Tư vấn Pháp luật (phần 2)

Phần 2: Làm việc bất hợp pháp tại Ba Lan

 

Về nguyên tắc thì người nước ngoài phải cần xin giấy phép thì mới có thể được làm việc tại Ba Lan. Chủ cấp việc làm phải đứng ra xin giấy phép này.

Nhưng có rất nhiều nhóm người nước ngoài có thể làm việc tại Ba Lan mà không cần phải xin giấy phép. Luật pháp Ba Lan cũng có ưu tiên cho một số người nước ngoài hiện đang có quy chế pháp luật xác định để họ được quyền làm việc tại Ba Lan không cần xin giấy phép, ngoài ra cho các công dân của một vài quốc gia và một số người nước ngoài trong vài nghề nghiệp cũng được phép làm việc.

Những người nước ngoài sau đây có quyền được đi làm tại Ba Lan mà không cần xin giấy phép lao động:

 

Những người đang xin hoặc đã xin được quy chế Bảo hộ quốc tế:

. những người đã xin được quy chế tỵ nạn, có quy chế bảo hộ cho thêm, có thẻ nhân đạo hoặc là đang tận dụng sự  bảo hộ ngắn hạn tại Ba Lan.

. những người đang xin cấp quy chế tỵ nạn hoặc là vợ (chồng) của người đang xin quy chế đó....

. con cái của người nước ngoài đang có quy chế như trên (dưới 21 tuổi) …

 

Những người có quy chế pháp lý như sau:

. có giấy phép định cư tại Ba Lan;

. có giấy phép cư trú lâu dài trong Liên minh Châu Âu tại Cộng hòa Ba Lan.

. đang ở trong lãnh thổ Cộng hòa Ba Lan trên cơ sở có visa gia hạn đang chờ xét thủ tục …

. đang có Thẻ là người gốc Ba Lan mà vẫn còn hạn;

. đang có giấy phép cư trú ngắn hạn tại Ba Lan cấp trên cơ sở đoàn tụ gia đình;

. đang có giấy phép cư trú lâu dài trong Liên minh Châu Âu, do một nước thành viên khác trong Liên minh Châu Âu cấp;

. là con cái của công dân Ba Lan hay là của người nước ngoài như trên (dưới 21 tuổi);

. đang có giấy phép tạm cư tại Ba Lan và có giấy tờ cư trú, có ghi thêm là „nhà khoa học”,  được cấp bởi quốc gia thành viên khác trong Liên minh Châu Âu, nếu như hợp đồng nhận vào với mục đích là để thi hành dự án nghiên cứu, có ký kết với cơ quan khoa học tương ứng của quốc gia đó, đang được phép nghiên cứu khoa học trong lãnh thổ Ba Lan;

. đang có quyền sinh sống và làm việc trong lãnh thổ các quốc gia như Aixơlen, Liechtenstein, Na Uy, Thụy Sỹ, và đang được chủ cấp việc làm cử đi công tác tại Ba Lan;

. đang có giấy phép cư trú ngắn hạn tại Ba Lan, được cấp bởi lý do:

- là vợ (chồng) của công dân Ba Lan hay của người nước ngoài đang có quy chế tỵ nạn tại Ba Lan, có quy chế bảo hộ cho thêm, có thẻ định cư, có giấy phép cư trú lâu dài trong Liên minh Châu Âu tại Ba Lan, có thẻ nhân đạo hoặc là đang tận dụng sự  bảo hộ ngắn hạn tại Ba Lan (cả trong trường hợp bị góa bụa, bị ly hôn hay ly thân, trong trường hợp thấy là làm như vậy để người nước ngoài có quyền lợi đặc biệt).

- thẻ „đoàn tụ gia đình”[1]

 

Ảnh minh họa

Đó là công dân:

. của các quốc gia thành viên của Liên minh Châu Âu, các quốc gia như Aixơlen, Liechtenstein, Na Uy, Thụy Sỹ, kể cả các thành viên trong gia đình [2] của công dân Liên minh Châu Âu hay một trong các nước nói trên;

. của các nước Ukraina, Bielarus, Nga, Gruzia và Moldavia …

. của Cộng hòa Thổ Nhĩ Kỳ cùng với gia đình, mà họ đang sống tại Ba Lan ít nhất là 5 năm và đang làm việc hợp pháp từ 4 năm.

 

Sinh viên và người tốt nghiệp trường học:

. người tốt nghiệp trong các trường cấp 3 trở lên của Ba Lan, học đại học chính quy, làm tiến sỹ chính quy trong các trường đại học Ba Lan;

. sinh viên các trường đại học, học sinh các trường dạy nghề và đang thực tập trong các quốc gia Liên minh Châu Âu, các quốc gia như Aixơlen, Liechtenstein, Na Uy, Thụy Sỹ.

