Khởi tố vụ án khai thác gỗ lậu lớn nhất ở Gia Lai
Giữa năm 2009, khi thủy điện Sê San 4 tích nước, lòng hồ Sê San mở ra hơn 4.800 ha, trở thành tuyến đường thủy quan trọng để lâm tặc xâm nhập vào những cánh rừng nguyên sinh phía thượng nguồn.
Những cây gỗ đường kính 50-100cm được kéo theo lòng hồ về tận cửa đập thủy điện Sê San 4, tập kết bên đường nhựa, chờ đưa đi tiêu thụ. Đây là vụ khai thác gỗ lậu quy mô lớn ở Gia Lai từ trước đến nay.
Gỗ trục vớt kéo vào bờ trái lòng hồ thủy điện Sê San 4.
Gỗ lậu như núi…
Khi vỡ lở số lượng gỗ quá lớn ở xã biên giới Ia O (Tiền Phong ra ngày 31-5 có bài phản ánh), chúng tôi về Ia Grai, làm việc với Phó Chủ tịch UBND huyện Phan Trung Tường. Câu chuyện cho thấy, từ tháng 4-2010 khi khá nhiều gỗ tập kết về địa bàn xã Ia O, UBND huyện Ia Grai yêu cầu Hạt kiểm lâm cùng chuyên viên phòng Tài chính Kế hoạch đi kiểm tra. Ngày 8-4-2010, đoàn kiểm tra lập biên bản, nêu: Đơn vị trục vớt gỗ tại bờ đập Sê San là Quân đoàn 3 không chứng minh được số lâm sản trên có giấy tờ hợp pháp. Chúng tôi tiến hành đo đếm số lượng 313 lóng, khối lượng: 391,942m3.
Ia O là xã biên giới, có nhiều công trình trọng điểm quốc gia trong đó có thủy điện Sê San 4, do Ban quản lý dự án thủy điện 4 (Tập đoàn Điện lực Việt Nam ) làm chủ đầu tư. Trước khi thi công, tỉnh Kon Tum đã tổ chức tận thu lâm sản. Riêng phần thu dọn lòng hồ, Ban QLTĐ 4 hợp đồng với Quân đoàn 3 ( đóng tại TP Pleiku).
Ngày 18-7-2009, ông Lê Xuân Tùng - Phó Ban QLDA TĐ Sê San 4 có công văn khẩn đề nghị Bộ Tư lệnh Quân đoàn 3 giúp phương tiện và nhân lực để trục vớt gỗ củi trôi về hạ lưu, đảm bảo an toàn công trình. Ngày 5-8-2009, Quân đoàn 3 ký hợp đồng với Cty Cổ phần Thương mại Thương Tín ở Đức Hòa - Long An “liên doanh tổ chức trục vớt gỗ, củi”, theo đó, Cty Thương Tín tự bỏ toàn bộ chi phí để làm, không nhận bất cứ quyền lợi gì, hàng tháng phải trả Quân đoàn 3 mười triệu đồng chi phí thuê ca nô và 4 người giúp phối hợp làm việc.
Ngày 19-1-2010, Bộ Tư lệnh Quân đoàn 3 lại ký tiếp hợp đồng với Cty CP Bắc Ninh ở Kon Tum thuê Cty Bắc Ninh vận chuyển gỗ củi tận dụng tại khu vực lòng hồ Sê San và gia công sơ chế xẻ từ gỗ tròn (kể cả tận dụng gỗ củi) ra thành phẩm theo quy cách của bên A, tại cơ sở chế biến của bên B.
Theo Trung tá Đoàn Văn Khải - Đồn phó Đồn biên phòng 717 phụ trách địa bàn này, thì những người khai thác gỗ kéo về 2 bãi tại xã Ia O cho rằng họ là người của Cty Thương Tín và Cty Bắc Ninh, đi làm cho Quân đoàn 3.
Thiếu úy Nguyễn Văn Sơn - Đội trưởng Đội phòng chống tội phạm Đồn 717 cho biết: Bãi gỗ thứ nhất sát cửa đập có 191,5 m3, những người trục vớt tự xưng là ở Cty TNHH Thương Tín, phụ trách bãi này là ông Bùi Văn Chủ sinh năm 1962 trú tại Kon Tum. Bãi gỗ thứ hai, do bà Nguyễn Thị Ánh Tuyết (không rõ nơi cư trú) xưng là của Cty TNHH Bắc Ninh (Kon Tum) thuê ông Phong một người ở xã Ia O chỉ đạo trục vớt được hơn 200m3.
Cận cảnh gỗ lậu
Sau bài viết Ai khai thác hàng nghìn m3 gỗ lậu, PV Tiền Phong cùng một số đồng nghiệp đã thuê thuyền vượt hồ Sê San 4 đi hơn 1 giờ đồng hồ để lần theo dấu vết các đối tượng khai thác gỗ lậu.
Đây cũng là con đường các đối tượng khai thác gỗ rừng tự nhiên ven hồ Sê San 4, thuê xuồng kéo về.
Ngoài 391 m3 gỗ mà Kiểm lâm Ia Grai thu giữ và 643m3 các cơ quan liên ngành ở Kon Tum tìm được, chúng tôi cũng nhận thấy nhiều lóng gỗ khác còn nằm rải rác ven lòng hồ và trên rừng.
Theo cơ quan điều tra công an huyện Ia Grai, số gỗ gần 400m3 này chắc chắn có nguồn gốc từ địa phận huyện biên giới Sa Thầy - tỉnh Kon Tum giáp ranh với Ia Grai, bởi địa phận huyện Ia Grai, tỉnh Gia Lai không có gỗ.
Theo thông tin mà chúng tôi có được, trong những ngày qua, tại tiểu khu 749 thuộc lâm phần do Công ty Đầu tư Phát triển Lâm - Nông - Công nghiệp và dịch vụ Sa Thầy quản lý, đoàn liên ngành tỉnh Kon Tum phát hiện có 643 m3 gỗ bị chặt hạ trái phép, hầu hết là gỗ thuộc nhóm I quí hiếm. Số gỗ này đang nằm rải rác trong rừng, chưa vận chuyển ra khỏi lâm phần.
Hình ảnh PV Tiền Phong ghi được ven lòng hồ thủy điện Sê San 4 những ngày cuối tháng 5-2010:
Bãi gỗ được thu giữ cách UBND xã Ia O khoảng 3km, nằm bên sát bờ hồ. Hàng ngày có hàng nghìn lượt người qua lại, đối diện với điểm thu gom gỗ này là nhà quản lý, điều hành thủy điện Sê San4
Bến thuyền lâm tặc thường dùng để tập kết gỗ khai thác trộm từ lòng hồ vẫn còn dấu vết xe và gỗ lậu
Nhiều lóng gỗ lâm tặc còn bỏ lại trong rừng chưa kéo ra
Dấu vết các đối tượng khai thác gỗ lậu để lại
Nhà báo Thanh Luận-PV báo Nông thôn Ngày nay đang thử đo một gốc gỗ
Huỳnh Kiên (Tiền phong)