Điểm báo Quốc tế

Nhưng điều gây phẫn nộ, là công an, viên chức chính quyền có mặt tại chỗ, không mảy may thương xót, vẫn điềm nhiên thực hiện công việc của họ. Trích dẫn tờ Nhân Dân Nhật báo, Courrier International mô tả cảnh tự thiêu của phụ nữ này khi nhân viên công lực đến phá nhà của bà: bà đã tưới trên người cả một xô đựng xăng, nhưng vẫn còn giữ một tia hy vọng là sẽ được chính quyền lắng nghe và không phải đi đến hành động tuyệt mạng.

Bà đã kêu gọi những người tiến đến nhà bà là hãy lùi lại, và nói chuyện một chút, nếu không thì bà tự thiêu. Tuy nhiên không ai đoái hoài đến bà, công việc phá nhà vẫn tiếp tục. Cuối cùng thì phụ nữ này đã châm lửa vào người, bên cạnh lá cờ đỏ với 5 ngôi sao, lá cờ Trung Quốc mà bà đã cắm gần đấy.

Tác giả bài báo nhận định một cách xót xa: trước tiên không nói đến ai đúng ai sai trong sự kiện này: nhưng mạng sống con người là quan trọng hơn cả. Và cho dù phụ nữ này là một người phạm luật hay phạm tội ác đi chăng nữa, khi cuộc sống của bà bị lâm nguy thì bà phải được cứu giúp khẩn cấp. Thế nhưng bà chỉ là một người phụ nữ bình thường, muốn cứu vãn ngôi nhà của mình. Và trước một mạng sống lâm nguy thì nhân viên công lực đã không dừng tay, vẫn tiếp tục công việc của mình, trong lúc mà lửa đang thiêu đốt người chủ nhà.

Theo bài báo thì người thân của bà Đường không đươc phép đến gần trong lúc nạn nhân hấp hối. Không những thế 4 người trong gia đình của bà bị cảnh sát đả thương, 7 người khác bị bắt, đủ cho thấy thái độ cương quyết của chính quyền. Tác giả bài báo còn ghi nhận là việc phá nhà theo lệnh của chính quyền điạ phương đã được chuẩn bị rất kỹ càng, vì ngoài những thiết bị như xe ủi để phá nhà, họ còn đưa đến nơi xe cứu thương, xe cảnh sát.

Còn có thể nói đến chính quyền ''nhân dân'' nữa hay không?

Bài báo tự hỏi là còn có thể nói đến chính quyền ''nhân dân'' nữa hay không khi mà cả guồng máy nhà nước được huy động để đối phó với thường dân tay không? Phụ nữ này còn giữ một hy vọng mong manh là sẽ được công quyền lắng nghe, nếu không thì bà đâu có cắm bên cạnh mình ngọn cờ quốc gia để nhắc nhở là bà đang ở trên lãnh thổ của một nước cộng hoà ''nhân dân'', hay là kêu gọi họ dừng tay trước khi tự thiêu. Bà nghĩ là có thể ngăn cản những người đến phá nhà bà, nhưng rốt cuộc thì bà đã mất hết hy vọng vì không gì có thể ngăn chặn được họ. Và điều mà một thường dân như bà có thể làm chỉ là kết liễu cuộc sống của mình.

Bài báo trên le Courrier nêu câu hỏi gay gắt là người phụ nữ ở Thành Đô đã hủy cuộc sống của mình để phản đối, nhưng các lãnh đạo địa phương có cảm thấy xúc động, xót xa hay không ? Bài báo cũng nêu câu trả lời : điều khủng khiếp nhất là chính quyền đã cho thấy một cách công khai, đó là họ không kể vào đâu mạng sống của một công dân, họ không một chút hối hận.

Bên cạnh bản luận tội các lãnh đạo địa phương lạm quyền, cưỡng bức dân lành, tham ô đút lót để thăng chức, bài báo cũng cho biết là trong lúc mà phụ nữ này lià đời thì chính quyền Thành Đô đã ra quy định mới, xem những vụ phá nhà thô bạo là những hành động vi phạm quyền lợi người dân. Những êkíp làm việc như thế sẽ bị trừ điểm cuối năm, ảnh hưởng dến ngân sách của họ.

Khi đăng lại bài báo về sự kiện thương tâm ở Thành Đô ; tạp chí Courrier International cũng lưu ý trên hai điểm: bài báo được đăng trên tờ Nhân Dân Nhật báo, cơ quan ngôn luận của Đảng Cộng sản Trung Quốc, và đây là một bài mới được đăng sau. Trước đó, ngày 27 tháng 11, tờ Nhân Dân Nhật báo đã có đăng một bài khác về sự kiện này, nhưng theo quan điểm của chính quyền địa phương: ''để mở một công trường vì lợi ích công cộng, xử lý nước thải, lực lượng an ninh đã trục xuất những người cư ngụ bất hợp pháp tại một khu nhà. Những người này đã chống cự mãnh liệt, một số nhân viên công lực bị thương. Khi kháng cự, một người đã tưới xăng tự thiêu''.

