Ngày 15-3, tại Hà Nội, Hiệp hội Ngân hàng Việt Nam (VNBA) đã phối hợp với Ngân hàng Công Thương (VietinBank) tổ chức hội thảo khoa học “Thị trường vàng Việt Nam, những vấn đề đặt ra” nhằm thu thập ý kiến của giới chuyên gia và doanh nghiệp kinh doanh vàng.
Thu hẹp thay vì cấm
Hầu hết các đại biểu đều nhất trí quan điểm không nên cấm kinh doanh vàng miếng mà chỉ thu hẹp lại. Theo chuyên gia kinh tế Lê Đăng Doanh, ở góc độ lịch sử, vàng ở Việt Nam có vai trò quan trọng vì đất nước từng trải qua chiến tranh, muốn an toàn thì giữ vàng. An sinh xã hội chưa tốt nên người dân vẫn có thói quen tích trữ vàng để lo cho tuổi già. Hơn nữa, khả năng chuyển đổi của đồng tiền chưa cao cũng là nguyên nhân khiến người dân tích trữ vàng. Do đó, dùng biện pháp cấm đoán thái quá, tịch thu nếu bán không đúng chỗ sẽ gây sốc.
Ông Nguyễn Thanh Trúc, Tổng Giám đốc Tổng Công ty Vàng Ngân hàng NN-PTNT Việt Nam (Agribank), cho rằng không thể cấm giao dịch vàng miếng vì thực tế cho thấy càng cấm càng tạo điều kiện cho giao dịch ngầm. Nhu cầu mua bán vàng của người dân cũng tương tự nhu cầu ăn uống. Ví dụ, nông dân vùng ĐBSCL sau thu hoạch đều mua vàng, sau mùa thu hoạch nào, doanh nghiệp này cũng phải chở vàng vào đáp ứng. Đối với huy động vàng, ngay cả khi lãi suất chỉ bằng 0,5%/năm nhưng có thời điểm người dân gửi vào Agribank 4.000 lượng vàng chỉ trong một ngày.
Khách giao dịch vàng tại Ngân hàng Đông Á. Ảnh: Tấn Thạnh
Ông Trần Trọng Quốc Khanh, Tổng Giám đốc Công ty CP Sài Gòn Kim hoàn ACB, cho rằng hiện nay, chúng ta đang có xu hướng quay ngược trở lại cách đây 20 năm, khi mọi giao dịch có giá trị lớn như nhà đất, xe cộ đều bằng vàng. Xóa bỏ kinh doanh ngoại tệ và kinh doanh vàng miếng không có nghĩa là ở kênh hợp pháp đáp ứng ngay được. Không giải tỏa được cơn khát, thị trường sẽ ở thế đối đầu, thách thức.
Tạo sự liên thông để quản lý
Ông Đinh Nho Bảng, Phó Chủ tịch Hiệp hội Kinh doanh vàng Việt Nam, nêu thực trạng: Nghị định 174/CP về quản lý thị trường vàng ban hành cách đây 12 năm đã rất lạc hậu so với diễn biến sôi động của thị trường. Sàn vàng ra đời năm 2007, Chính phủ giao Ngân hàng Nhà nước (NHNN) lập quy chế quản lý nhưng 3 năm nay vẫn không ra được, buộc phải tạm thời cấm.
| Theo ông Phí Đăng Minh, nguyên vụ phó Vụ Quản lý Ngoại hối NHNN, trong 10 năm, từ 2000-2010, USD mất giá 37,5%, trong khi giá vàng tăng 464%. Năm 2010, tổng nhu cầu vàng thế giới hơn 3.812 tấn, tương đương 150 tỉ USD. |
Nhiều đại biểu cũng đề cập vấn đề về lâu dài phải mở lại hoạt động kinh doanh sàn vàng vì thị trường Việt Nam đã liên thông với thế giới, không thể cấm. Bà Dương Thu Hương, Tổng Thư ký VNBA, ví thị trường vàng như một sơ đồ chưa hoàn chỉnh do còn thiếu các điểm nối giữa vàng, ngân hàng, sàn giao dịch để trở nên thông suốt. Nếu chỉ được mua bán vàng trang sức, người dân sẽ bị thiệt vì vàng không tiêu chuẩn, không gửi được tiết kiệm. Chỉ nên thu hẹp các tổ chức kinh doanh vàng thay vì cấm.
Theo Giáo sư Cao Cự Bội, muốn tạo sự liên thông trong thị trường vàng cần có chính sách luật pháp và mô hình quản lý thích hợp. Với điều kiện của Việt Nam, cần có cách huy động được một phần số vàng tích trữ trong dân khoảng 500 tấn như dự báo của Hội đồng Vàng Thế giới, tương đương 25 tỉ USD. Quản lý vàng trước hết thuộc trách nhiệm của NHNN. NHNN nên quản lý và ủy thác kinh doanh cho các ngân hàng có đủ điều kiện.
PHƯƠNG ANH (NLD)