Hồng y Giáo chủ Józef Glemp qua đời hưởng thọ 83 tuổiHông y Giáo chủ Józef Glemp – một trong những lãnh tụ hàng đầu trị vì Giáo hội Thiên Chúa Giáo Ba Lan lâu nhất 28 năm liên tục (1981 – 2009) đã qua đời sau một thời gian bị bệnh hiểm nghèo (ung thư). Hôm thứ 4 Giáo chủ Kazimierz Nycz ra thông báo tổ chức tang lễ trong 3 ngày.Vào chủ nhật quan tài được đặt tại nhà thờ św. Krzyża, vào lúc 16 giờ sẽ làm lễ an táng. Thứ hai sau lễ nhà thờ thi thể ngài sẽ được quán tại địa phận nhà thờ Warszawa (Archikatedra Warszawska), nơi an nghỉ của các nhà vua, tổng thống, nhiều giáo chủ Ba Lan.
Ngài Józef Glemp sinh ngày 18.12.1929 tại Inowrocław trong một gia đình công nhân. Trong thời gian chiến tranh ngài từng bị làm lao động khổ sai. Sau chiến tranh theo học các cấp phổ thông và tốt nghiệp 2 năm ngành triết tại trường Prymasowskie Wyższe Seminarium Duchowne ở Gnieźno và 4 năm khoa thần học tại Arcybiskupie Seminarium Duchowne ở Poznan. Năm 1967 cha sứ Glemp trở thành thư ký riêng cho Hồng y Giáo chủ Wyszyński.Oglądaj Ở tuổi 52 tuổi Józef Glemp được phong giáo chủ vùng Warszawa và Gnieźno. Sau khi Hồng Y giáo chủ Stefan Wyszynski mất, ngày 7. 7. 1981 ngài được phong là Giáo chủ toàn Ba Lan, trở thành người kế nghiệp.
Từ 1981 Józef Glemp là chủ tịch Hội đồng trị sự Giáo hội Thiên chúa giáo Ba Lan. Là người chèo chống nhà thờ qua giai đoạn đầy thử thách khi Ba Lan thực hiện thiết quân luật. Ngài kêu gọi: Hãy giữ " bình an, không có trấn áp, không để có nội chiến", là điều mà lực lượng chống nhà nước lúc đó không đồng tình. Ngài cũng là thành viên của Hội nghị ”bàn tròn” làm thay đổi thể chế chính trị Ba Lan. Ngài nhận lỗi ”nỗi đau lương tâm” không cứu được cha sứ Jerzy Popiełuszko. Giáo chủ Glemp không đồng tình về việc lợi dụng vụ tai nạn máy bay tổng thống tại Smolensk là chính trị, gây chia rẽ dân tộc. Ngài Glemp nhiều lần đồng hành cùng Giáo hoàng Paweł II trong những lần hành hương về Ba Lan 1983, 1987, 1991, 1995, 1997, 1999 và cả những lần Giáo hoàng hành hương tại Tây Ban Nha, Pháp, Aó, Hung, Litwa, Słowak, Berlin, Ukraina. Người Viêt Nam tại Ba Lan theo Thiên chúa giáo được Giáo chủ Glemp rất quan tâm, đã tham dự các cuộc hành hương và dâng quà tới của Giáo hoàng. Ngài cũng có những chuyến thăm đồng bào công giáo Ba Lan ở nhiều nước trên thế giới. Một trong những đóng góp lớn của Giáo chủ Glemp là việc ký hiệp định về quan hệ Nhà thờ với Chính quyền Ba Lan. Năm 2007 Hồng Y Glemp nghỉ hưu, nhưng vẫn được Giáo hoàng đề nghị giữ chức đến tận 2009. Ngài được tổng thống Ba Lan quá cố Lech Kaczyński trao tặng huân chương nhà nước cao nhất – Huân chương Đại bàng (Order Orła Białego).
Kinh tế Ba Lan trong tương laiĐầu những năm đổi mới 1990 PKB của BL chỉ bằng 8% PKB Đức, sức mua theo đầu người bằng 32%, hiện nay con số tương ứng là 32% và 54%. – nhà phân tích Mateusz Walewski của PwC bình luận. Ba Lan thụt 3 bậc trong số các nước phát triển nhanh thời gian qua (theo Viện Toàn Cầu hoá). Các nướCphát triển hàng đầu là Singapua, Đức và Hồng công. Lạm phát ở Ba Lan tăng từ 3,2% năm 2012. Ba năm gần đây cán cân thương mại của Ba Lan giảm, đầu tư nước ngoài giảm.
