 |
Chuyên gia tài chính Bùi Kiến Thành
|
Theo chuyên gia Bùi Kiến Thành, năm 2009 mức tăng trưởng tín dụng đạt tới gần 38%, đến năm 2010 con số tăng cũng gần 30% và cùng với độ trễ chính sách đã đẩy lạm phát của năm 2011 lên cao.
Hoạt động ngân hàng cũng vẫn còn lách luật, lách trần lãi suất và lách các quy định của Ngân hàng Nhà nước (NHNN). Trong khi đó, các chế tài đưa ra có vẻ chưa đem lại hiệu quả như mong muốn. Từ chỗ thiếu tôn trọng pháp luật dẫn tới hoạt động tài chính - tiền tệ trong nước có phần "chưa nghiêm". Phải đến cuối năm 2011, với những cố gắng của NHNN hoạt động tài chính - tiền tệ mới phần nào giữ được “trật tự” và đang có những kết quả ban đầu tích cực.
Tiếp đến là vấn đề lãi suất. Trong năm 2011, việc quản lý lãi suất chưa được tốt, phải đến những tháng cuối năm với những biện pháp quyết liệt từ NHNN vấn đề này mới có tín hiệu khả quan hơn. NHNN muốn đưa lãi suất cho vay ở 17% đến 18%/năm và lãi suất huy động ở 14%/năm. Tuy nhiên, theo đánh giá, Việt Nam mới chỉ khống chế được một cách tương đối lãi suất huy động, còn lãi suất cho vay chưa thực hiện được. Hệ quả của nó đã làm cho nhiều doanh nghiệp (DN) vô cùng khó khăn buộc phải thu hẹp sản xuất và đầu tư, thậm chí nhiều DN phải dừng sản xuất.
Có thể nói, một phần nguyên nhân dẫn tới hiện trạng trên là do khách quan của tình hình thế giới mang lại. Tuy nhiên, nguyên nhân chính lại từ phía chủ quan về quản lý, chính sách. Do vậy, việc quản lý thị trường tiền tệ trong năm 2012, Việt Nam cần minh bạch hơn và chặt chẽ hơn nữa.
Ông Bùi Kiến Thành cho rằng hoạt động ngân hàng không chỉ gói gọn ở dịch vụ nhận tiền gửi và cho vay mà còn thực hiện nhiều dịch vụ khác. Trong đó, lớn nhất là dịch vụ tư vấn cho người vay tiền, đầu tư như thế nào cho hiệu quả trong các dự án sản xuất kinh doanh. Tuy nhiên, hiện nay dịch vụ này nhiều ngân hàng đã làm không thực sự tốt. Một phần do các ngân hàng không có đủ nhân sự, năng lực làm việc. Nếu ngân hàng chỉ thực hiện hoạt động cho vay thuần túy thì khi đó ngân hàng chỉ được ví như tiệm cầm đồ mà thôi. Do đó, Nhà nước nên thanh tra, kiểm tra, xem ngân hàng nào thực sự đã đáp ứng được các quy định của Luật các tổ chức tín dụng, ngân hàng nào hiện không đủ năng lực, nhân sự để phát triển nên có cách xử lý, giải quyết ngay để không làm ảnh hưởng đến cả hệ thống.
Một vấn đề khác là những năm qua, Việt Nam đã để các ngân hàng địa phương “lên thành phố” rất nhanh. Vì vậy, sau khi “lên thành phố”, các ngân hàng này lại cạnh tranh với các ngân hàng lớn bằng lãi suất để thu hút vốn, làm nhiễu loạn hệ thống ngân hàng và thị trường tài chính - tiền tệ. Trong khi đó, ở các địa phương không còn ngân hàng để phục vụ cho các dịch vụ cần thiết cho phát triển địa phương. Do vậy, rất cần xây dựng những ngân hàng địa phương, ngân hàng phục vụ cho sự phát triển ở các vùng nông thôn.
