Syria: Nga tuyên bố không tin vào 'chứng cớ' của Tây phương

Ngoại trưởng Nga Sergei Lavrov (P) đã tranh thủ cuộc gặp với Ngoại trưởng Nam Phi Maite Nkoana-Mashabane ngày 02/09/2013 tại Mátxcơva để tố cáo phương Tây trên hồ sơ Syria. REUTERS/Maxim Shemetov Trong ngày 02/09/2013 tại Matxcơva, ngoại trưởng Nga đã có hai cơ hội phát biểu về hồ sơ Syria, đồng minh duy nhất của Nga tại Trung Đông.

Trước hết, tại Viện Quan hệ Quốc tế Matxcơva, ngoại trưởng Serguei Lavrov cho rằng các bằng chứng mà Hoa Kỳ, Anh và Pháp cung cấp « không có gì là cụ thể, không bản đồ địa lý, không địa danh, nhiều mâu thuẫn, nhiều nghi vấn ».

Ngoại trưởng Nga nói tiếp là khi được gạn hỏi thêm chi tiết thì các nước Tây phương viện cớ là « bí mật nên không tiết lộ ».

Tiếp theo đó, nhân cuộc họp báo chung với ngoại trưởng Nam Phi Maite Nkoane-Mashabane đang viếng thăm nước Nga, ông Serguei Lavrov cảnh báo Tây phương là một cuộc tấn công vào Syria sẽ làm cho viễn cảnh triệu tập hội nghị hòa bình sẽ xa vời thêm và có thể không bao giờ có được.

Một thỏa hiệp đầu tiên với những nét đại cương đã được ký kết vào ngày 30/06/2012 tại Genève.

Từ nhiều tháng nay, Liên Hiệp Quốc, Mỹ và Nga tìm cách dàn xếp để tổ chức hội nghị hòa bình gọi là Genève 2, tạo điều kiện cho chính quyền Syria và phe đối lập thương lượng một giải pháp chính trị.

Dự trù mở ra trong tháng 7 năm nay nhưng do bất đồng nghiêm trọng giữa hai phe và do chiến sự kéo dài nên hòa đàm Genève 2 bị tê liệt.

Trong vai trò bảo trợ cho chế độ Damas từ ngoại giao đến quân sự, chính quyền Putin thông báo đưa thêm vào Địa Trung Hải một tàu quân sự. Chiến hạm SSV-201, tàu trinh sát điện tử, rời cảng Sébastopol của Ukraina chiều 01/09, có nhiệm vụ « theo dõi , phân tích chiến thuật của các phe tham chiến nếu xung đột xảy ra và để rút kinh nghiệm cho tương lai » Hải quân Nga duy trì một số tàu chiến trong vùng biển phía đông của Địa Trung Hải từ khi khủng hoảng Syria nổ ra cách nay hơn hai năm.

Sau một ngày tranh luận gay go, cuối cùng cuộc họp cấp ngoại trưởng của Liên đoàn các quốc gia Ả Rập đã kết thúc vào chiều 01/09 tại thủ đô Ai Cập với bản thông cáo chung.

Liên đoàn kêu gọi Liên Hiệp Quốc và cộng đồng quốc tế « cáng đáng trách nhiệm của mình, phù hợp với hiến chương Liên Hiệp Quốc và luật quốc tế để răn đe các thủ phạm vi phạm tội ác ghê tởm này mà chế độ chính trị có trách nhiệm ».

Cụ thể Liên Đoàn Ả Rập thỉnh cầu Liên Hiệp Quốc truy tố thủ phạm sử dụng hơi ngạt trong vụ tấn công ngày 21/08 ở Syria ra trước tòa án quốc tế .

Tuy nhiên, bản tuyên bố chung không trực tiếp kêu gọi trừng phạt bằng vũ lực, qua một liên minh quân sự. Lý do là một số thành viên đứng đầu là Algéri không đồng ý.

Phe chủ trương dùng vũ lực, đứng đầu là Ả Rập Xê Út, kêu gọi các quốc gia thành viên ủng hộ lập trường của đối lập Syria, muốn quốc tế can thiệp quân sự vào Syria.

Damas kêu gọi Liên Hiệp Quốc 'ngăn chận tấn công'

Hãng thông tấn nhà nước Sana hôm 02/09/2013 cho biết là chính phủ Syria đã yêu cầu Tổng thư ký Liên Hiệp Quốc Ban Ki Moon « nỗ lực ngăn chận đừng để xảy ra một cuộc tấn công nào chống Syria ». Đây là phản ứng đầu tiên của Damas từ khi tổng thống Mỹ thông báo xin ý kiến của quốc hội Hoa Kỳ.

