Điểm báo Quốc tế

Tại thành phố này, các mâu thuẫn thường được "xử lý" với các can thiệp tàn bạo của mafia. Tại trung tâm siêu hiện đại với các tòa nhà chọc trời, cũng như tại những vùng nông thôn hẻo lánh, người ta thường xuyên kể cho nhau  những câu chuyện về các vụ thanh toán rùng rợn. Một chủ nhiệm câu lạc bộ đã bị nhân viên cũ thuê mafia giết, sau khi đã bị chặt một tay và một chân, … Một nông dân chống lại việc trưng thu đất đã bị băm thành mảnh nhỏ trước mắt vợ mình. Ngay trong lễ sinh nhật của con trai gia đình một chủ trại cá, mafia đã ra tay. Cuộc tấn công khiến cho một người chết, và một người mất tích. Đứng sau lưng mafia là một công ty thủy sản thuộc chính quyền địa phương.

Theo một nhân chứng ẩn danh trong giới luật gia, "cách đây 15 năm, tất cả mọi người có mặt đều run sợ khi cảnh sát trưởng Trùng Khánh xuất hiện với các bộ hạ trong một cuộc họp về an ninh công cộng. Đầu cạo trọc, xăm trổ đầy mình, vòng vàng và đồng hồ Rolex trên tay, những người có mặt có thể nhận lầm đây là một nhóm gangster của một bộ phim Hồng Kông". Một người lái taxi than thở: "Hồi xưa, những băng nhóm tội phạm sống ẩn náu trong rừng núi, còn giờ thì mọi người thấy chúng có mặt ngay tại sở công an".

Năm 2009, một chiến dịch có tên là « bàn tay sạch » đã được tiến hành với kết quả là hàng nghìn tội phạm thuộc xã hội đen và những người bảo kê nằm trong chính quyền địa phương đã bị bắt giữ. Tân bí thư Đảng ủy Trùng Khánh, ông Bạc Hy Lai, được người dân ở đây coi như là cứu tinh trong việc loại bỏ những kẻ tham nhũng và tội phạm nằm trong chính quyền địa phương. Tuy nhiên, hy vọng đặt vào nhân vật huyền thoại này có khả năng trở thành hiện thực trên toàn Trung Quốc hay không?

Le Nouvel Observateur đặt câu hỏi: liệu ông Bạc Hy Lai có dám tấn công hay không vào đầu não trung ương của liên minh « đỏ  đen », giữa những người cầm quyền và giới tội phạm? Bởi vì ngự ở trên đỉnh của kim tự tháp tội phạm và tham nhũng, chính là một cựu bí thư đảng ủy Trùng Khánh, hiện nay là ủy viên thường trực bộ chính trị Trung Quốc và là người phụ trách … « công tác chống tham nhũng ».

Phong cách Obama trong cuộc chiến chống Al-Qaida

Hồ sơ "Một chiến lược mới của Al-Qaida" trên Courrier International tuần này đưa ra nhận xét, trong khi một số chuyên gia cho rằng, tổ chức Al-Qaida đã ngừng tồn tại, thì tình hình hiện nay có vẻ như ngược lại, "chủ nghĩa khủng bố" đang sở hữu một quyền năng hủy diệt không thể coi thường. Chính quyền của tổng thống Barack Obama đang phải đối mặt với một cuộc chiến mới của "chủ nghĩa khủng bố".

L'Express tuần này có bài "Vũ khí nào có thể chống lại được Al-Qaida?". Ngày 7 tháng 1, Barack Obama đã phải lùi lại bốn giờ cuộc họp báo về việc kẻ khủng bố người Nigeria lọt lên được chuyến bay của Northwest Airlines. Sự chậm trễ của tổng thống Mỹ ngay lập tức đã gây nên một làn sóng chỉ trích mạnh mẽ trong báo giới suốt buổi chiều hôm đó nhắm vào hình ảnh của một tổng thống tính thiếu quyết đoán và rụt rè trong việc bảo vệ quốc gia.

Thực tế là rất nhiều người thuộc chính phủ tiền nhiệm vẫn tiếp tục làm việc trong bộ máy chống khủng bố của chính quyền Obama. Chiến lược chống khủng bố của Obama là tiếp nối chính sách của cựu tổng thống Bush, chỉ có điều một số biện pháp tàn bạo đã được loại bỏ. Ông Obama cũng không loại trừ việc tiếp tục sử dụng lính đánh thuê của Blackwater, một tổ chức an ninh tư nhân. Con số các thủ lĩnh của Al-Qaida bị tiêu diệt, kể từ một năm trở lại đây, tại Afghanistan, Pakistan và Yemen, đã tăng lên hơn gấp hai lần. Trại Guantanamo đã đóng cửa, nhưng các tù nhân "thuộc loại không thể trả tự do được" đã được chuyển về Mỹ. Nhưng tổng thống Barack Obama cũng đồng thời là người chủ trương đồng thuận, nghiêng về phía làm rõ lô gíc của các hoạt động khủng bố nhằm tháo gỡ các cuộc khủng hoảng, hơn là giải quyết xung đột với bàn tay sắt và tiến hành các biện pháp quân sự trả đũa chỉ để giải tỏa tâm lý. Nhưng liệu phong cách của Obama thực sự có hiệu quả trong cuộc chiến chống khủng bố hiện nay không?