Trong năm 2012, NHNN cần lưu ý một số vấn đề để quản lý, điều hành tốt thị trường tài chính -tiền tệ. Theo ông Bùi Kiến Thành, ưu tiên hàng đầu hiện nay là làm sao tạo điều kiện cho DN sản xuất, phát triển để nền kinh tế có thể ổn định bền vững và tăng trưởng. Muốn làm được điều này, cần cung ứng đầy đủ nguồn tín dụng với lãi suất hợp lý để DN hoạt động. Chỉ khi nền kinh tế và các DN phát triển mạnh thì mới giải quyết tốt được các vấn đề nội tại khác. Vì vậy, lãi suất cần được hạ về ít nhất dưới 10% để các DN có thể vay vốn sản xuất và làm ăn có lãi.
NHNN cũng cần điều hành chính sách tiền tệ theo tinh thần Nghị quyết 11 của Chính phủ một cách chặt chẽ, linh hoạt. Tuy nhiên, cần nhấn mạnh rằng chặt chẽ không có nghĩa là thắt chặt. Chính sách tiền tệ cần linh hoạt hơn, phân tích sát tình hình để xem nền kinh tế cần gì từ đó đáp ứng một cách đầy đủ cho kinh tế phát triển.
Về mục tiêu của Chính phủ đưa mức lạm phát về “một con số” và tốc độ tăng trưởng đạt từ 6% đến 6,5% của năm 2012, chuyên gia Bùi Kiến Thành cho rằng mục tiêu trên chỉ khả thi với điều kiện DN phát triển tốt và nền kinh tế tăng trưởng khá trong điều kiện lãi suất thấp, giá cả không tăng. Muốn vậy, cần có chính sách phù hợp tạo điều kiện cho DN phát triển. Còn nếu chính sách không có gì thay đổi, hoạt có thay đổi nhưng không làm quyết liệt thì mục tiêu trên là khó thực hiện.
Năm 2011 đánh dấu sự biến động mạnh của thị trường tài chính - tiền tệ. Đi kèm với nó là một loạt chính sách đã được thực thi với mục đích kiềm chế lạm phát, ổn định kinh tế vĩ mô, đảm bảo an sinh xã hội. Việc nhìn nhận các mặt làm được và chưa làm được, qua đó đúc rút kinh nghiệm đưa ra những chính sách thích hợp cho năm 2012 là vô cùng cần thiết.
Hoạt động ngân hàng cũng vẫn còn lách luật, lách trần lãi suất và lách các quy định của Ngân hàng Nhà nước (NHNN). Trong khi đó, các chế tài đưa ra có vẻ chưa đem lại hiệu quả như mong muốn. Từ chỗ thiếu tôn trọng pháp luật dẫn tới hoạt động tài chính - tiền tệ trong nước có phần "chưa nghiêm". Phải đến cuối năm 2011, với những cố gắng của NHNN hoạt động tài chính - tiền tệ mới phần nào giữ được “trật tự” và đang có những kết quả ban đầu tích cực.
Tiếp đến là vấn đề lãi suất. Trong năm 2011, việc quản lý lãi suất chưa được tốt, phải đến những tháng cuối năm với những biện pháp quyết liệt từ NHNN vấn đề này mới có tín hiệu khả quan hơn. NHNN muốn đưa lãi suất cho vay ở 17% đến 18%/năm và lãi suất huy động ở 14%/năm. Tuy nhiên, theo đánh giá, Việt Nam mới chỉ khống chế được một cách tương đối lãi suất huy động, còn lãi suất cho vay chưa thực hiện được. Hệ quả của nó đã làm cho nhiều doanh nghiệp (DN) vô cùng khó khăn buộc phải thu hẹp sản xuất và đầu tư, thậm chí nhiều DN phải dừng sản xuất.
Có thể nói, một phần nguyên nhân dẫn tới hiện trạng trên là do khách quan của tình hình thế giới mang lại. Tuy nhiên, nguyên nhân chính lại từ phía chủ quan về quản lý, chính sách. Do vậy, việc quản lý thị trường tiền tệ trong năm 2012, Việt Nam cần minh bạch hơn và chặt chẽ hơn nữa.
