Điểm báo Quốc tế

Mở đầu bài phóng sự điều tra, tờ báo cho biết là điều lệ đầu tiên dể làm ăn ở Trung Quốc là phải biết giữ im lặng. Do vậy mà tiến hành một cuộc điều tra về các phương pháp làm việc đặc biệt của các doanh nhân Pháp tại Trung Quốc không phải là một chuyện dễ làm.

Theo lời của viên chức một công ty Âu châu có mặt tại Trung Quốc, cách nay hai năm tờ Financial Times đã đăng trên trang nhất lời nhận định rất dè dặt của chủ tịch tổng giám đốc một công ty về phương thức làm ăn của Trung Quốc. Thế là các hợp đồng của công ty này liền bị ngưng lại trong sáu tháng.

Còn một kỹ nghệ gia khác thì trả lời báo Le Monde là nếu như tên ông xuất hiện trong bài báo thì thể nào công ty của ông cũng sẽ mất thị phần tại Trung Quốc.

Nhưng nếu như có sự bảo đảm chắc chắn là tên họ sẽ được giấu kỹ thì các nhà công nghiệp Pháp không còn ngần ngại kể nhiều giai thoại lạ lùng.

Viên chức trách nhiệm của một công ty đã mô tả tính chất khắt khe của các hợp đồng ký kết với Trung Quốc và những khoản tiền phạt khổng lồ mà các công ty phải trả nếu như có chậm trễ trong việc thi hành hợp đồng.

Nhưng đồng thời ông cũng ca ngợi « sự năng nổ lạ thường và tính lạc quan của người Trung Quốc trước mọi thử thách. »

Còn giám đốc của tập đoàn Alstom của Pháp công nhận là thị trường Trung Quốc thể hiện « một nửa các nhu cầu về phương tiện chuyên chở, về xe hơi, về năng lượng hạt nhân, về viễn thông, về điện và truyền hình trong ba mươi năm tới ».

Trong khi đó giám đốc của tập đoàn xe hơi Peugeot-Citroen tin chắc là « thị trường xe hơi ở Trung Quốc sẽ nhanh chóng bỏ xa đằng sau các thị trường khác ».

Thói quen luồn lách và tránh né các điều lệ của WTO

Nhưng để bước vào vùng đất hứa này, các công ty Tây phương gặp phải nhiều khó khăn như là sự khác biệt trong cung cách làm việc hay là thói quen luồn lách và tránh né các luật lệ của Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO).

Một điểm lạ kỳ nữa đối với các nhà công nghiệp Tây phương : đó là khía cạnh kế hoạch hóa và rất dân tộc chủ nghĩa của nền kinh tế Trung Quốc.

Theo ông Frédéric Gourdin, giám đốc phụ trách môi trường Trung Quốc của tập đoàn Suez, đảng Cộng sản Trung Quốc là một nhân tố không thể tránh vì nó quy định các mục tiêu và luật lệ của nền kinh tế Trung Quốc.

Điều làm cho chủ tịch Alstom ngạc nhiên là khả năng thích ứng rất nhanh chóng của các công ty Trung Quốc với một hệ thống đào tạo xuất sắc đang sản xuất ra một đội ngũ chuyên viên ưu tú, không thua gì những đồng nghiệp ở phương Tây. Chỉ trong vòng từ 10 đến 15 năm tới, mức lương bổng của các nhà quản lý xí nghiệp ở Trung Quốc sẽ tương đương với mức lương áp dụng tại châu Âu.

Tham vọng và chủ nghĩa dân tộc của Trung Quốc

Tuy nhiên vấn đề gây khó khăn nhiều nhất cho các nhà doanh nghiệp Pháp là tham vọng và chủ nghĩa dân tộc của Trung Quốc.

