Tướng Than Shwe, nhân vật số 1 của chế độ Miến Điện
Viện nghiên cứu chiến lược International Institute for Strategic Studies, viết tắt là IISS, đặt trụ sở tại Luân Đôn dự báo : nhiều dấu hiệu cho thấy Miến Điện đang muốn thoát khỏi thế cô lập và đối thoại với Hoa Kỳ và Châu Âu trên hàng loạt hồ sơ.
Theo IISS, tổng thống Mỹ Barack Obama là người đã kiến tạo kênh đối thoại này để giải tỏa những bế tắc. Cũng như với những đối tượng khác như Nga, Iran hay Bắc Triều Tiên, ông Obama đã muốn thêm bạn bớt thù, sưởi ấm lại những quan hệ dường như đã đóng băng.
Dấu hiệu đáng chú ý nhất trong việc Hoa Kỳ và Miến Điện nối lại đối thoại, đó là ông Kurt Campbell, trợ lý ngoại trưởng Mỹ trong những ngày sắp tới sẽ hội đàm với các lãnh đạo tập đoàn quân phiệt ngay tại Yangon. Theo báo của Ấn Độ, The Times of India, nước này đã đứng ra làm trung gian, chuyển đến chính phủ Mỹ thông điệp hòa hoãn của tập đoàn quân phiệt Miến Điện.
Miến Điện sẵn sàng mở cửa với Tây Phương ?
Tuy vậy, khả năng Miến Điện mở cửa với Tây Phương sẽ đòi hỏi thời gian. Theo IISS, cả 3 tác nhân chủ yếu là Washington, lãnh đạo Miến Điện và bà Aung San Su Kyi cần tỏ ra mềm dẻo và thực dụng trong bước đầu đối thoại.
Nhưng triển vọng một sự chuyển đổi diễn ra tại Miến Điện là điều có cơ sở nếu, theo IISS, ba điều kiện được hội đủ :
- Một là chính quyền Miến Điện tổ chức một cuộc bầu cử ‘‘tương đối’’ tự do.
- Điều kiện thứ nhì là nếu phe đối lập tại Miến Điện tham gia vào tổng tuyển cử năm tới.
- Cuối cùng là Hoa Kỳ và Châu Âu tìm được phương cách từng bước giải thể các biện pháp trừng phạt đối với chế độ Miến Điện.
Ngay cả Miến Điện cũng rất sợ phải tùy thuộc vào Trung Quốc
Trong ván bài ngoại giao sắp tới, có một yếu tố quan trọng được báo The Irrawady trên mạng tiết lộ : đó là hai lãnh đạo hàng đầu của Miến Điện : tướng Than Shwe, nhân vật số 1 của chế độ, và tướng Muang Aye, nhân vật số 2, đều không mặn mà với Bắc Kinh.
Nguồn tin này càng đáng quan tâm khi nó được viết ra dưới ngòi bút của Aung Zaw, một nhà đối lập lưu vong có nhiều uy tín, đã phải vượt biên năm 1988 khi phong trào sinh viên bị đàn áp. Ông Aung Zaw sau đó đã sáng lập báo The Irrawady. Vẫn theo nguồn tin này, Miến Điện đã buộc phải rơi vào quỹ đạo Bắc Kinh sau năm 1988, khi đàn áp dân chủ đã khiến cho chế độ bị Tây Phương tẩy chay và trừng phạt.