Kỳ 1: Đánh tráo hóa đơn, hợp thức đầu ra
Số tiền bị "bớt xén" ước chừng lên tới hàng trăm tỷ đồng, thông qua việc nâng giá nguyên liệu và sản phẩm áo phao cao gấp nhiều lần so với thị trường.
Cái kim trong bọc, lâu ngày lộ ra
Những thông tin này được Tổng cục Dự trữ Nhà nước “giữ kín” từ năm 2003. Cho đến năm 2006, từ việc mua sắm, đấu thầu không thành công, khiến một số đơn vị, cá nhân đã gửi đơn tố giác tới Tổng cục An ninh, Bộ Công an.
![]() |
| Những chiếc nhà bạt này giúp nhân dân thoát khỏi cảnh màn trời chiếu đất đã vô tình gây ra những miếng mồi ngon cho những kẻ cơ hội. |
Sau khi xác minh, thấy có dấu hiệu của tội phạm, Tổng cục An ninh đã báo cáo kết quả lên lãnh đạo Bộ Công an và Thủ tướng Chính phủ. Ngay sau đó, toàn bộ hồ sơ được chuyển cho Tổng cục Cảnh sát tổ chức điều tra theo thẩm quyền và việc mua sắm, dàn xếp đấu thầu mặt hàng chiến lược này dần bị “lộ tẩy”.
Vì đơn tố giác, 70.000 chiếc áo phao cứu sinh đã mua trong năm 2006, không thể về kho để phục vụ nhiệm vụ dự trữ Nhà nước theo kế hoạch. Tuy nhiên, các năm trước đó, hàng trăm nghìn chiếc áo phao đã được Tổng cục này mua về với giá cao gấp nhiều lần giá thị trường. Đáng tiếc, nhiều chiếc áo phao được mua để dự trữ lại có chất lượng kém hơn so với hàng rẻ hơn nhiều ngoài thị trường.
Kết quả điều tra, xác minh bước đầu cho thấy, việc cung cấp hàng cho Tổng Cục dự trữ các năm trước 2006 chủ yếu do Công ty cổ phần Thanh Sơn của ông Trần Văn Tân làm giám đốc, trụ sở tại phố Hàng Chuối, Hà Nội. Nhiều năm liền, công ty này trúng thầu với mức giá đúng bằng mức giá mà Tổng cục dự trữ duyệt thầu. Đáng chú ý, mức giá các mặt hàng ấy cao hơn nhiều lần so với giá của hàng cùng loại ngoài thị trường.
Mua hóa đơn của "doanh nghiệp ma"
Cách đây ít lâu, bức chân dung và quá trình mua bán áo phao cứu sinh của Công ty Thanh Sơn với Tổng Cục dự trữ Nhà nước đã được “dựng lại” khá hoàn chỉnh. Theo nhận định ban đầu, Nhà nước đã phải chịu thiệt hại hàng trăm tỷ đồng trong các thương vụ đấu thầu áo phao, nhà bạt cứu sinh này.
![]() |
| Trong khoảng 10 vật liệu làm áo phao, vải polyeste là vật liệu chính. |
Sở dĩ họ khai giá mua cao như vậy là để nâng cao chi phí đầu vào nhằm hợp lý hóa mức giá đã trúng thầu là 595.000 đồng, trong khi vào thời điểm ấy, giá một chiếc áo phao loại tốt nhất ngoài thị trường không quá 300.000 đồng.
Theo cơ quan công an, việc Thanh Sơn đánh tráo hóa đơn này là hành vi trốn thuế giá trị gia tăng, thuế thu nhập doanh nghiệp. Điều đáng nói là cả 11 doanh nghiệp mà Thanh Sơn sử dụng hóa đơn đều là “doanh nghiệp ma”, đã bỏ trốn khỏi địa chỉ đăng ký kinh doanh. Thực tế, các doanh nghiệp này được thành lập để mua bán hóa đơn VAT, không có sản xuất, kinh doanh gì. Cụ thể, trong hai năm 2003 và 2004, sau khi trúng thầu bán áo phao cho Nhà nước, Công ty Thanh Sơn sử dụng gần 400 hóa đơn GTGT của 36 doanh nghiệp “ma” khác. Tài liệu của Cục thuế Hà Nội cũng xác định năm 2004, Công ty Thanh Sơn sử dụng 139 hóa đơn của 14 doanh nghiệp đã bỏ trốn; năm 2005, tiếp tục sử dụng 262 hóa đơn của 22 doanh nghiệp khác, tất cả đều bỏ trốn khỏi địa chỉ kinh doanh.
Theo nhận định của cơ quan điều tra, bản chất của vụ án là tham nhũng đặc biệt nghiêm trọng và cơ quan này mới chỉ xác minh mặt hàng áo phao thì giá đã cao hơn so với thị trường là 41 tỷ đồng (41/83 tỷ đồng), cao hơn gấp hai lần giá thị trường. Nếu xác minh cả nhà bạt (khoảng 350 tỷ đồng), thì số tiền chênh lệch sẽ cao hơn nhiều (hàng trăm tỷ). Như vậy, Nhà nước đã bị “móc túi” hàng trăm tỷ đồng.
| Những chiếc áo phao phục vụ cho vùng lũ được sản xuất bằng 10 loại vật tư, nguyên liệu và vải polyeste là vật tư chính. |
Nhóm phóng viên Đất Việt
Kỳ 2: Dùng "quân xanh, quân đỏ" thắng thầu

