Roh Moo-hyun: Ngàn dặm độc hành

Không ai có thể ngờ ông lại chọn cho mình kết cục bi thảm khiến cả nước HQ cùng biết bao người trên thế giới sững sờ, đau xót, tiếc thương.

Áp lực ngàn cân

Sức ép gia tăng lên chính trị gia hàng đầu từng được cử tri HQ yêu mến và bầu lên bởi coi ông là người "có bàn tay sạch" này có lẽ lên tới đỉnh điểm vào ngày 30.4 vừa qua, khi chuyến đi của ông từ quê nhà Bonghwa tới Seoul để trả lời thẩm vấn của cơ quan công tố bị báo chí đeo bám đưa tin trên từng kilômét.

Trở về nhà, đã có lúc ông Roh trở nên cô độc không khác gì một lữ khách cô đơn trên con đường dài trống trải. Ông trải qua nhiều giờ trầm ngâm một mình trong nhà, tránh trò chuyện với cả các trợ lý và người thân, hầu như chỉ ăn uống qua loa một bữa mỗi ngày.

Sáng sớm 23.5, sau khi để lại những lời vĩnh biệt trên máy vi tính riêng, ông rời nhà leo lên mỏm đá Owl của núi Bonghwa rồi nhảy xuống từ độ cao 45 mét vào lúc 6 giờ 45 phút.
Ông Roh Moo-huyn đã ra đi ở tuổi 62, sau khi mới kết thúc nhiệm kỳ tổng thống hồi tháng 2.2008 và đang bị điều tra vì bị nghi ngờ nhận hối lộ.

Sự đổ vỡ trong lòng một người vốn nổi tiếng về ý chí kiên cường như ông Roh thật khó tưởng tượng, bởi mới một tháng trước ông vẫn cứng cỏi khẳng định trên website riêng rằng sẽ không từ bỏ cuộc đấu pháp lý để chứng minh mình vô tội.

Website này được coi như diễn đàn công khai để ông Roh tự vệ, sau khi Chủ tịch Hãng Taekwang Industrial ở Busan - ông Park Yeon-cha - bị điều tra về tội trốn thuế và vụ này dần lan rộng sang tội hối lộ hàng triệu USD mà người thân của ông Roh có dính líu.

Báo chí HQ nhận định, là một nhà hoạt động với tư cách tổng thống, ông Roh Moo-hyun không ngại việc trở thành tâm điểm chuốc lấy tranh cãi và sức ép. Nhưng gần cuối đời, những người ủng hộ và các công tố viên nói ông đã thay đổi, có thể nói là gần như bị nghiền nát dưới sức ép của cuộc điều tra tham nhũng.

Thách thức và sóng gió

Cuộc đời của ông Roh Moo-hyun có thể nói là đầy những thách thức, bi kịch, cả những thời điểm thất bại và thành công của ông đều có tiếng vang lớn.

Sinh năm 1946 trong một gia đình nghèo tại Gimhae, tỉnh Nam Gyeongsang, Roh Moo-hyun là con út trong ba người con. Từ bậc tiểu học Roh đã được thầy giáo nhận xét là sớm bộc lộ tính tự lập và tài năng. Roh không học đại học mà chọn cách ở lại quê nhà tự học luật. Anh kết hôn với cô gái cùng làng Kwon Yang-sook. Ba năm sau khi vượt qua kỳ thi nghiêm ngặt về luật,  năm 1978 Roh mở văn phòng luật ở Busan và rất nhanh chóng trở nên nổi tiếng nhờ tỉ lệ thắng kiện cao tại các phiên toà.

Bước ngoặt lớn đầu tiên trong đời Roh diễn ra năm 1981, khi anh kết giao và quyết định đại diện bào chữa cho nhóm sinh viên phái tả vốn là các bị cáo trong "vụ Rắc rối Burim". Từ đó, Roh từ bỏ lối sống thoải mái tiện nghi của một luật sư địa phương để bước sang phía đối lập, làm việc với tư cách luật sư bảo vệ nhân quyền và xác lập các mối liên hệ với sinh viên cùng các nhà hoạt động chính trị.

Lựa chọn này của Roh đã có ảnh hưởng rất lớn cả với bản thân anh và xã hội HQ. Đó cũng được coi là bước khởi đầu trên con đường đầy sóng gió song cuối cùng đã đưa Roh lên tới đỉnh cao quyền lực.

Thất bại đan xen với thành công, bản lĩnh cứng cỏi cùng sự kiên quyết khước từ thoả hiệp của Roh đã giúp anh có được nhóm ủng hộ nòng cốt Nosamo. Qua phương tiện truyền đạt mới Internet, Nosamo thu hút thêm ngày càng đông người ủng hộ trung thành và vô điều kiện với Roh. Chính họ đã làm nên lực đẩy ngoạn mục, đưa cái tên Roh Moo-huyn lên vị trí nổi bật trên vũ đài chính trị và đánh dấu mốc thành công vang dội bằng lễ đăng quang Tổng thống thứ 16 của HQ năm 2003.

Chính trị gia vốn là một luật sư về nhân quyền này lên làm Tổng thống với cam kết chống tham nhũng. Tuy nhiên, nhiệm kỳ năm năm của ông lại đầy sóng gió bởi các vụ bê bối và đấu tranh nội bộ liên miên. Năm 2004 ông Roh bị quốc hội bỏ phiếu bất tín nhiệm do bị nghi ngờ vi phạm luật bầu cử, song ông cũng đã vượt qua được thử thách lớn này.

Tới tháng trước, ông Roh lại bị truy vấn vì bị nghi ngờ đã nhận hàng triệu USD hối lộ của doanh nhân giàu có Park Yeon-cha. Cựu tổng thống sau đó đã phải lên tiếng xin lỗi người dân và nói rõ khoản tiền trên là do vợ ông đòi hỏi và được ông Park trao qua một thư ký của ông. "Tôi cảm thấy xấu hổ trước dân chúng. Tôi xin lỗi vì đã làm các bạn thất vọng" - ông Roh viết trên website riêng.

Vậy là chỉ 15 tháng sau khi mãn nhiệm và quyết định trở về quê nhà Bongha để tiếp tục cuộc sống điền dã - sự kiện được coi là sẽ tạo nên một tiền lệ mới về lối sống của một cựu tổng thống,  ông Roh đã lại bị đẩy vào ngõ cụt. Cái chết chính là câu trả lời của ông với thách thức lớn cuối đời.

Ngọc Hà (Theo Lao động)