Không ngừng củng cố sức mạnh của mình để có thể tiếp tục thương lượng với Bắc Kinh, đó là ý nghĩa của việc Đài Loan mua vũ khí Mỹ.
Quân đội Đài Loan diễn tập tại Penghu, ngày 29/01/2010 (Ảnh: Reuters)
Mối đe dọa quân sự đến từ Trung Quốc
Theo ông Tung Chen-Yuan, nhà phân tích chính trị thuộc đại học quốc gia Đài Bắc Chengchi, thì Đài Loan có nhu cầu được trang bị vũ khí để tạo thêm sức mạnh cần thiết cho các vòng thương lượng tương lai với Bắc Kinh. Việc này càng bộc lộ một thực tế là cho dù quan hệ với Bắc Kinh đang được sưởi ấm và con số khách du lịch không ngừng gia tăng giữa Đài Loan và Trung Quốc, đôi bên vẫn tỏ ra ngờ vực nhau và mức độ tin tưởng nhau rất giới hạn.
Đài Loan biện hộ rằng hiện nay phía Trung Quốc vẫn chĩa 1500 tên lửa vào hòn đảo này. Bên cạnh đó, Bắc Kinh không ngừng cải tiến tiềm lực quân sự. Ngân sách quốc phòng của Bắc Kinh không ngừng phình lên: Năm 2009, ngân sách này đạt 69 tỷ đô la, trong khi Đài Loan chi phí 10 tỷ cho quốc phòng.
Ông Kenneth Kao Cheng Wang, chuyên gia quân sự thuộc đại học Đài Bắc Tamkang nhấn mạnh: « Mặc dù quan hệ song phương được cải thiện, mối đe dọa quân sự đến từ Trung Quốc vẫn hiện hữu, bởi vì có một sự mất cân đối trong tương quan lực lượng đôi bên ».
Bài xã luận của nhật báo United Evening News tại Đài Bắc cũng kết luận: « Sự sống còn của Đài Loan tùy thuộc vào thiện chí và công cuộc hòa giải giữa đôi bên ».
Nhà dân biểu Lin Yu-Fang của Đài Bắc cũng khẳng định, khi nào Bắc Kinh chưa cắt giảm kho vũ khí của mình thì ngày đó, mối đe dọa này vẫn tồn tại.
Mối lo trước viễn ảnh tương lai buộc lãnh đạo Đài Bắc, ông Mã Anh Cửu, phải thận trọng như người đi trên dây, giữa một bên là chủ trương cải thiện bang giao với Bắc Kinh và bên kia là bảo vệ quyền lợi thiết thân của 23 triệu người Đài Loan không từ bỏ chủ quyền của lãnh thổ này.
Tối 30/1, tổng thống Mã Anh Cửu đã tuyên bố: Vũ khí Mỹ sẽ giúp cho Đài Loan thêm tin tưởng, cảm thấy an toàn hơn, cũng như sẽ đóng góp vào việc phát triển quan hệ với Trung Quốc.
Xin nhắc lại, Bắc Kinh vẫn khẳng định chủ quyền của mình trên Đài Loan và đặt cược vào viễn ảnh thu hồi phần lãnh thổ này, tương tự như điều xẩy ra đối với Hồng Kông.
Cho đến nay, Bắc Kinh không hề bác bỏ khả năng thống nhất lãnh thổ với Đài Loan, nếu cần thiết bằng vũ lực.
Bắc Kinh « nắn gân » Obama
Về phần mình, Lầu Năm Góc đã lấy làm tiếc rằng Bắc Kinh phản ứng bằng động thái đình chỉ hợp tác quân sự với Washington và đe dọa trừng phạt những công ty Mỹ đã chế tạo các trang bị quân sự bán cho Đài Loan. Theo thông tín viên RFI Donaig Ledu, thì cho dù phản ứng của Trung Quốc là điều có thể dự trù, bởi vì hợp tác quân sự Mỹ-Trung đã từng bị đình chỉ trong quá khứ, vào năm 2008, sau một vụ bán vụ bán vũ khí của Washington cho Đài Bắc, thế nhưng, một số nhà quan sát tại Hoa Kỳ tỏ ra ngạc nhiên trước giọng điệu mạnh mẽ của Trung Quốc. Ngày nay, việc này đánh dấu sự cố quan trọng đầu tiên trong quan hệ Mỹ-Trung, kể từ khi ông Barack Obama được bầu làm tổng thống Hoa Kỳ. Nhiều nhà phân tích đánh giá có thể Bắc Kinh đang muốn trắc nghiệm xem chủ nhân Nhà Trắng sẽ có thái độ nào.
Xin nhắc lại, ông Barack Obama đã không tiếp xúc với Đức Đạt Lai Lạt Ma nhân chuyến viếng thăm nước Mỹ của vị lãnh đạo tinh thần Tây Tạng. Động thái của tổng thống Mỹ được diễn giải như cử chỉ chiều lòng Bắc Kinh. Nhưng một số nhân vật, trong đó có cựu tổng thống Tiệp Vaclav Havel, giải thưởng Nobel Hòa Bình, đã cảnh báo Nhà Trắng rằng thỏa hiệp kể trên chỉ thúc đẩy thêm tinh thần háo thắng của Bắc Kinh và tạo ra một tiền lệ không tốt đẹp cho công cuộc bảo vệ nhân quyền
Bảo Thạch (RFI)