Ngày 23.2, tại cuộc họp báo với các cơ quan báo chí, ông Dương Tuấn Minh, tổng giám đốc tổng công ty Đầu tư phát triển và quản lý dự án hạ tầng giao thông Cửu Long, cho hay, đúng 8 giờ sáng ngày 25.2, đơn vị này sẽ chính thức thu phí các loại xe ôtô lưu thông qua đường cao tốc TP.HCM – Trung Lương, thông qua bốn trạm thu phí.
Trong đó, hai trạm thu phí chính đặt ở đầu tuyến thuộc Chợ Đệm (TP.HCM) và cuối tuyến tại Thân Cửu Nghĩa (Tiền Giang); hai trạm thu phí phụ đặt tại Bến Lức và Tân An (Long An). Thời gian thu phí để hoàn vốn là 25 năm. Theo chủ đầu tư, ở mỗi trạm thu phí đều bố trí trạm cân xe, xe nào vượt quá tải trọng quy định nếu không chịu hạ tải đơn vị sẽ kiên quyết không cho qua trạm. Và theo kế hoạch tổng cục Đường bộ giao, trong mười tháng (tức từ nay đến cuối năm), công ty này sẽ thu khoảng 300 tỉ đồng tiền phí. Cũng theo ông Minh, vì hiện tại thu cho ngân sách nên mức thu đối với từng loại xe sẽ không thay đổi. Tuy nhiên, nếu dự án sau này được bán cho nhà đầu tư khác để thu hồi vốn thì mức thu phí sẽ tuỳ thuộc vào tính toán của nhà đầu tư dưới sự chấp nhận của Nhà nước.
Ông Minh nói, quy trình thu phí gần như đã hoàn thiện, nhưng mối lo lớn nhất của chủ đầu tư là lượng xe ra vào đường cao tốc sẽ giảm khi tiến hành thu phí.
Từ khi đường cao tốc TP.HCM – Trung Lương đưa vào sử dụng tạm đến nay trung bình một ngày – đêm có khoảng 50.000 xe hơi các loại chạy qua, trong đó xe tải nặng, xe container chiếm khoảng 20%. “Theo dự đoán của chúng tôi, khi thu phí, chắc chắn số xe tải nặng, xe container (loại xe phải trả tiền phí sử dụng đường cao nhất) sẽ né đường cao tốc để đi vào quốc lộ 1A, vì đoạn quốc lộ 1A từ Bình Chánh đến Trung Lương hiện không có trạm thu phí nào. Nếu 20% lượng xe tải nặng, container cố tình né đường cao tốc vì sợ đóng phí thì tôi tin chắc tai nạn giao thông trên quốc lộ 1A đoạn kể trên sẽ tăng. Do đó, lập trạm thu phí trên quốc lộ 1A để xe đi vào đường cao tốc là hoàn toàn đúng đắn, vì an toàn của cộng đồng”, ông Minh nói.
| Chưa sửa xong đường đã thu phí Tổng công ty Đầu tư phát triển và quản lý dự án hạ tầng giao thông Cửu Long quả quyết rằng, tháng 4.2012, đơn vị sẽ sửa chữa dứt điểm hư hỏng trên đường cao tốc. Tuy nhiên, điều người dân bất bình là tại sao chưa tới thời điểm cam kết sửa xong đường, chủ đầu tư đã vội vã thu phí. Giải thích thắc mắc này, ông Dương Tuấn Minh, tổng giám đốc tổng công ty, nói rằng: “Đường đã tu sửa được 70%. Với điều kiện đường cao tốc hiện tại, tôi bảo đảm xe cộ lưu thông qua đường cao tốc hoàn toàn an toàn”. Đ.L |
Trả lời câu hỏi của phóng viên vì sao không cấm hẳn xe lưu thông trên tuyến quốc lộ 1A để dồn về đường cao tốc mà phải đặt thêm trạm thu phí, ông Minh nói: “Việc dùng phí để điều hoà giao thông trên đoạn đường này hay hơn là đưa ra các lệnh cấm”.
