| |
| Tổng thống Nga Medvedev. |
Ông lưu ý các quan chức phụ trách kinh tế rằng vấn đề hóc búa nhất không được giải quyết là dân chúng và doanh nghiệp không tiếp cận được các khoản vay. Điều này làm giảm tốc độ tăng trưởng và đẩy các nhà sản xuất công nghiệp đến nguy cơ phá sản.
Tổng thống Medvedev ghi nhận là trong khuôn khổ trợ giúp ngân hàng, Chính phủ Nga đã bình ổn được tình hình tiền tệ, xây dựng được hệ thống tín dụng không thế chấp và thực một số lượng đáng kể các khoản nợ trả sau những khoản nợ khác khi doanh nghiệp phá sản. Nhưng tổng thống đã phê phán gay gắt việc thực hiện một trong những nhiệm vụ chủ chốt của chương trình chống khủng hoảng - đó là hệ thống bảo lãnh nhà nước đối với các khoản vay của ngân hàng. Nhà nước đã dành ra ngân khoản 300 tỉ rúp cho nhiệm vụ này, nhưng tiền vẫn còn nguyên trong két sắt.
Tổng thống Medvedev thúc giục sớm hoàn tất dự luật về vấn đề này. Bộ trưởng Tài chính Aleksei Kudrin cho hay sẽ làm xong công việc này vào cuối tháng 5. Tổng thống Medvedev chỉ đạo: "Cần thông qua càng sớm càng tốt bởi người dân và doanh nghiệp đang trông chờ mà hệ thống bảo lãnh nhà nước vẫn chưa hoạt động".
Theo quy định hiện hành, doanh nghiệp vay nợ phải chịu trách nhiệm trả nợ đối với ngân hàng và nhà nước chỉ đứng ra bảo lãnh trong trường hợp tòa án tiến hành thủ tục cho doanh nghiệp phá sản. Ngân hàng sẽ chỉ nhận lại được tiền một năm rưỡi sau thời điểm tiến hành thủ tục phá sản. Chính vì vậy mà ngân hàng từ chối cho vay. Với hệ thống mới, thì khi doanh nghiệp vay không trả được nợ, trách nhiệm trả nợ sẽ chuyển sang nhà nước.
Các doanh nghiệp lớn (đồng thời cũng là những "con nợ" lớn) than phiền về sự thiếu hụt này đã lâu. Lớn tiếng nhất trong chuyện này là Hãng sản xuất ôtô AvtoVAZ. Phó Thủ tướng Igor Shuvalov, người phụ trách chương trình chống khủng hoảng của chính phủ, trực tiếp chỉ đạo quá trình soạn thảo dự luật bảo lãnh nhà nước, với mục tiêu là bảo đảm an toàn cho quốc gia khỏi các khoản nợ xấu mà không trút hết gánh nặng lên vai các ngân hàng.
Tuy nhiên, chương trình có thể sẽ vấp phải sự phản đối của Bộ Tài chính. Theo quy định mới thì sau 30 ngày kể từ khi doanh nghiệp vay nợ không đáp ứng được yêu cầu, thì ngân hàng chủ nợ sẽ yêu cầu Bộ Tài chính thực hiện nhiệm vụ bảo lãnh. Bộ trưởng Kudrin cho hay số "tiền tươi" trong ngân khố có thể dùng chi cho việc này chỉ là 30 tỉ, chứ không phải 300 tỉ rúp như luật ngân sách yêu cầu.
Mặc dù tổng thống rào trước rằng ông không muốn "buộc tội ai", song có thể thấy ông không hài lòng với công việc của chính phủ. Tại cuộc họp bàn về kinh tế này, ông còn bày tỏ ý định thành lập một ủy ban đặc biệt về hiện đại hóa và phát triển công nghệ kinh tế. Như vậy là vị tổng thống trẻ sẽ tạo dựng một "sân chơi" riêng, một cơ chế hoạch định chính sách kinh tế do chính ông kiểm soát. Điều này rất quan trọng trong bối cảnh có sự khác biệt về quan điểm với Bộ Tài chính.
Mới đây đã diễn ra cuộc tranh luận khá gay gắt giữa Bộ trưởng Tài chính Kudrin và A. Dvorkovich - trợ lý tổng thống. Ông Dvorkovich cho rằng, ngân sách cần thoát khỏi sự phụ thuộc vào nguồn thu từ xuất khẩu và Nga cần phải xây dựng những ngành mới để đủ sức cạnh tranh trên thế giới. Điều này cần phải làm ngay trong 5-10 năm tới, nếu không Nga sẽ mãi phải chịu đựng tính khí thất thường của kinh tế thế giới. Theo trợ lý tổng thống, chính vì phụ thuộc vào một vài nguồn thu xuất khẩu, mà Nga phải chịu ảnh hưởng nặng nề từ cuộc khủng hoảng kinh tế hiện nay.
Tổng thống Medvedev cũng đã gặp ông A. Chubai, người đứng đầu Hãng "Công nghệ nano Nga" để khẳng định rằng bất chấp những khó khăn về kinh tế, Nhà nước Nga sẽ vẫn tạo điều kiện phát triển công nghệ nano và ủng hộ các doanh nghiệp vừa và nhỏ đang hoạt động trong lĩnh vực này. Chính phủ Nga cũng có một ủy ban về nano, do Phó Thủ tướng S. Ivanov đứng đầu. Song ông Ivanov lại lo ngại những công nghệ này có thể gây nguy hiểm. Như vậy, từ nay sẽ có hai ủy ban về nano cùng ganh đua với nhau.
Nước Nga đang được điều hành bởi cặp "song mã quyền lực" Medvedev - Putin. Họ đã tuân thủ nguyên tắc đồng thuận khi thông qua các biện pháp chống khủng hoảng. Song khủng hoảng diễn biến nhanh rất nhanh và có thể đẩy nền kinh tế đến nguy cơ mới. Chính vì vậy mà thái độ quyết liệt của tổng thống trong những nỗ lực chống khủng hoảng là cần thiết.
Thanh An (Theo Lao động)