Chủ nhân của một đại xí nghiệp giải thích là « Bắc Kinh muốn sản xuất ra những nhà vô địch quốc gia trong mọi lĩnh vực và đồng thời muốn Hán hóa các chuẩn mực. Trung Quốc không một chút ngần ngại tránh né các điều lệ do Tổ chức Thương mãi Thế giới áp đặt bằng cách chỉ cấp giấy phép cho công dân Trung Quốc mà thôi hoặc là đòi các công ty ngoại quốc phải chuyển giao kỹ thuật ».

Báo Le Monde kể lại là ngày 15 tháng 12 vừa qua khoảng ba mươi công ty Mỹ, Nhật Bản, Hàn Quốc và Âu châu đã cùng nhau lên án một chỉ thị của Bắc Kinh nhằm tạo thuận lời cho « sự đổi mới của người trong nước » qua việc đấu thầu các dự án sử dụng ngân sách Nhà nước trong sáu lĩnh vực thuộc công nghệ cao.

Theo chỉ thị này, các công ty chế tạo sản phẩm công nghệ chỉ được phép đăng ký đấu thầu cho các dự án của Nhà nước (khoảng 60 tỷ eurô trong năm 2008) với điều kiện là các quyền sở hữu trí tuệ được đăng ký trước tiên tại Trung Quốc.

Mặt khác, để có được bằng sáng chế và thuế môn bài tại Trung Quốc, các công ty ngoại quốc phải công bố  một số thông tin công gnhiệp mà các công ty này muốn giữ bí mật để tránh bị sao chép hay ăn cắp.Cho nên nạn sao chép và làm hàng giả là mối lo lớn nhất của các công ty ngoại quốc làm ăn buôn bán tại Trung Quốc.

Thủ tướng Pháp tránh đề cập các hồ sơ tế nhị với Trung Quốc    

Về chuyến di Trung Quốc của thủ tướng Pháp, báo Le Figaro cho biết là chiều nay ông Francois Fillon sẽ rời Bắc Kinh với hàng loạt hợp đồng thương mại. Và để được một kết quả tốt đẹp như vậy, ông Fillon đã tránh đề cập đến những đề tài có thể gây xích mích giữa đôi bên. Cho nên hàng tựa của Le Figaro đã nhấn mạnh là « ông Fillon nương nhẹ Trung Quốc ».

Không hề có một câu nào về hồ sơ nhân quyền hay về vấn đề Tây Tạng. Cũng không có một lời trách cứ nào về sự thất bại của Hội nghị thượng đỉnh Copenhagen về biến đổi khí hậu. Trong khi đó trách nhiệm của Bắc Kinh trên vấn đề này đã bị nhiều nước Âu châu nếu rõ.

Theo những người gần với ông Fillon và được báo Le Figaro trích dẫn, « thủ tướng Pháp không muốn làm lại Copenhagen tại Bắc Kinh ». Nhất là ông Fillon đến Bắc Kinh với nhiệm vụ hòa giải và đẩy mạnh trở lại quan hệ mậu dịch với Trung Quốc mà kết quả có thể là hơn 6 tỷ đôla hợp đồng.

Hỗn độn trong ngành chuyên chở công cộng tại Pháp

Chủ đề mà tờ Libération chọn đưa lên trang nhất là tình trạng xáo trộn từ mấy ngày qua trong lĩnh vực chuyên chở công cộng tại Pháp như là xe lửa cao tốc TGV, máy bay, tàu Eurostar nối liền Paris với Luân Đôn và tàu điện giữa các vùng ngoại ô Paris.

Hậu quả là có hàng ngàn du khách bị kẹt tại các nhà ga và phòng đợi của sân bay, một tình trạng chỉ càng làm tăng thêm sự bực dọc của hành khách.

Báo Libération nêu lên « Các lý do về nỗi gian truân của hành khách ». Còn tờ France Soir thì nói đến « Một lễ Noel mất vui » vì đa số hành khách muốn lợi dụng dịp lễ Giáng Sinh để đi nghỉ, đi trượt tuyết hay đi thăm gia đình.

Thanh Thủy (RFI)