Trong bài báo mới đươc trich đăng trên tạp chí Le Courrier, thì gịong điều bài viết đã hoàn toàn thay đổi. Le Courrier đánh giá là báo giới Trung Quốc, đã cảm nhận được nỗi xúc động trong dân chúng. Và theo tờ Nhân Dân Nhật báo, kết quả cuộc điều tra về sự kiện Thành Đô sẽ đươc theo dõi ở nhiều nơi khác. Việc phát triển thành phố, mở công trường, trưng dụng nhà dân sẽ tiếp tục diễn ra hàng ngày, đây là một thách thức đối với sự hiểu biết, cách xử lý của các chính quyền địa phương. Họ phải hiểu được hoàn cảnh người dân, và phương cách ít gây tổn hại nhất là tôn trọng khuôn khổ pháp lý.

Hơn 15% người Nhật phải sống trong cảnh nghèo

Cũng trên bình diện xã hội, tờ Courrier International chú ý đến Nhật Bản, noi mà tỷ lệ người sống trong cảnh thiếu thốn đã vượt mức 15%. Trích dẫn báo Mainichi Shimbun, tạp chí Pháp nêu lại con số của bộ Lao động Nhật, công bố vào tháng 11 vừa qua, cho thấy là tại nền kinh tế thứ nhì thế giới, tỷ lệ người nghèo lên đến 15,70%. Điều đáng lưu ý, theo bài báo, là đây là lần đầu tiên một số liệu về người nghèo được công bố như thế.

Từ trước đến nay người ta vẫn không hiểu vẫn người nghèo ở Nhật ra sao, có hay không có và ở tỷ lệ nào. Người nghèo tại xứ Hoa Anh Đào giống như những bóng ma khó bắt. Với việc công bố số liệu trên, thì họ trở thành hiện hữu hơn, và gây sốc không ít trong một xã hội vốn tự hào là bình đẳng.

Số liệu của bộ Lao động đã cho phép nhìn kỹ hơn xã hội Nhật. Số đông cơ cực nhất là những gia đình chỉ có một minh cha hoặc mẹ nuôi con : họ chiếm đến hơn 54% thành phần thiếu hụt. Những người mẹ đọc thân nuôi con lên đến hơn 700 000 người. Với tỷ lệ người nghèo hơn 15%, Nhật Bản hiện đứng cuối sổ trong danh sách 30 nước trong Tổ chức Hợp tác và Phát triển Kinh tế OCDE.

Theo bài báo rất nhiều người Nhật hoàn toàn không biết là có nhiều người đồng hương của họ nghèo như vậy. Nhưng tại sao chính quyền Nhật lại nhắm làm ngơ trước hiện tượng đó?

Bài báo trích lời một dân biểu đánh giá một cách thật tình rằng : rất có thể là có người nghèo nhưng xã hội Nhật là một xã hội mà nếu có cố gắng thì tất nhiên thoát ra khỏi cảnh khó khăn. Có lẽ nhiều người Nhật cũng nghĩ như vậy. Bài báo cũng quy trách nhiệm cho đảng cầm quyền trước đây, không muốn chính quyền dấn thân vào gánh vác trách nhiệm xã hội. Điều này được thấy rõ nhất nơi các chính sách thời cựu thủ tướng Koizumi, họ không muốn biết dân nghèo của họ là bao nhiêu và nhất là không cho công bố các số liệu.

Theo bài báo, nếu người dân Nhật biết đươc thực tế này sớm hơn thì họ đã gây sức ép buộc các nhà chính trị của họ phải có biện pháp, và như vậy thì tình hình có lẽ đã không tồi tệ như hiện nay.

Tình hình miền Nam Thái Lan không lối thoát

Cũng nhìn sang Châu Á, tạp chí kinh tế Anh The Economist có nhận định khá bi quan về tình hình các tỉnh miền Nam Thái Lan, mà tạp chí Anh không thấy có lối thoát.

Tạp chí Anh đã nhắc lại chuyến viếng thăm Thái Lan của thủ tướng Malaysia vừa qua. Hai vị thủ tướng đã đi thăm 3 tỉnh miền Nam Thái Lan, giáp giới với Malaysia. Vùng đất đông dân cư Hồi giáo và nói tiếng Mã Lai này đã rơi vào tình trạng bạo động kéo dài từ nhiều năm qua, với hàng ngàn người chết. Thế nhưng bao nhiêu nổ lực vản hồi trật tự đếu không hiệu quả.

Tạp chí Anh nhắc lại: Thủ tướng Thái Abhisit, muốn có một giải pháp chính trị, với quyền tự trị rộng lớn trao cho vùng này. Thế nhưng tại Bangkok , đề nghị của ông không được hưởng ứng cho lắm. Thực ra theo bài báo, thì tình hình bất ổn định tại miền Nam Thái Lan rất có lợi cho quân đội, để họ được ngân sách cao. Họ không dại gì mà vãn hồi trật tự.

Về phiá Malaysia, thủ tướng Najib Razak cũng cổ vũ cho quyền tự trị. Điều này càng làm tăng mối nghi kỵ của quân đội Thái Lan. Cho đến nay thì quân Thái vẫn tố cáo Malaysia ủng hộ những người nổi dậy hoặc nhắm mắt làm ngơ để họ hành động.

Tóm lại theo bài báo, khó ma ngăn chặn vòng xoáy bạo động ở vùng phiá Nam Thái Lan này.

Mai Vân (RFI)