Theo thống kê sơ bộ của Cục Quản lý nhà và thị trường BĐS (Bộ Xây dựng), từ việc kiểm tra 16 dự án triển khai từ năm 2006 - 2007 trên địa bàn Hà Nội thì có khoảng 2.684 căn biệt thự đã bàn giao cho người mua. Thế nhưng chỉ có 1.743 căn đã đưa vào sử dụng (chiếm tỉ lệ 65%), còn lại 698 căn (tỉ lệ gần 35%) đang bị bỏ hoang, không có người đến ở.
 |
| Ảnh minh họa. nguồn internet. |
Bộ mặt xấu, ảnh hưởng quá trình đô thị hóa
TP Hà Nội hiện đang có hàng nghìn căn biệt thự bỏ hoang trị giá hàng triệu USD. Không những lãng phí tiền bạc, làm mất mỹ quan đô thị, gây ô nhiễm môi trường, các căn biệt thự tiền tỷ này còn vô hình chung tạo nơi để đạo chích hoành hành, trở thành nơi chứa rác thải, phóng uế của những người vô ý thức.
Việc bỏ hoang quá lâu và không có chế tài buộc người dân phải hoàn thiện các BĐS này đã làm cho bộ mặt các khu dân cư mới mang một bộ mặt xấu, ảnh hưởng đến quá trình đô thị hóa. Tuy nhiên, hành lang pháp lý cho việc buộc các chủ nhà phải hoàn thiện để đưa vào sử dụng đang bị bỏ ngỏ nên hầu như sẽ không xử phạt được hành vi này.
Theo một khảo sát mới đây nhất của Tập đoàn phát triển nhà và đô thị Việt Nam (HUD) cho thấy, có khoảng vài phần trăm số biệt thự của công ty này trong các KĐTM chưa được đưa vào sử dụng mặc dù những căn nhà hoang này đều đã có chủ. Đơn vị quản lý cũng không thể tiến hành thu phí của những căn nhà “vắng chủ” này vì không biết chủ nhà là ai, đang ở đâu do tình trạng mua đi bán lại, tích trữ đầu cơ.
Điển hình là khu biệt thự Quang Minh, Mê Linh, Hà Nội, do không có người ở nên nhiều căn bị cỏ mọc đầy, khuất cả lối vào. Theo tìm hiểu của PV, hơn 300 lô đất biệt thự của dự án này đã được bán gần hết ngay sau thời điểm rao bán vào cuối năm 2003, đầu năm 2004. Nhưng cho tới hiện nay, tỷ lệ người dân đến ở chỉ chiếm khoảng 10%.
Trước những phản ánh của các cơ qua chức năng, và sợ bị mua đi bán lại, một số chủ nhân những biệt thự này đã rục rịch tu sửa, hoàn chỉnh. Tuy nhiên, vẫn còn rất nhiều căn biệt thự im lìm, không biến chuyển. Và cái khó bị đẩy về phía những chủ đầu tư khi không biết lấy đâu ra vốn để mua lại vì giá cả đã tăng rất nhiều so với thời điểm bán ra ban đầu.
Đầu cơ, tích trữ và giải pháp
Tình trạng tỉ lệ nhà biệt thự bỏ hoang nhiều nhất so với nhà liền kề và chung cư chủ yếu là do người dân mua để đầu tư, tích trữ. Bên cạnh đó, còn một nguyên nhân khác từ phía chủ đầu tư các dự án đã không hoàn thiện hạ tầng kỹ thuật và hạ tầng xã hội đồng bộ, hoặc vì quá xa trung tâm, điều kiện hạ tầng thiếu thốn, các tiện ích phục vụ cho sinh hoạt đều không được đáp ứng như nhà ở không đi kèm với đường sá giao thông thuận tiện… vì thế người mua ngại đến ở.
Một nguyên nhân khác là bên cạnh hiện tượng đầu tư để kiếm lời từ biệt thự xây thô, cũng có nhiều người mua đã có nhà ở nơi khác, mua với mục đích làm “của để dành”.
Theo kiến nghị của Bộ Tài chính, để giải quyết dứt điểm tình trạng đất nền, đất xây dựng nhà biệt thự, nhà liền kề, nhà phân lô chưa đưa vào sử dụng trong các KĐT, dự án xây dựng nhà ở như hiện nay thì dùng các biện pháp mạnh kinh tế và biện pháp xử phạt vi phạm hành chính là cần thiết và phải chịu thuế suất cao theo quy định của Luật Thuế sử dụng đất phi nông nghiệp.
Cụ thể, nếu các loại đất bỏ hoang kể trên tính đến 1/1/2012 mà chưa đưa vào sử dụng sẽ được coi là “đất chưa sử dụng theo đúng quy định” và sẽ phải chịu thuế suất 0,15% trên giá trị theo quy định.
Bộ cũng đề xuất khi xây dựng nghị định sửa đổi, bổ sung nghị định năm 2009 của Chính phủ về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực đất đai, cần tăng mức phạt đối với đất dự án chậm đưa vào sử dụng và mạnh tay “xử lý” biệt thự xây thô bỏ hoang, với những biệt thự xây thô không hoàn thiện trong quý 2/2011, chủ đầu tư sẽ phải mua lại biệt thự theo giá bán có tính đến lãi suất ngân hàng để bán cho các khách hàng có nhu cầu thực sự.
Thảo Nguyên (Tầm nhìn)