Kỳ 3: Bội tín với doanh nghiệp?
Khi đất đai cằn cỗi, tỉnh mời gọi doanh nghiệp đầu tư. Đáp lời, hàng chục doanh nghiệp “khai hoang, vỡ đất”, biến vùng đất cằn cỏi thành “thủ đô resort” thứ hai của tỉnh. Khi dự án sắp đến thời điểm khai thác, Chủ tịch tỉnh thông báo, dừng tất cả dự án, lấy đất làm cảng nước sâu. Hàng ngàn tỷ đồng của các chủ đầu tư đổ vào Bình Thuận bị phơi nắng.
Uất nghẹn, các doanh nghiệp (DN) làm đơn khiếu nại, có trường hợp khởi kiện ra tòa hoặc đứng đơn tố cáo ông chủ tịch tỉnh “làm bậy”.
Dừng dự án bằng bản thông báo (?)
Bãi biển Tân Thành, Hàm Thuận Nam, vốn là vùng khô cằn, trơ đá nhưng có cảnh quan đẹp, gần với ngọn hải đăng Kê Gà hơn 100 năm tuổi. Khi tỉnh quy hoạch du lịch, kêu gọi đầu tư, đã nhận được sự hưởng ứng tích cực của DN trong và ngoài nước.
Từ năm 2000 đến năm 2006, hơn 70 dự án du lịch với nhiều loại hình nghỉ dưỡng, dịch vụ giải trí được tỉnh cấp phép. Hàng ngàn tỷ đồng được các nhà đầu tư đổ vào các dự án, với hy vọng biến vùng đất hoang hóa này thành “thủ đô resort” thứ hai của tỉnh Bình Thuận, sau Hàm Tiến, Mũi Né.
Khi nhiều dự án chuẩn bị hoàn thiện, chờ đón khách, bất ngờ ngày 20/12/2007, Chủ tịch UBND tỉnh Bình Thuận Huỳnh Tấn Thành có văn bản chỉ đạo Sở, ngành liên quan làm việc với các nhà đầu tư du lịch, yêu cầu tạm dừng đầu tư, không cho tiếp tục xây dựng. Tháng 4/2008, Sở Kế hoạch và Đầu tư phát văn bản thông báo chủ trương của tỉnh đang tiến hành dự án xây dựng cảng biển nước sâu Kê Gà và dự án cảng nằm chồng lên các resort, khách sạn đang xây dựng.
Nhận được thông tin này, các nhà đầu tư chết đứng. Họ đề nghị UBND tỉnh cho xem quyết định phê duyệt của chính phủ về quy hoạch cảng biển nước sâu này nhưng không được đáp ứng. Tỉnh chỉ thông báo cho biết là các dự án du lịch sẽ không được tiếp tục khai thác, còn dự án cảng nước sâu Kê Gà, do hai nhà đầu tư là Tập đoàn Công nghiệp than và khoáng sản Việt Nam (TKV) và Công ty sản xuất hàng tiêu dùng Bình Tân (Bitas) làm chủ đầu tư.
 |
| Những khu khách sạn được đầu tư hàng chục tỷ đồng đang phơi nắng tại bãi biển Tân Thành, Hàm Thuận Nam. Ảnh: H.L |
Quy trình ngược
Theo UBND tỉnh Bình Thuận, cảng nước sâu Kê Gà sẽ ra đời có vốn đầu tư 550 triệu USD, tương đương 10.000 tỷ đồng. Mục đích của cảng biển này là sẽ vận chuyển bôxit từ các dự án Tân Rai, Nhân Cơ ở Tây Nguyên xuống.
Trên thực chất, cảng Kê Gà được đưa vào quy hoạch cho lộ trình vận tải hàng hải trong tầm nhìn chiến lược đến mấy chục năm sau, còn hiện tại, chỉ mới là ý tưởng. Điều này được chính lãnh đạo tỉnh Bình Thuận thừa nhận.
Ông Nguyễn Văn Thu, Phó chủ tịch UBND tỉnh Bình Thuận cho biết, dự án cảng nước sâu Kê Gà chỉ là quyết tâm của tỉnh, đến nay dự án này chưa có cơ sở pháp lý nào. Tỉnh đang đốc thúc phía nhà đầu tư xúc tiến trình Chính phủ phê duyệt dự án (!)
Theo văn bản số 2589 do ông Huỳnh Tấn Thành ký ngày 4/6/2009, càng thể hiện điều đó: “Nhà đầu tư TKV có trách nhiệm khẩn trương thực hiện các công việc có liên quan đến dự án, để tiến hành trình cấp thẩm quyền phê duyệt dự án đầu tư xây dựng cảng Kê Gà trong tháng 6/2009”.
