nay ở nghĩa trang quân đội ở Warszawa có 4 ngôi mộ người Việt Nam, nghĩa trang phía bắc có 2 mộ và ở nghĩa trang phía Nam có 1 mộ. Tại các nghĩa trang này, bà con đã lần lượt đến thắp nến, thắp hương, đặt vòng hoa cho từng ngôi mộ và kính cẩn nghiêng mình trước vong linh những người đã mất. Bà con còn thắp hương, thắp nến cho những ngôi mộ người Ba Lan ở xung quanh.
Thời tiết năm nay rất đẹp. Trời lạnh nhưng có những ánh nắng vàng len qua kẽ lá và những chiếc lá thu vàng rơi rơi nhè nhẹ. Âm dương giao hòa trong một không gian đông người nhưng không ồn ào sôi động. Người ta yên lăng đứng hoặc ngồi trước các ngôi mộ tưởng nhớ về người thân của mình. Ai rồi cũng phải đi vào cõi vĩnh hằng. Những linh hồn lẩn quất đâu đây dường như muốn nhắn gửi những người còn sống hãy sống với nhau bằng lòng nhân ái.
Cụ bà ngồi tưởng nhớ người thân Trong thời gian qua, nhiều người Việt Nam qua đời trên đất Ba Lan do ốm đau, tai nạn. Những người ấy đã được các tổ chức Cộng đồng, trong đó có anh chị em phật tử chùa Thiên Việt và ĐSQ tổ chức tang lễ chu đáo. Hầu hết đã được hỏa táng rồi đưa tro hài cốt về Việt Nam thờ cúng. Một số người đã khuất được người thân mang di ảnh đến chùa Thiên Việt để nương nhờ cửa Phật. Trong số những người mất thời gian qua có cả những người không có người thân ở Ba Lan như trường hợp anh Thanh (người đã nhẩy từ cửa sổ xuống đất khi công an đến kiểm tra). Những trường hợp ấy các Phật tử chùa Thiên Việt và Ban từ thiện đã đi quyên góp lấy tiền làm các thủ tục mai táng, hỏa thiêu và gửi tro hài cốt về Việt Nam...
Phu nhân Đại sứ và bí thư thứ nhất ĐSQ Phạm Văn Mích thắp hương trước một ngôi mộ người Việt Nam Năm nào cũng vậy, đến dịp này Cộng đồng Việt Nam tại Ba Lan lại đến với những đồng bào xấu số của mình và thay mặt những người thân của họ thắp những ngọn nến, nén hương tưởng nhớ
Bài và ảnh Thủy Tiên