Al-Qaida với những chiến thuật mới

Bài "Những cuộc chiến thất bại ngay từ khi chưa bắt đầu", trên Courrier International, lấy từ Al-Hayat, nhật báo tổng hợp tiếng Ả Rập có trụ sở tại Luân Đôn, nhận định, chiến thuật của Al-Qaida với các vụ khủng bố, như 11 tháng 9 năm 2001 là nhằm đẩy phương Tây tham chiến trực tiếp tại các quốc gia Hồi giáo. Tuy nhiên, theo tác giả, thay vì làm yếu Al-Qaida, các hoạt động quân sự và các hành động bạo lực chống lại người dân địa phương đã gia tăng tâm lý chống Mỹ, và khiến nhiều người đi theo Al-Qaida. Hai nhân tố chính khiến có nhiều người theo Al-Qaida là mục tiêu bảo vệ Islam chống lại "các kẻ phản đạo" và tinh thần bộ lạc chống lại tất cả những tấn công đến từ bên ngoài.

Gregory Johson, chuyên gia về Yemen tại Đại học Princeton, khuyến cáo, việc sử dụng biện pháp quân sự chỉ nên dùng khi nào « chúng ta đã thành công trong việc tách được Al-Qaida ra khỏi dân chúng và làm mất đi hào quang xung quanh những tư tưởng của nhóm này ». Ông cảnh báo việc đồng nhất tât cả những người hồi giáo triệt để với tổ chức Al-Qaida, là cực đoan. Theo chuyên gia này, các hoạt động quân sự cần được đi kèm với các hoạt động phát triển, bởi vì "nghèo đói, thất nghiệp, tham nhũng và thất vọng đẩy giới trẻ cầm vũ khí chống lại phương Tây".

Một cuộc hội thảo sẽ diễn ra ở Luân Đôn ngày 28 tháng giêng tới, do sáng kiến của Pháp, Anh, Đức và Mỹ, sẽ tập trung bàn về các biện pháp chống khủng bố tại Afghanistan và Yemen.

Bài "Một chiến lược mới đang hình thành" trên tờ The Washington Post liệt kê năm phương thức hành động chủ yếu của Al-Qaida. Thứ nhất, là đưa ra vô số những đe dọa và các thông tin giả làm tràn ngập hệ thống tình báo, khiến hệ thống này bỏ qua các thông tin thiệt. Thứ hai là đưa ra rất nhiều các thông điệp, video, băng âm thanh và thư trên Internet, qua đó ca ngợi những hành động chống lại nền tài chính phương Tây. Thứ ba là làm yếu đi liên minh thế giới chống khủng bố bằng cách chia rẽ các thành viên chủ chốt, với việc tấn công vào các nước có quân đội triển khai tại Pakistan và Afghanistan, khiến cho công luận của các quốc gia này không ủng hộ chính sách can thiệp. Thứ tư là không ngừng tìm kiếm những quốc gia mà ở đó, chính quyền trung ương suy yếu để làm mất ổn định và sử dụng các nhóm khủng bố địa phương để khai thác các khu vực mà pháp luật không được thực thi. Và cuối cùng là tuyển chọn các thành viên từ các nước không hồi giáo để dễ dàng tiến hành các vụ khủng bố.  

Tư tưởng Al-Qaida được sử dụng như một phương thức tuyên truyền chống lại phương Tây và lá chắn cho các xung đột sắc tộc và phe nhóm. 

Cũng theo tờ Courrier International, hai nghiên cứu mới đây được tiến hành song song tại Đan Mạch, phỏng vấn khoảng 100 thanh niên thuộc môi trường Hồi giáo cực đoan, đã cho ra hai kết quả trái ngược. Kết quả xuất bản trên tờ Information cho thấy những thanh niên này tuyên bố ủng hộ Ben Laden như một biện pháp thách thức trật tự xã hội hiện hành, mà họ cho là tồi tệ. Trong khi đó, bài nghiên cứu xuất bản trên tờ Politiken cho thấy "các thanh niên theo đạo Hồi, là người Đan Mạch, không hề muốn đưa các xung đột từ nơi khác vào xã hội này".

Đi sâu phân tích cơ sở xã hội của Al-Qaida, bài "Các mối quan hệ không chắc chắn" (nhật báo Al-Hayat) bác bỏ quan điểm cho rằng Al-Qaida là một tổ chức độc lập với các xã hội địa phương. Rõ ràng là tại Irak, một số những người đánh bom tự sát là thành viên của Al-Qaida, một số khác thuộc về đảng Baas, tại Pakistan, phần lớn những người này thuộc về sắc tộc Pachtoune, còn tại Yemen, họ dựa vào sự bất ổn định do nhóm Houthiste gây ra ở miền Bắc và ẩn đằng sau xu hướng ly khai ở miền Nam. Như vậy, trên thực tế, các sắc tộc và phe nhóm đã sử dụng các luận điểm tuyên truyền theo quan điểm của tổ chức Al-Qaida trong các xung đột.

Tác giả nhận định, nếu muốn thắng được Al-Qaida cần phải ngừng coi khủng bố như một hiện tượng có qui mô toàn cầu và có tính thống nhất.

Trọng Thành (RFI)