Tại Seoul hôm 26/ 08/2013, ông Ban Ki Moon, Tổng thư ký Liên Hiệp Quốc người Hàn Quốc, đã thúc giục Nhật Bản suy ngẫm thêm về quá khứ của mình. Theo ông, tình trạng căng thẳng giữa Seoul, Bắc Kinh với Tokyo do thái độ của chính quyền Nhật đối với các hành vi của Nhật trong nửa đầu thế kỷ 20 là một điều « rất đáng tiếc ».
Tổng thư ký Liên Hiệp Quốc Ban Ki-moon trước khi bước vào họp báo tại Bộ Ngoại giao Hàn Quốc ở Seoul, ngày 26/08/2013. REUTERS/Kim Hong-Ji Phát biểu trước báo chí sau chuyến thăm 5 ngày tại chính quê hương mình, ông Ban Ki Moon nói rõ: « Tôi rất lấy làm tiếc là căng thẳng vẫn dai dẳng (giữa 3 quốc gia Đông Bắc Á) do những vấn đề lịch sử và những lý do chính trị khác... Điều chúng ta cần là giới lãnh đạo chính trị chứng tỏ quyết tâm. Cần có một sự đánh giá đúng đắn về lịch sử ».
Theo ông Ban Ki Moon, người từng lãnh đạo ngành ngoại giao Hàn Quốc, trước khi lên giữ chức Tổng thư ký Liên Hiệp Quốc, giới lãnh đạo Nhật Bản phải « tự soi rọi (lịch sử nước mình) một cách rất sâu sắc », vào lúc quốc gia này đang nuôi ý định cải tổ bản hiến pháp chủ hòa mà Mỹ đã áp đặt trên Nhật Bản vào năm 1947.
Xin nhắc lại là cho dù bang giao đã bình thường hóa từ lâu, quan hệ giữa Tokyo và 2 láng giềng Đông Bắc Á vẫn không êm ả do vấn đề lịch sử, Bắc Kinh và Seoul vẫn cho rằng Tokyo chưa hoàn toàn công nhận những khổ đau mà nước Nhật đã gây ra cho các dân tộc láng giềng trong thời kỳ Đệ nhị Thế chiến.
Lời kêu gọi hôm 26/8 của Tổng thư ký Liên Hiệp Quốc cũng được đưa ra ít lâu sau khi nhân kỷ niệm ngày Nhật đầu hàng, 15/08, Thủ tướng nước này là ông Shinzo Abe, khác với những người tiền nhiệm, đã không có một lời tiếc nuối nào về hành vi quân đội Nhật hoàng trước đây.
Mai Vân (RFI)