Sáng 17.10, ông Lê Thiện Nghĩa - Chủ tịch Hội Nông dân xã Yên Lâm (huyện Yên Định, Thanh Hóa) - cho biết: “Đến ngày 15.10, hội đã nhận được 871 lá đơn khởi kiện Cty CP Nicotex Thanh Thái ra tòa án để đòi bồi thường thiệt hại về môi trường, sức khỏe, nước uống, sản xuất… đối với người dân “vùng đất thuốc sâu” do Cty Nicotex Thanh Thái gây ra”.
Phải thuê luật sư Nguyễn Văn Hậu
Chủ tịch Hội Nông dân xã Yên Lâm nói rằng, người dân “vùng đất thuốc sâu” Thanh Hóa rất biết ơn báo Lao Động đã có loạt tin, bài phanh phui những việc làm vi phạm pháp luật của Cty Nicotex Thanh Thái, đồng thời phản ánh tình trạng ô nhiễm môi trường, bệnh tật của người dân sống trong vùng đất mà Nicotex Thanh Thái đầu độc bằng việc chôn thuốc trừ sâu, chất độc hóa học xuống lòng đất ở ngay đầu nguồn nước sinh hoạt, nuôi trồng của nhân dân. “Hội viên nông dân xã Yên Lâm chúng tôi rất hoang mang trước các tình trạng bệnh tật, nhiều người chết vì bệnh hiểm nghèo như ung thư, bướu cổ; trâu bò chết, cá không lớn nhưng đầu thì phình to trông rất dị dạng... Chúng tôi đã nhiều năm, nhiều chục lần kiến nghị, nhưng tất cả đều im lặng trong vô vọng” - ông Lê Thiện Nghĩa nói.
Chủ tịch Hội Nông dân xã Yên Lâm Lê Thiện Nghĩa kiểm đếm 871 lá đơn khởi kiện Cty Nicotex Thanh Thái ngày 17.10. Ảnh: A.T Tính đến chiều 17.10, đã có 10/10 Chi hội Nông dân với 871 lá đơn thuộc xã Yên Lâm có đơn ủy quyền cho ông Lê Thiện Nghĩa - Chủ tịch Hội Nông dân xã Yên Lâm - thay mặt cho hội viên và những người bị hại trong xã khởi kiện Cty Nicotex Thanh Thái đòi bồi thường thiệt hại; và 100% hội viên nông dân xã này cũng nêu rõ yêu cầu là “vụ kiện phải được thuê Văn phòng luật sư ở TPHCM - nơi có luật sư Nguyễn Văn Hậu - người đã từng giúp cho nhân dân tỉnh Đồng Nai thắng kiện vụ Nhà máy bột ngọt Vedan xả nước thải ra sông Thị Vải gây ô nhiễm môi trường”. Ông Trương Văn Lộc - Phó Chủ tịch Hội Nông dân Yên Lâm - nói: “Nông dân các xã Cẩm Tâm, Cẩm Vân thuộc huyện Cẩm Thủy cũng đã mang đơn khởi kiện Cty Nicotex Thanh Thái đến gặp, ủy quyền cho chúng tôi khởi kiện giúp họ. Nhưng chúng tôi từ chối nhận và hướng dẫn cho họ về tại Hội Nông dân các xã mà họ cư trú”.
Đoàn đại biểu Quốc hội Thanh Hóa: Bồi thường là chính đáng
Đơn khởi kiện của hội viên Lê Ngọc Minh thuộc Chi hội Nông dân thôn Phúc Trí (xã Yên Lâm, huyện Yên Định) viết: “Việc Cty Nicotex Thanh Thái vi phạm đã gây ô nhiễm môi trường đất, nước và không khí, gây nguy hiểm đối với sức khỏe và tính mạng của con người, vật nuôi cho nhân dân vùng bị ô nhiễm, trong đó có gia đình tôi... Vậy tôi làm đơn này đề nghị các cấp hội nông dân bảo vệ quyền lợi chính đáng cho hội viên”. Đây là một trong hàng trăm lá đơn kiện được viết bởi những hội viên nông dân còn thiếu hiểu biết về pháp luật, nói như ông Lê Thiện Nghĩa là cần phải có sự tư vấn của luật sư để các hội viên hoàn thiện lại lá đơn trước khi nộp lên tòa án.