. sinh viên đang làm việc trong khuôn khổ đi thực tập, do các tổ chức hiệp hội sinh viên quốc tế cử đi;

. sinh viên đang thi hành công việc trong khuôn khổ hợp tác các cơ quan công cộng nhà nước …;

. sinh viên các trường đại học, học sinh các trường dạy nghề, được cử đi thực tập …, trong khuôn khổ hợp đồng ký kết với chủ cấp việc làm …;

. có giấy phép tạm cư tại Ba Lan, được cấp vì lý do:

- đang học đại học, làm luận án tiến sỹ, kể cả trường hợp người nước ngoài  học đại học trong quốc gia thành viên khác của Liên minh Châu Âu, định tiếp tục học hay là học thêm tại Ba Lan;

- đang nghiên cứu khoa học tại Ba Lan dựa trên hợp đồng với mục đích thi hành dự án nghiên cứu đã ký với cơ quan khoa học và được Bộ trưởng Bộ khoa học tương ứng khẳng định;

. sinh viên học đại học chính quy trong Ba Lan vào các tháng nghỉ hè (tháng bảy, tháng tám và tháng chín)

 

Giáo viên và giảng viên:

. đang dạy học đào tạo, đang tham gia thực tập nghề nghiệp, đang có chức vụ là tư vấn, giám sát viên, chức vụ cần có tay nghề đặc biệt trong các chương trình được thi hành trong khuôn khổ hoạt động của Liên minh Châu Âu, trong các chương trình quốc tế về trợ giúp khác;

. là giáo viên dạy ngoại ngữ, người dạy ngoại ngữ, đang làm việc trong các hợp đồng, các thỏa thuận quốc tế mà Ba Lan là một bên thi hành;

. là giáo viên dạy ngoại ngữ trong các trường mẫu giáo, trường phổ thông, các cơ quan trong hệ thống giáo dục, các Trại Lao động Tình nguyện;

. là giáo viên dạy ngoại ngữ trong các cơ quan đào tạo giáo viên trong hệ thống giáo dục;

. người thuyết trình báo cáo dưới 30 ngày/năm, đi giảng bài thỉnh thoảng, nói về các bài tường trình, các bài về giá trị khoa học, về nghệ thuật đặc biệt, nếu vẫn giữ việc định cư tại nước ngoài.

 

Cả những người đang làm các công việc như sau:

. thành viên của lực lượng quốc phòng hay là nhân viên dân sự …;

. các phóng viên thường trực nước ngoài, nhưng chỉ được làm việc trong khuôn khổ hoạt động báo chí chuyên nghiệp…;

. những người đang làm riêng, tập thể, trong thời gian dưới 30 ngày/năm để hoạt động nghệ thuật như diễn viên, đạo diễn, bình luận thơ, chỉ huy dàn nhạc, nhạc công, ca sỹ, diễn viên múa xiếc, vũ công, diễn kịch câm;

. các nhà thể thao đang làm việc cho một đơn vị có trụ sở trong lãnh thổ Ba Lan, đại diện cho đơn vị đó trong chương trình thi đấu thể thao …;

. những nhà tu, thành viên của các nhà thờ chuyên tu hay là những người khác đang làm việc liên quan đến chức năng tôn giáo theo đạo …;

. những người được cử sang Ba Lan làm việc trong các viện văn hóa các quốc gia khác …;

. những người được chủ ở nước ngoài cử sang Ba Lan làm một số công việc như:

- thực hành các công việc lắp ráp, bảo tồn, sửa chữa các hệ thống thiết bị kỹ thuật, các công trình, máy móc và dụng cụ khác, nếu như chủ nước ngoài là nhà sản xuất chúng,

- để đào tạo nhân viên Ba Lan là người phải tiếp nhận các máy móc và dụng cụ  đó…,

- để lắp ghép và tháo dỡ các quầy triển lãm hội chợ …;

. những người thi hành các công việc phục vụ cho đại biểu quốc hội của Liên minh Châu Âu …;

. những người làm các việc như là nhân viên khoa học các đơn vị nghiên cứu phát triển;

. những người tham gia các chương trình trao đổi văn hóa và giáo dục, chương trình trợ giúp nhân đạo, trợ giúp phát triển, các chương trình tạo việc làm cho sinh viên trong kỳ nghỉ hè, được tổ chức theo thỏa thuận với Bộ trưởng tương ứng với công việc đó.

 

Soạn thảo ra trên cơ sở:

- Bộ luật khuyến mại công ăn việc làm và các cơ quan thị trường lao động .

- Nghị định của Bộ trưởng Bộ Lao động và Chính sách Xã hội, về vấn đề việc làm của người nước ngoài mà không cần xin giấy phép lao động.

 

Ngô Hoàng Minh