Ông Bùi Kiến Thành cho rằng hoạt động ngân hàng không chỉ gói gọn ở dịch vụ nhận tiền gửi và cho vay mà còn thực hiện nhiều dịch vụ khác. Trong đó, lớn nhất là dịch vụ tư vấn cho người vay tiền, đầu tư như thế nào cho hiệu quả trong các dự án sản xuất kinh doanh. Tuy nhiên, hiện nay dịch vụ này nhiều ngân hàng đã làm không thực sự tốt. Một phần do các ngân hàng không có đủ nhân sự, năng lực làm việc. Nếu ngân hàng chỉ thực hiện hoạt động cho vay thuần túy thì khi đó ngân hàng chỉ được ví như tiệm cầm đồ mà thôi. Do đó, Nhà nước nên thanh tra, kiểm tra, xem ngân hàng nào thực sự đã đáp ứng được các quy định của Luật các tổ chức tín dụng, ngân hàng nào hiện không đủ năng lực, nhân sự để phát triển nên có cách xử lý, giải quyết ngay để không làm ảnh hưởng đến cả hệ thống.
Một vấn đề khác là những năm qua, Việt Nam đã để các ngân hàng địa phương “lên thành phố” rất nhanh. Vì vậy, sau khi “lên thành phố”, các ngân hàng này lại cạnh tranh với các ngân hàng lớn bằng lãi suất để thu hút vốn, làm nhiễu loạn hệ thống ngân hàng và thị trường tài chính - tiền tệ. Trong khi đó, ở các địa phương không còn ngân hàng để phục vụ cho các dịch vụ cần thiết cho phát triển địa phương. Do vậy, rất cần xây dựng những ngân hàng địa phương, ngân hàng phục vụ cho sự phát triển ở các vùng nông thôn.
Trong năm 2012, NHNN cần lưu ý một số vấn đề để quản lý, điều hành tốt thị trường tài chính -tiền tệ. Theo ông Bùi Kiến Thành, ưu tiên hàng đầu hiện nay là làm sao tạo điều kiện cho DN sản xuất, phát triển để nền kinh tế có thể ổn định bền vững và tăng trưởng. Muốn làm được điều này, cần cung ứng đầy đủ nguồn tín dụng với lãi suất hợp lý để DN hoạt động. Chỉ khi nền kinh tế và các DN phát triển mạnh thì mới giải quyết tốt được các vấn đề nội tại khác. Vì vậy, lãi suất cần được hạ về ít nhất dưới 10% để các DN có thể vay vốn sản xuất và làm ăn có lãi.
NHNN cũng cần điều hành chính sách tiền tệ theo tinh thần Nghị quyết 11 của Chính phủ một cách chặt chẽ, linh hoạt. Tuy nhiên, cần nhấn mạnh rằng chặt chẽ không có nghĩa là thắt chặt. Chính sách tiền tệ cần linh hoạt hơn, phân tích sát tình hình để xem nền kinh tế cần gì từ đó đáp ứng một cách đầy đủ cho kinh tế phát triển.
Về mục tiêu của Chính phủ đưa mức lạm phát về “một con số” và tốc độ tăng trưởng đạt từ 6% đến 6,5% của năm 2012, chuyên gia Bùi Kiến Thành cho rằng mục tiêu trên chỉ khả thi với điều kiện DN phát triển tốt và nền kinh tế tăng trưởng khá trong điều kiện lãi suất thấp, giá cả không tăng. Muốn vậy, cần có chính sách phù hợp tạo điều kiện cho DN phát triển. Còn nếu chính sách không có gì thay đổi, hoạt có thay đổi nhưng không làm quyết liệt thì mục tiêu trên là khó thực hiện.
Năm 2011 đánh dấu sự biến động mạnh của thị trường tài chính - tiền tệ. Đi kèm với nó là một loạt chính sách đã được thực thi với mục đích kiềm chế lạm phát, ổn định kinh tế vĩ mô, đảm bảo an sinh xã hội. Việc nhìn nhận các mặt làm được và chưa làm được, qua đó đúc rút kinh nghiệm đưa ra những chính sách thích hợp cho năm 2012 là vô cùng cần thiết.
Quang Toàn (Tầm nhìn)