Ông Lê Nam - Phó Trưởng Đoàn ĐBQH tỉnh Thanh Hóa - khẳng định rằng, hành vi gây ô nhiễm môi trường do Cty CP Nicotex Thanh Thái tại xã Cẩm Vân (huyện Cẩm Thủy) và những người có trách nhiệm của Cty này gây ra là hết sức nghiêm trọng, kéo dài qua nhiều năm, đã gây tổn hại đến môi trường, sức khỏe, đời sống, sản xuất của nhân dân trong khu vực.
Trong một báo cáo gửi Ủy ban Thường vụ Quốc hội, Đoàn ĐBQH tỉnh Thanh Hóa cho rằng yêu cầu bồi thường thiệt hại trên các lĩnh vực sức khỏe, khám - chữa bệnh, cung cấp nguồn nước sạch và các trách nhiệm vật chất khác của nhân dân các xã Cẩm Vân và các xã lân cận của huyện Cẩm Thủy, xã Yên Lâm của huyện Yên Định là chính đáng, phù hợp pháp luật. Đồng thời kiến nghị các cơ quan chức năng cần có trách nhiệm giải quyết.
)Phát hiện thêm trên 10 tấn thuốc độcBuổi chiều ngày 16.10, công việc khai quật các hố chôn thuốc trừ sâu độc hại bị Cty CP Nicotex Thanh Thái đem chôn xuống đất đã tạm dừng do trời mưa. Dù vậy, công việc kiểm tra trên mặt đất thuộc khuôn viên Cty này vẫn được đơn vị thi công khai quật và tổ giám sát nhân dân thực hiện. Đến 19 giờ tối 16.10, các bên tham gia tìm kiếm đã phát hiện thêm trên 10 tấn chất độc hại để trong một nhà kho, ngay trên mặt đất trong điều kiện nhà kho, chum, can đựng rất sơ sài.
Kiểm đếm cho kết quả sau: Có 109 can chất thải nguy hại dạng lỏng, tổng khối lượng 3.332,7kg; Có 83 chum nhựa chứa chất thải nguy hại dạng bùn, khối lượng 3.602,8kg; 12 thùng phuy sắt chứa rác thải nguy hại, khối lượng chưa được xác định; 1 phuy sắt chứa nước rửa bể; 1 bao jumpo chứa các phuy sắt gỉ trong bể chôn lấp; toàn bộ khối lượng trên sau đó được đóng gói bảo quản tại kho để chuyển đi xử lý.
Ngoài ra, còn phát hiện 70 bao chứa đất nhiễm hóa chất thuốc bảo vệ thực vật với tổng khối lượng 2.335kg; một khối lượng bêtông, gạch đá nhiễm thuốc bảo vệ thực vật đã được tập kết và cô lập; 1 khối lượng vỏ thùng phuy chứa thuốc bảo vệ thực vật; tất cả khối lượng đất nhiễm đã được cô lập bảo quản theo đúng quy cách chờ phân tích mức độ ô nhiễm để xử lý trong giai đoạn II.
Trước đó - chiều ngày 15.10, ông Vũ Đình Xinh - Giám đốc Sở TNMT - đã đến Cty CP Nicotex Thanh Thái (Nicotex Thanh Thái) kiểm tra việc khai quật thuốc trừ sâu. Tại đây, ông Vũ Đình Xinh cho biết: Không phải Nicotex chỉ chôn thuốc trừ sâu của chi nhánh mình, mà có thể Nicotex Thanh Thái còn đưa thuốc sâu từ những nơi khác về chôn, hiện công an đang điều tra. Cũng theo ông Xinh thì UBND tỉnh Thanh Hóa có chủ trương triển khai ngay hai việc: Cụ thể, ở những chỗ chôn lấp thuốc sâu đã bị phát hiện đang khai quật, trong thời gian này sẽ thuê bộ đội biên phòng về rà soát toàn bộ khu vực đất của Nicotex Thanh Thái đóng (13ha).
Song song với những việc làm cụ thể trên, tỉnh phát động nhân dân tố giác, từ đó lập kế hoạch để tiếp tục khai quật những điểm này. Xong xuôi, bước hai sẽ xác định rõ việc ô nhiễm môi trường và lập dự án xử lý triệt để khu vực bị ô nhiễm do thuốc sâu thẩm thấu xuống lòng đất. Theo ông Vũ Đình Xinh thì Nicotex Thanh Thái chỉ là một trong 17 chi nhánh của Tổng Cty Nicotex.