Sau khi liên minh cầm quyền tại Hà Lan tan vỡ vì bất đồng trên dự án duy trì lực lượng tại Afghanistan, tổng tuyển cử trước thời hạn sẽ được tổ chức muộn nhất vào tháng 6 sắp tới. Tiếp tục duy trì một số binh sĩ Hà Lan tại Afghanistan hay không, câu hỏi này sẽ được chính phủ mới quyết định trong tương lai, theo tin bộ Nội vụ của La Haye. Vấn đề là liên minh mới, được thành lập sau tổng tuyển cử, sẽ bao gồm những đảng nào và lập trường của liên minh này trên Afghanistan sẽ ra sao ?
Điều chắc chắn là Đảng Lao Động đã chống đối quyết liệt dự án kéo dài thời gian hoạt động của khoảng 2.000 lính Hà Lan tại Afghanistan. Tuyên bố với RFI, ông Laurent Chambon, tiến sĩ chính trị học, nghiên cứu tại Đại học Poitiers, nước Pháp và đồng thời là cố vấn cho Đảng Lao Động Hà Lan tỏ ra rất bi quan. Theo ông, tổng tuyển cử sắp tới tại Hà Lan có nguy cơ mở đường cho cánh hữu và cả phe cực hữu lên nắm quyền, trong bối cảnh nước này đang ở trong tình trạng căng thẳng.
"Hà Lan đang mắc phải hai vấn đề lớn là bản sắc dân tộc và khủng hoảng kinh tế. Từ 15 năm nay, quốc gia này sống bằng tín dụng. Khoảng cách giữa người giàu và người nghèo là rất lớn, nhưng số người nghèo đói hiện nay tại Hà Lan không nghiêm trọng bằng Pháp. Đây là nguyên do của tình trạng căng thẳng về chính trị hiện nay. Cánh cực hữu đang dâng lên rất mạnh. Nguyên tắc đại diện theo tỷ lệ cử tri khiến cho tất cả những đảng nhỏ đều có mặt trong nghị viện.
Mối quan tâm hiện nay là đa số nào sẽ lãnh đạo Hà Lan. Căn cứ theo điều tra thăm dò dư luận, đảng vì Tự do (PVV), đảng bài ngoại của Geert Wilders, chắc chắn sẽ tham gia vào chính phủ sắp tới. Đảng Lao Động sẽ bị mất ít nhất một nửa số ghế. Cánh tả đang trong tình trạng khủng hoảng. Tất cả những người thuộc cánh trung sẽ quay về bầu cho cánh trung và không phải tất cả các phiếu bầu cho cánh tả sẽ được dành cho đảng Lao Động. Tôi có cảm nhận là tình thế hiện nay rất khó khăn đối với một đảng cấp tiến. Đảng Dân Chủ Thiên Chúa giáo (CDA), thuộc cánh hữu Thiên chúa giáo và cánh hữu tự do, đã cho biết họ sẵn sàng tham gia vào chính phủ cùng với đảng cực hữu. Như vậy, tình huống hiện nay rất khó khăn".
Gửi quân sang Afghanistan : dư luận Châu Âu ngày càng thiếu tin tưởng
Xin nhắc lại, chính phủ do ông Balkenende đứng đầu đã đổ bởi vì liên minh cầm quyền bất đồng trên dự án kéo dài sự hiện diện của binh sĩ Hà Lan tại Afghanistan thêm một năm, cho đến tháng 8 năm 2011. Trên nguyên tắc, các lực lượng Hà Lan phải rút bắt đầu từ tháng 8 năm nay và hoàn tất việc triệt thoái khỏi Afghanistan trước cuối năm. Thế nhưng, khối NATO và Hoa Kỳ đã gây áp lực lên Hà Lan để nước này tiếp tục yểm trợ cho liên quân tại Afghanistan.
Trường hợp của Hà Lan, mấy ngày qua, đã được truyền thông nước Đức theo dõi sát. Sự hiện diện của khoảng 4.300 lính Đức tại Afghanistan cũng là đề tài tranh luận trên chính trường Berlin, nhất là khi thủ tướng bà Angela Merkel cam kết sẽ phái thêm khoảng 500 quân sang Afghanistan. Giống như tại Hà Lan, liên minh cầm quyền tại Đức cũng bị chia rẽ trên vấn đề kéo dài thời gian hoạt động của lực lượng Đức. Vào đầu năm, tháng giêng vừa qua, ngoại trưởng Đức, ông Guido Westerwelle, thuộc Đảng Dân Chủ Tự Do, thì dự trù sẽ bắt đầu rút quân vào đầu năm 2011. Còn bà Merkel thì không đưa ra một thời điểm cụ thể, nhưng nhấn mạnh đến 2014, khi Afghanistan có thể tự bảo đảm an ninh.
Canada, gần đây, cũng đã rút thông báo dự án rút 2.800 lính từ Afghanistan về nước, trước cuối năm 2011. Xin nhắc lại là Canada là quốc gia có lực lượng đông đảo số 3 sau Hoa Kỳ và Anh Quốc, phục vụ tại Afghanistan. Liên quân tập hợp một đạo quân lên đến 87.000 người tại nước này, nhưng nhiều đồng minh của Mỹ như Đức và Pháp ngày càng khó bảo trên hồ sơ Afghanistan, mặc dù NATO và Hoa Kỳ đang mong đợi thêm quân chi viện, để có khả năng mở rộng chiến dịch phản công chống Taleban.
Bảo Thạch (RFI)