Lãi suất phá rào 'cò kè' theo mức tiền gửi

Theo chị Nhâm, nhà ở phường Định Công (quận Hoàng Mai - Hà Nội), sáng 2/3, chị qua phòng giao dịch của Ngân hàng Hàng Hải (Maritime Bank) ở khu đô thị Định Công để gửi tiết kiệm. Nhưng khi hỏi mức lãi suất bao nhiêu, nhân viên ngân hàng lại hỏi chị gửi với số tiền bao nhiêu để thỏa thuận lãi suất. Với số tiền gửi chỉ nhỉnh hơn 100 triệu đồng, chị được phòng giao dịch này chào mời với lãi suất 14,7% một năm.

Dù mức lãi suất này cao hơn trần lãi suất huy động theo quy định là 14%, song chị Nhâm vẫn cho rằng mức này quá thấp so với mức 16 – 17% mà người thân chị nhận được khi gửi tiền tiết kiệm trong vài ngày qua. Vì vậy, chị chuyển qua ngân hàng khác để tìm hiểu. Qua một ngân hàng cổ phần khác, chị được chào mời rằng chỉ cần nâng mức tiền gửi lên 150 triệu đồng là có thể được hưởng lãi suất gần 16%. “Đây là lần đầu tiên tôi gửi tiền tại một ngân hàng nhỏ, trước giờ tôi chưa bao giờ dùng sản phẩm của họ”, chị Nhâm nói.

Việc các ngân hàng lớn nhỏ đua nhau “phá rào” lãi suất trong “âm thầm” đã diễn ra từ những ngày cuối tháng 2 đến nay.

Theo tìm hiểu của phóng viên Đất Việt, sau khi NHNN phát công điện yêu cầu các ngân hàng dừng huy động với lãi suất vượt quy định, tình hình có dịu đi song một số ngân hàng vẫn “âm thầm” áp lãi suất cao cho khách. Một khách hàng đang gửi tiền tại một ngân hàng cổ phần cỡ vừa cho biết, hôm 1/3 vừa qua là ngày đáo hạn cho khoản tiền gửi của họ, ngân hàng có gửi một thông báo trực tiếp tới vị khách này là sẽ tặng 3% lãi suất nếu họ tái gửi tiền. Nhưng vì bận việc, mãi sáng nay vị khách này mới ra ngân hàng làm thủ tục gửi tiếp, và vẫn nhận được mức lãi suất ưu đãi trên.

Việc các ngân hàng lớn nhỏ đua nhau “phá rào” lãi suất trong “âm thầm” đã diễn ra từ những ngày cuối tháng 2 đến nay, đua theo tỷ giá và lạm phát. Theo giải thích của trưởng phòng giao dịch một ngân hàng thương mại trên phố Láng Hạ, nguyên nhân lãi suất bỗng dưng tăng mạnh bắt nguồn từ việc trước đó vài ngày, NHNN rút về hơn 30.000 tỷ đồng cho những tổ chức tín dụng vay hồi trước tết, khiến các ngân hàng nhỏ phải tìm cách bù đắp khoản vốn đã bị thu hồi bằng việc tăng lãi suất huy động. Khi các ngân hàng nhỏ tăng lãi suất lên cao, các “ông lớn” để giữ chân khách cũng phải tăng lãi suất lên theo. Sau đó, trong ngày cuối tháng 2, NHNN tiếp tục bơm ròng qua thị trường mở là 26.000 tỷ đồng nhưng chỉ có thời hạn một tuần. Vì thế, trong tuần này, tình hình thanh khoản tại nhiều nhà băng có thể gặp khó khăn khi NHNN rút vốn, nhất là những ngân hàng nhỏ. “Cho nên việc NHNN ra công văn cấm huy động lãi suất vượt trần tuy có khiến nhiều nhà băng chùn tay, song một số ngân hàng có thể vẫn lách bằng mọi cách để thu hút tiền gửi, đảm bảo thanh khoản”.

Thực tế, từ trước đến nay, NHNN liên tục phải tung công điện cấm các nhà băng huy động tiền gửi với lãi suất vượt trần quy định. Cơ quan này cũng từng mạnh tay xử một cán bộ của Techcombank tự ý nâng lãi suất huy động hồi trước Tết. Thế nhưng cứ được “dăm bữa nửa tháng”, nhiều nhà băng lại bắt đầu “cuộc đình công trong âm thầm” khi tặng thưởng thêm lãi suất cho khách hàng. Vụ “ông lớn” Techcombank bất ngờ quảng cáo lãi suất lên 17% chưa nguội, thì bây giờ các ngân hàng lại “nối bước”.

Theo chuyên gia tài chính Kiều Hữu Dũng, thị trường tài chính ngân hàng hiện có rất nhiều biến động nên biện pháp của NHNN lúc này là cần thiết trong giai đoạn ngắn hạn. “Dù rằng NHNN chưa có được biện pháp cấm triệt để hành động tự ý phá rào lãi suất, song trong lúc này, Việt Nam đang đối mặt với nhiều thách thức một lúc, từ vấn đề tỷ giá tới lạm phát, thì không có biện pháp nào là hoàn hảo cả. Lúc này, những biện pháp ngắn hạn và điều hành kịp thời là cần thiết, như Thông tư số 02/2011/TT-NHNN quy định mức trần lãi suất huy động vốn tối đa bằng VND phát đi hôm nay từ NHNN. Tuy nhiên, thực hiện thông tư này, các ngân hàng nhỏ sẽ lâm nguy về tính thanh khoản, nên tôi nghĩ NHNN cần có biện pháp đi kèm để trợ giúp những nhà băng này”, ông Dũng nói.