Nhưng đến nay, dự án vẫn chưa được duyệt. Như vậy, dự án cảng 10.000 tỷ đồng vẫn chỉ dừng lại ở sự quyết tâm (!) Mãi đến ngày 24/12/2009, Thủ tướng Chính phủ mới ký Quyết định 2190, phê duyệt Quy hoạch phát triển hệ thống cảng biển Việt Nam đến năm 2020, định hướng đến năm 2030, cảng Kê Gà được đưa vào danh mục cảng chuyên dùng liên hợp kim.
Vậy mà từ hai năm trước, Chủ tịch tỉnh đã ra thông báo buộc DN bỏ dự án đang đầu tư. Việc làm theo “quy trình ngược” này khiến thiệt hại của các DN càng nặng nề hơn.
Doanh nghiệp kêu trời
Có chứng kiến cảnh hàng chục khối nhà hàng, khách sạn, những bungalow cao cấp tại bãi biển Tân Thành xây dựng dở dang rồi bỏ hoang, mới cảm nhận được nổi đau của các nhà đầu tư, khi hàng ngàn tỷ đồng bị mang ra phơi nắng, phơi gió biển.
Ông Lê Công Chức, Giám đốc điều hành Công ty TNHH Đức Hạnh, chủ đầu tư Đức Hạnh resort cho biết: dự án Đức Hạnh được UBND tỉnh Bình Thuận cấp phép năm 2002, trên diện tích 29.000 m2, một năm sau được điều chỉnh mở rộng lên 31.800 m2. DN Đức Hạnh đã thuê kiến trúc sư Tây Ban Nha thiết kế, với mong muốn có một khu du lịch mang diện mạo đặc biệt trên vùng đất này.
5 năm dốc vốn liếng, công sức và tâm huyết, đến giờ Đức Hạnh resort đã đầu tư xây dựng được trên 80% công trình. Kế hoạch của Đức Hạnh là mở cửa đón khách cuối năm 2009. Khu du lịch này cũng đảm nhận nhiệm vụ đón đoàn các thành viên Hiệp hội chất lượng quốc tế đến tổ chức hội nghị tại Việt Nam năm 2010. Hợp đồng đã được ký kết, nhưng bây giờ mọi thứ ách hết lại.
Ông Chức nghẹn ngào: “Là dân Bình Thuận, chúng tôi rất muốn đóng góp xây dựng quê hương. Do vậy, khi tỉnh có chủ trương kêu gọi đầu tư, tôi đã huy động, gom hết vốn liếng về quê làm du lịch. Suốt mấy năm ròng, với gần 40 tỷ đồng bỏ ra, chắt chiu từng giọt nước, trồng từng cây xanh trên đồi. Mọi thứ sắp xong, tỉnh buộc dừng, khác nào đẩy chúng tôi vào chỗ tán gia bại sản, vì toàn bộ vốn liếng, gia sản đã đổ hết vào đây”.
Còn ông Nguyễn Đức Hiếu, Chủ tịch Hội đồng thành viên Công ty TNHH Thế Giới Xanh, chủ đầu tư Blue Word resort rầu rĩ: “Blue Word là khu du lịch đầu tiên của vùng đất này đi vào hoạt động từ năm 2004. Chúng tôi đã huy động vốn, cầm cố tài sản để có gần 3.000 lượng vàng xây dựng Blue Word resort. Nhưng rồi thông báo của UBND tỉnh buộc phải ngừng kinh doanh. Hai năm ngừng hoạt động, cơ sở vật chất của Blue Word bị xuống cấp nghiêm trọng, DN không có doanh thu, vẫn phải cố gắng vay mượn để trả lương cho nhân viên trông coi, quản lý dự án, thiệt hại hàng chục tỷ đồng”.
Đại diện khu du lịch sinh thái Kê Gà, một nhà đầu tư nước ngoài thì hốt hoảng trước thông báo như đùa của chủ tịch UBND tỉnh. Hơn 30 bungalow đã đầu tư gần 40 tỷ đồng, cùng nhiều hạng mục khác phải bỏ dở. Doanh nghiệp này chỉ thốt được một câu: Tôi thực sự không hiểu nổi việc làm của chính quyền tỉnh Bình Thuận. Sau đó nhà đầu tư này lặng lẽ đóng cửa khu du lịch sinh thái Kê Gà, tìm hướng đầu tư ở một tỉnh khác, để lại hai nhân viên hàng ngày trông coi tài sản, tưới cây xanh.
Cùng cảnh là các dự án Minh Ngọc, Thành Đạt, Phong Lan, Tấn Phát, Đá Đỏ…dang dở chuỵên đầu tư, bỏ hoang những tòa nhà mà chi phí tính bằng tiền tỷ. Hiện nay, các nhà đầu tư quyết tâm đi đòi công lý khi làm đơn gửi các cơ quan trung ương khiếu nại, tố cáo tỉnh Bình Thuận bội tín.