Một vài con số:
- PKB trên đầu người đứng thứ 28. ứng với 18 936 USD/ đầu người ( Singapur - 56 521 USD) - Thất nghiệp: thứ 34 (9,0%); (Thái Lan - 1,0% thứ 1 ) - Lạm phát: thứ 25 (3, 1%); (Irlandia - 0,2%) - Thâm hụt ngân sách thứ 42. (7,9%); (Na Uy - vượt trên 10,9%) Các nhà phân tích của PwC dự báo đến năm 2030 sản sản phẩm quốc nội của BL brutto (PKB) sẽ tăng lên 1415 tỷ USD (tăng 75 %) – Công ty tư vấn PwC dự báo (hiện PKB của BL là 813 tỷ USD). Ba Lan sẽ phát triển mạnh đến năm 2030. Sản phẩm quốc nội (PKB tính đến sức mua) đạt mức PKB của những nước như Hàn Quốc, hay Úc. Nhưng sau 2030 sự phát triển lại bị châm lại. Vào những năm sạu 2050 Ba Lan sẽ nằm trong khối 20 nước hàng đầu thé giới. Trung Quốc, Mỹ, Nga, Ấn Độ sẽ là các quốc gia có nền kinh tế phát triển đứng đầu thế giới. Đồng thời trong số các nước phát triển cũng xuất hiện các thành viên mới như Việt Nam hay Nigeria. Báo cáo của Công ty Tư vấn PwC dự báo.
Yếu tố làm chậm phát triển kinh tế BL chính là vấn đề dân số. Đến 2035 số người ở tuổi lao động giảm 14 %. Trong UE Ba Lan là nước có chỉ số thấp nhất (1,3), không phải là quốc gia hấp dẫn di tản. Hạn chế khác là sự hoang phí.
Ba Lan là đất nước tử tếTheo đánh giá của Công ty Ernst & Young Ba Lan thuộc nhóm các quốc gia trong UE, không vá víu ngân sách bằng cách cướp tiền của những người giầu có nhất. Trong đó có các nước như Czech, Hung, Slovakia, Estonia. Phần đông các quốc gia giải quyết khủng hoảng nợ bằng cách đè nặng lên vai người có thu nhập cao chịu thêm như Thuỵ Điển thuế thu nhập cho người giầu là 56,6%, Pháp Tây ban Nha 52%, Anh 45%, Irlandia 42%. Từ tháng 1.2013 nhiều nước tăng thuế PIT như Slovakia từ 19 lên 25%, Czech từ 15 lên 20%. Chỉ có các nước nghèo mới giữ mức thuế thấp như Rumani, Bungari 10%.
Từ tháng 1.2009 ở Ba Lan mức thuế cao nhất PIT từ 40 xuống còn 32 %. Người có thu nhập thấp đến 85,5 nghìn zł/ năm trả 18% và đến nay không thay đổi, ngoài ra còn giảm thuế lãi cho các công ty (từ 2008 mức CIT giảm từ 23,9 xuống 23,5%Giá sinh hoạt đồng loạt tăng trên toàn Ba LanTrong thời gian không lâu trên toàn Ba Lan chi phí sinh hoạt đềù tăng. Tăng nhiều nhất là giá nước sinh hoạt. Tại Gdańsk và Wrocław, Świnoujście tăng đến 15%. Vé tầu xe, thuế bất động sản, vận tải đều tăng. Warszawa – thành phố đắt đỏ nhất Ba Lan.
Warszawa: Người ở căn hộ trả thêm 3 grosze/ m2. Diện tích dùng cho hoạt động kinh tế 22,88 zł/ m 2. Giá vé giao thông công cộng tăng 15-20% từ 4,4 zł (3,6 zł trước tăng giá), ve theo giờ 6,4 zł (trước đó 5,2). Tiền nước sẽ tăng vào tháng 6.2013.
Dolny Śląsk: Giá nước từ 3,8 zł lên 3,95 zł, nước thải từ 3,94 z lên 4,41 zł (tổng chi 8,36 zł/m3). Nhờ vậy Wrocław sẽ có thêm 24 triệu zł để cải tạo hệ thống nước thải.
Giá vận tải sẽ tăng nhiều, vì thuế tăng thêm 24 zł cho xe có trọng tải 5,5 tấn. o 50 zł.
Kraków: Tăng giá giao thông là điểm nóng tại thành phố này từ 15 đến 20%. Nhờ có thêm 30 triệu zł ngân sách thành phố dành tiền để cải tạo đường bộ. Cấp nước sinh hoạt tăng 5,85% (tổng chi 9,03 zł./m3), ngân sách có thêm 106 triệu zl. Giá sưởi cũng tăng 6,3%.
Śląsk: giá nước sinh hoạt là 13,15 zl/m3, vé giao thông tăng 8%, thuế BĐS tăng 4%.
Điều ngạc nhiên là các tỉnh như Bytom, Katowice, Zabrze, Chorzow i Gliwice lại giản giá đi lại tới 40-60%. Podkarpaci người dân ở đay không phải lo tăng giá sinh hoạt, chi phí nước sinh hoạt và đi lại vẫn theo mức cũ. Białystok không có kế hoạch tăng phí sinh hoạt về nước vì được cấp 220 triệu cho đầu tư hệ thống thoát nước từ EU.
Xuân Nhung (theo các báo Ba Lan)