Theo tính toán của ông Minh, nếu xe đi đường cao tốc sẽ rút ngắn được 11km. Cụ thể, xe tiêu chuẩn (xe dưới 12 chỗ) sẽ tiết kiệm được từ 27.000 đồng đến 30.000 đồng; thời gian lưu thông trên đường cao tốc sẽ nhanh hơn đi quốc lộ 1A hơn nửa giờ… Do đó, đặt trạm thu phí đường cao tốc TP.HCM – Trung Lương trên quốc lộ 1A, không chỉ mang lại lợi ích kinh tế cho chủ đầu tư mà còn mang lại lợi ích kinh tế cho nhà xe (?!).
Ông Minh khẳng định, chủ trương xây dựng trạm thu phí trên quốc lộ 1A đã được Thủ tướng Chính phủ đồng ý. Cụ thể là ngày 11.9.2009, Thủ tướng Chính phủ đã có văn bản cho chủ trương đặt một trạm thu phí trên quốc lộ 1A đoạn từ Bình Chánh (TP.HCM) đến Trung Lương (Tiền Giang), để thu phí hỗ trợ hoàn vốn đường cao tốc TP.HCM – Trung Lương và điều tiết lưu lượng xe giữa đường cao tốc và quốc lộ 1A.
Ông Nguyễn Văn Phòng, phó tổng giám đốc tổng công ty, thông tin thêm, chủ đầu tư đã xác định được vị trí xây dựng trạm thu phí trên quốc lộ 1A tại Km 1953+200 thuộc phường Tân Khánh và Khánh Hậu, thành phố Tân An, tỉnh Long An. Vị trí này nằm giáp ranh với xã Tân Hương của huyện Châu Thành tỉnh Tiền Giang. “Hiện chúng tôi đang giải phóng mặt bằng và thúc đẩy nhanh các thủ tục xây dựng. Nếu thủ tục hoàn thành, dự kiến chỉ mất khoảng năm đến sáu tháng chúng tôi sẽ xây dựng xong trạm thu phí trên quốc lộ 1A và đưa vào sử dụng. Tổng mức đầu tư 80 tỉ đồng. Trong đó, 20 tỉ chi giải phóng mặt bằng”, ông Phòng cho biết.
Đào Lê – Đoàn Quý
| Ông Thái Văn Chung (tổng thư ký hiệp hội Vận tải hàng hoá TP.HCM): Phải cho dân quyền lựa chọn Nếu lập trạm thu phí đường cao tốc trên quốc lộ 1A để ép xe vào đường cao tốc là thiếu công bằng, là tận thu. Nếu vì dân, vì cộng đồng thì hãy để cho dân có quyền lựa chọn đi đường nào. Hơn nữa, trạm thu phí hoàn vốn cho đường cao tốc nhưng lại đặt trên quốc lộ 1A là sai đối tượng, sai nguyên tắc, vi phạm quy định. Phí là khoản tiền mà tổ chức, cá nhân phải trả khi được tổ chức, cá nhân khác cung cấp dịch vụ, theo pháp lệnh Phí và lệ phí. D.L LS Nguyễn Văn Trường (đoàn Luật sư TP.HCM): Đường quốc lộ không phải cứ thích là thu phí Hiện nay, nhiều tuyến đường trong cả nước được đầu tư dưới nhiều hình thức như đầu tư – chuyển giao hoặc đầu tư – kinh doanh – chuyển giao. Thường thì nhà đầu tư sau khi bỏ tiền làm cầu, đường sẽ phải thu lại chi phí ấy. Đó là việc làm hợp lý khi mà Nhà nước không thể đủ kinh phí để đầu tư. Đường cao tốc TP.HCM – Trung Lương cũng vậy, ai bỏ tiền ra làm thì được thu tiền, ai đi trên đường đó thì phải trả tiền. Còn quốc lộ là do Nhà nước đầu tư để người dân được đi lại, kết nối vùng miền và phát triển kinh tế… Đây là tuyến đường không được phép thu phí (ngoại trừ một số đoạn có nhà đầu tư làm bằng tiền túi) nên việc xây dựng trạm thu phí là bất hợp lý, không phù hợp với các quy định của pháp luật. Người dân có quyền lựa chọn đường đi cho mình. Khi quyền tự do đó bị xâm phạm thì Nhà nước phải vào cuộc để thể hiện vai trò quản lý của mình, không cho phép thu phí trên đoạn quốc lộ 1A. Thật vô lý khi chủ đầu tư làm đường một nơi rồi “bủa lưới thu phí” ở cả nơi mình không tốn đồng bạc nào để làm đường. Quốc lộ không phải nơi muốn thu phí thì thu. T. Nhã (ghi) |
SGTT*
Chi 80 tỉ đồng "ép" xe vào đường cao tốc Trung Lương
Một trạm thu phí trên quốc lộ 1 sẽ được xây dựng với tổng kinh phí lên đến 80 tỉ đồng. Khi trạm này hoàn thành, ô tô về miền Tây dù không vào đường cao tốc vẫn bị thu phí.