Ngày 31/08 vừa qua, tình báo Mỹ đã giải mật và cho công bố một tài liệu 4 trang nói về việc sử dụng vũ khí hóa học trong cuộc tấn công ngày 21/08, ở ngoại ô Damas.

Theo tiết lộ của báo Le Journal du Dimanche và đã được một nguồn tin của chính phủ Pháp xác nhận là đúng, thì tài liệu được giải mật và công bố ngày hôm nay, cũng bao gồm 4 trang, do Tổng cục An ninh Đối ngoại và Cục Quân Báo Pháp soạn thảo.

Đó là những thông tin được các cơ quan tình báo Pháp thu thập trong nhiều năm về mạng lưới vũ khí hóa học của Syria, một trong những kho vũ khí hóa học lớn nhất trên thế giới.

Tình báo Pháp nhận định, Syria đã tự sản xuất rất nhiều và một cách đa dạng các loại vũ khí hóa học, và nhờ vậy, có một kho dự trữ hơn một ngàn tấn các chất hóa học giết người, chủ yếu là khí sarin.

Vẫn theo tài liệu của tình báo Pháp, trong vụ tấn công ngày 21/08, vũ khí hóa học đã được sử dụng một cách « ồ ạt » và trên một phạm vi lớn.

Nói cách khác, sau những vụ tấn công trước đây, trên quy mô hạn hẹp, đã có quyết định « thay đổi quy mô » sử dụng vũ khí hóa học nhằm giết hại và gây sợ hãi.

Tóm lại, trong vụ tấn công đó, chính quyền Damas đã đi thêm một bước trong việc coi thường luật pháp quốc tế và điều này tạo « tính chính đáng » cho hành động can thiệp quân sự nhằm thuyết phục công luận còn đang do dự.

Đức Tâm (RFI)

Họp báo ngày 02/09/2013, phát ngôn viên bố Ngoại giao Trung Quốc, Hồng Lỗi bày tỏ mối quan ngại của Bắc Kinh trước khả năng Hoa Kỳ đơn phương tấn công Syria. Phía Trung Quốc cho biết đã được Mỹ cung cấp bằng chứng cho thấy chính quyền của Tổng thống Assad sử dụng vũ khí hóa học trong đợt tấn công hôm 21/08/2013 vừa qua.

Tuy nhiên Bắc Kinh cảnh báo quốc tế không nên hành động trước khi các thanh tra viên Liên Hiệp Quốc công bố báo cáo về kết quả điều tra tại hiện trường. Đó sẽ là một bản báo cáo « khách quan và trung thực ».

Phái đoàn điều tra Liên Hiệp Quốc đã rời khỏi Syria hôm 31/08/2013 với nhiều mẫu xét nghiệm. Các chuyên gia cần từ hai đến ba tuần để phân tích và thông báo kết quả thử nghiệm.

Cùng lúc, các tờ báo chính thức của Trung Quốc ngày 02/09/2013 đưa ra quan điểm rất cứng rắn về hồ sơ này. Tường trình của thông tín viên Stéphane Lagarde từ Bắc Kinh:

« Ông Obama đang chớp mắt. Đó là hình ảnh được đăng trên Hoàn cầu Thời báo trong ấn bản bằng tiếng Hoa vào sáng 2/9. Bức ảnh này ngụ ý nói tổng thống Mỹ không dứt khoát và không có lập trường rõ ràng về hồ sơ Syria. Chạy tựa "Ông Obama lo sợ mở chiến dịch oanh kích nhắm vào Damas", Hoàn cầu Thời báo còn bình luận rằng "không phải tình cờ mà ông Obama lui bước".

Thái độ ngập ngừng đó của Hoa Kỳ, theo báo chí Trung Quốc, phản ánh một điều: "Cường quốc này đang mất dần thế lực, còn quốc tế thì đã nhận thấy là chiến tranh không giải quyết được tất cả những vấn đề của Trung Đông".

Nhân dân Nhật Báo có cùng quan điểm. Tờ báo đưa ra phân tích của một giáo sư thuộc Viện Khoa học Xã hội tại Bắc Kinh, theo đó việc quy trách nhiệm cho cho chính quyền của Tổng thống Assad sử dụng vũ khí hóa học chống lại thường dân Syria chỉ là một ‘cái cớ’, bởi vì nếu như "Mỹ đã khẳng định có bằng chứng là 1.429 người dân Syria bị sát hại bằng vũ khí hóa học, vậy thì thi thể của những nạn nhân đó ở đâu?"

Cuối cùng trên Internet, từ chiều tối 01/09/2013 dân cư mạng Trung Quốc trông thấy hình ảnh tổng thống Obama, một tay cầm điện thoại, một tay giả như đang cầm súng và ở dưới có người bình luận ngắn gọn: "Syria: Obama tay đặt trên cò súng".