Thời điểm người dân trong nước hối hả chuẩn bị đón tết thì những đặc sản tết như: bánh chưng xanh, giò chả, dưa hành, củ kiệu, cà pháo, mứt tết cho đến lá ớt, lá chuối đã được các DN Việt Nam xuất khẩu khắp năm châu.
Chủ lực bánh chưng
Những ngày cuối năm, đến làng bánh chưng Tranh Khúc, Duyên Hà, Thanh Trì, Hà Nội, tấp nập gói bánh xuất đi thị trường nước ngoài như: Lào, Thái Lan, Đức, Nga...
Anh Nguyễn Ngọc Minh, 45 tuổi một trong những hộ gói bánh chưng XK ra nước ngoài trong làng, vừa gói bánh vừa tâm sự: Năm nào cũng vậy, cứ gần đến ngày Tết hợp đồng đặt hàng lại tới tấp gửi về. Bánh xuất đi nước ngoài thường phải gói nhiều lá hơn so với hàng trong nước, để khi xếp vào thùng, vận chuyển đi xa bánh không suy suyển, tăng thời gian sử dụng. Bánh luộc xong được đưa ra sân bay ngay.
"Phần lớn khách hàng đều yêu cầu giữ nguyên hương vị của bánh chưng truyền thống, nhưng cũng có người đòi thay đổi nguyên vật liệu để phù hợp với khẩu vị", anh Minh nói.
 |
Ông Phạm Văn Quý, Chủ tịch xã Duyên Hà cho biết, số hộ sản xuất bánh chưng cho Việt kiều khoảng hơn 10 hộ. Đây là những gia đình sản xuất có quy mô lớn và là những mối quen của những đại lý ở Hà Nội. Những gia đình có con em đang sống ở nước ngoài cũng mua vài đồng bánh gửi sang làm quà cho người thân với mong muốn làm tăng hương vị Tết cho người xa quê.
Phục vụ thị trường tết Nguyên đán năm 2012, 30 tấn bánh ít, bánh chưng, bánh tét, thu gom, sơ chế, đóng gói ớt trái, gừng, thanh long.... theo đơn đặt hàng của các siêu thị châu Âu và Bắc Mỹ đang được Công ty TNHH Long Uyên, khu công nghiệp Mỹ Tho, Tiền Giang chuẩn bị suốt ngày đêm.
Cơ sở bánh chưng Trần Gia, Biên Hòa, Đồng Nai cũng đang hối hả chuẩn bị 30 tấn bánh chưng bánh tét, lá dong XK sang Pháp, Mỹ phục vụ ngày tết cho bà con Việt Kiều.
Theo ông Trần Thanh Toàn, chủ cơ sở Trần Gia, đơn hàng bánh chưng năm nay tăng gấp đôi so với năm ngoái. Các đơn hàng phải đặt trước hơn một tháng trước khi xuất, cơ sở mới chủ động kịp. Nhờ chất lượng ổn định, cơ sở Trần Gia còn hợp tác với các cơ sở làm bánh kẹo, mứt tết để xuất hàng đi kèm.
Không chỉ có bánh chưng, mứt tết, hàng loạt sản phẩm mang hương vị đặc trưng của các miền quê Việt như: Bánh tráng, tôm chua, củ kiệu, tỏi chua ngọt, dưa nụ muối, cà pháo mắm tôm chua, nước mắm cá cơm, bánh da lợn, năm nay có thêm xôi gấc đỏ... vẫn đang tiếp tục được xuất khẩu sang các thị trường Mỹ, Nhật, các nước châu Âu..., đưa "thực đơn" XK hàng đặc sản ngày càng đa dạng hơn.
Độc đáp lá ớt, lá chuối
Cách đây 2,3 năm, cũng như lá ớt, lá chuối Việt Nam đã được nhiều DN nước ngoài chào đón. DN đầu tiên XK lá chuối sang Mỹ là Công ty Thành Hải, huyện Nhà Bè, TP. Hồ Chí Minh. Cuối tháng 12/2008, Công ty Thành Hải đã xuấy đi Mỹ 20 tấn lá chuối cho Tập đoàn A&M Seafood. Để có hàng XK, Công ty Thành Hải phải cất công lên tận vùng Định Quán, Xuân Lộc, Long Khánh, Trảng Bom, tỉnh Đồng Nai thu mua.
Vốn là dân kinh doanh mặt hàng thủy sản, trong một lần sang Mỹ tìm đối tác làm ăn, ông Lâm Minh Thành, Giám đốc Công ty không khỏi bất ngờ là có nhiều nông sản đặc biệt của Việt Nam như: nước mắm, bánh tráng, mía cây và lá chuối nhưng tất cả đều không phải là "Made in Vietnam" mà có xuất xứ từ Đài Loan, Thái Lan.
Về nước, ông Thành liền gửi sang Mỹ 300kg lá chuối chào hàng cho khách mua là Tập đoàn A&M Seafood Corp. Hàng của Thành Hải được khách hàng Mỹ, đặc biệt là việt kiều nồng nhiệt đón nhận, lá chuối trở thành mặt hàng đắt khách và ngày càng có nhiều đơn hàng về với ông.
Hiện nay, bình quân mỗi tháng công ty xuất khoảng 1 container lá chuối vào thị trường Mỹ, tương lai sẽ còn gia tăng vì đơn đặt hàng của các siêu thị đang ngày càng một nhiều...
Nếu trước đây, lá chuối Việt Nam mới vào được thị trường Mỹ để phục vụ cho nhiều bà con Việt kiều trong dịp lễ tết dùng làm bánh gói giò, gói bánh chưng thì nay mặt hàng này đã có mặt ở nhiều nước trên thế giới, đặc biệt là các nước có biển.
Theo một tiểu thương chuyên thu mua lá chuối XK, lá chuối được xuất nhiều nhất sang thị trường Đông Âu, Trung Quốc. Hiện nay, những nước này rất ưa chuộng "bao bì tự nhiên" trong gói bọc và bảo quản đồ đông lạnh. Lá chuối có khả năng giữ nhiệt, không ảnh hưởng đến chất lượng, mùi vị của sản phẩm nên được nhập rất nhiều. Cở sở của anh cũng cung cấp lá chuối cứ 1 tháng xuất đi 1 container 40 feet. Giá lá chuối thu mua của người dân đang ở mức 5.000 đồng/kg.
Chị Lê Thúy Hạnh (Sóc Sơn, Hà Nội), một thương gia thu mua lá chuối cho biết: "Hiện nhu cầu của thị trường rất lớn nhưng nguồn cung trong nước ít, chủ yếu mới là các vùng tận dụng, trồng chuối để kinh doanh thương phẩm. Nhưng để xuất đi nước ngoài, lá chuối cũng phải qua giai đoạn sơ chế".
Chị cho biết thêm: "Lá chuối khá giòn nên trước khi trở thành bao bì, lá gói bánh, phải biết cách chọn lá đúng tuổi, hái về phơi năng vừa đủ độ héo để lá mềm mà không mất đi màu xanh. Lá chuối dùng để XK phải là những chiếc lá có bề ngang rộng 30cm, lá liền mảnh không rách. Sau khi xử lý sát trùng, lá chuối được đóng gói rồi cho vào container. Tuy nhiên, chỉ có lá chuối tây mới có thể sử dụng và XK".
Những sản phẩm "rất quê" của Việt Nam như lá ớt, lá chuối, lá vừng hay rau răm, sả... đang trở thành "hàng độc" trên thị trường. Và sắp tới nó sẽ không chỉ đắt khách mỗi dịp tết.
Tường Vi (VEF.VN)