Ngày 23-2, ông Dương Tuấn Minh (ảnh bên), Tổng Giám đốc kiêm Chủ tịch HĐTV Tổng Công ty Đầu tư phát triển và quản lý dự án hạ tầng giao thông Cửu Long (CIPM), khẳng định: Từ 8 giờ ngày 25-2, CIPM bắt đầu thu phí các loại ô tô đi trên tuyến cao tốc TP.HCM - Trung Lương. Thời gian đầu, việc thu phí được thực hiện ở hai trạm đầu và cuối tuyến cao tốc là Chợ Đệm (huyện Bình Chánh, TP.HCM) và Thân Cửu Nghĩa (huyện Châu Thành, Tiền Giang). Ngoài ra còn có hai trạm phụ tại hai nút giao Bến Lức và Tân An (Long An).
Phương thức thu phí mới
. Thưa ông, việc thu phí được thực hiện như thế nào nhằm đảm bảo không xảy ra ùn ứ?
+ Khi tới các trạm thu phí, lái xe sẽ dừng tại cabin làn vào và bấm vào máy để nhận một thẻ điện tử (sẽ có người phát thẻ trực tiếp nếu máy hư). Các thông tin về biển số xe, điểm vào cao tốc, thời gian nhận thẻ sẽ được tiếp nhận và barie tự động mở để xe qua. Khi xe ra khỏi đường cao tốc, lái xe đưa thẻ cho nhân viên thu phí, nhận chứng từ và trả tiền.
Dự kiến thời gian nhận thẻ mất khoảng vài giây và thời gian trả thẻ, trả phí mất 10-15 giây. Đây là phương thức thu phí kín đầu tiên được áp dụng ở giao thông đường bộ Việt Nam nên chúng tôi cho thu thử (không thu tiền) đến ngày 24-2 để kiểm tra hệ thống. Bắt đầu từ 8 giờ ngày 25-2 mới chính thức thu phí.
. Tải trọng là yếu tố quan trọng để tính toán mức phí. Vậy những xe đầu kéo, xe container không chở hàng được tính phí ra sao?
+ Theo quy định của Bộ Tài chính, mức thu phí đối với xe chở hàng bằng container (gồm cả xe đầu kéo chuyên dùng) được tính theo tải trọng thiết kế của xe mà không phân biệt có chở hàng hay không hoặc chở hàng ít hơn tải trọng thiết kế.
Hiện nay, tại các đầu vào tuyến cao tốc ở các trạm thu phí đều có trạm cân. Chúng tôi sẽ phối hợp với lực lượng CSGT kiểm tra tải trọng xe. Các xe quá tải sẽ bị buộc hạ tải mới được vào đường cao tốc.
. Hiện trên tuyến cao tốc còn nhiều chỗ hư hỏng. Vậy trường hợp người đóng phí bị tai nạn do hư hỏng của tuyến đường thì có được bồi thường?
+ Hiện các nhà thầu thi công đang tiếp tục sửa chữa tạm các ổ gà bằng bê tông nhựa nóng. Khoảng 70% hư hỏng đã được sửa chữa, số còn lại sẽ sửa xong vào đầu tháng 4. Việc xác định ai phải bồi thường khi TNGT xảy ra sẽ dựa vào kết luận của cơ quan chức năng. Ai có lỗi thì phải bồi thường thôi.
Không vào đường cao tốc vẫn đóng phí
. Tổng vốn đầu tư của tuyến cao tốc này đến nay là bao nhiêu và đây có phải là con số cuối cùng? Mức thu phí này có bị điều chỉnh trong suốt thời gian thu phí?
+ Gần 9.900 tỉ đồng là tổng vốn đầu tư làm căn cứ tính yếu tố đầu vào để xây dựng biểu phí. Dự án này do ngân sách nhà nước thực hiện và việc thu phí nhằm hoàn lại vốn, được thực hiện trong 25 năm. Mức thu phí có thể không cố định. Ví dụ, có thể sẽ có nhà đầu tư mua lại quyền thu phí và đề nghị tăng mức thu cho phù hợp với bài toán đầu tư.
. Được biết, một trạm thu phí phụ sẽ được xây dựng trên quốc lộ 1 đoạn giáp ranh giữa Long An và Tiền Giang để thu phí những ô tô không đi vào đường cao tốc. Phải chăng làm vậy để buộc xe vào đường cao tốc, thưa ông?
+ Hiện mỗi ngày có khoảng 32.000 đến 35.000 lượt ô tô đi trên tuyến cao tốc và 5.000-7.000 lượt ô tô đi trên quốc lộ 1 đoạn từ Bình Chánh (TP.HCM) đến Trung Lương (Tiền Giang). Việc phân bổ xe như thế là hợp lý, giúp giảm thiểu đáng kể tình trạng kẹt xe và TNGT ở quốc lộ 1.
Tuy vậy, dự báo sau ngày 25-2, một lượng lớn xe tải vì ngại đóng phí nên sẽ chọn lưu thông theo quốc lộ 1. Số xe này cùng với lượng xe hiện hữu sẽ làm xuất hiện trở lại tình trạng kẹt xe trên quốc lộ 1. Điều này còn khiến kết cấu hạ tầng giao thông, tuổi thọ của quốc lộ 1 bị giảm sút. Do vậy, việc xây dựng trạm thu phí ở quốc lộ 1 với tổng vốn đầu tư ước tính khoảng 80 tỉ đồng được đặt ra.
. Như vậy các ô tô sẽ phải vào đường cao tốc mà không được quyền tự lựa chọn?
+ Như tôi đã đề cập, việc ô tô đi trên đường cao tốc mang lại nhiều lợi ích cho xã hội. Theo tính toán, xe đi trên đường cao tốc sẽ rút ngắn khoảng 11 km so với đi quốc lộ 1, tiết kiệm nhiên liệu 27.000-30.000 đồng/xe tiêu chuẩn. Trong khi phí đi trên cao tốc cho xe tiêu chuẩn từ Chợ Đệm đến Thân Cửu Nghĩa (suốt tuyến cao tốc) chỉ 40.000 đồng. Chi phí chênh lệch không nhiều nhưng thời gian đi lại sẽ rút ngắn đáng kể, còn khoảng 30 phút so với 60 phút nếu đi trên quốc lộ 1. Tôi tin các lái xe sẽ thấy được những lợi ích này và tiếp tục chọn đi đường cao tốc.
. Nếu điều đó xảy ra thì trạm thu phí trên quốc lộ 1 có được bỏ đi không, thưa ông?
+ Ở đây cần xác định rõ, an toàn là tiêu chí số một, kế đến là bài toán kinh tế. Mong muốn của Nhà nước là bán quyền thu phí ở tuyến cao tốc Trung Lương và việc tồn tại trạm thu phí trên quốc lộ 1 sẽ tiếp tục được nhà đầu tư tính toán khi nhận chuyển nhượng quyền thu phí. Chúng tôi sẽ tổ chức đấu thầu rộng rãi trong và ngoài nước về việc chuyển nhượng quyền thu phí trên đường cao tốc Trung Lương.
MINH PHONG (PLTPHCM)