Điểm báo Quốc tế

Trung Quốc bị hạn hán nghiêm trọng nhất từ 100 năm

Dưới một bức ảnh đất khô cằn tại một làng ở Vân Nam, nhật báo Pháp Le Monde đã nêu bật trong hàng tựa trang nhất: Miền Tây Nam Trung Quốc đang gánh chiụ đợt hạn hán nghiêm trọng nhất từ 100 năm qua. Tác giả bài báo, Brice Pedroletti, đã điểm qua những vùng bị tác hại, Vân Nam, Quý Châu, Quảng Tây.

Một cái hồ trên đường bị khô cạn ờ Vân Nam ngày 16/3/2010. REUTERS/Stringer

Le Monde so sánh: khu vực bị hạn hán chiếm một diện tích rộng bằng một nửa nước Pháp. Thiên tai nghiêm trọng này, theo bài báo, đang đặt lại vấn đề mô hình phát triển bền vững của Trung Quốc.Dĩ nhiên, theo Le Monde, nhiều người cũng trấn an là mùa mưa sắp đến vào tháng 5, thế nhưng điều cấp bách ở đây là vấn đề xã hội tại các vùng nông thôn nghèo nàn, hẻo lánh, nơi mà quân đội phải đảm trách vấn đề phân phối nước uống.

Trở lại nguyên nhân hạn hán, bài báo liệt kê: nào là tác động của hiện tượng khí hậu hâm nóng trên các băng sơn của dãy Himalaya, nào là hệ quả của việc đô thị hoá, phát triển công nghiệp tăng tốc, nhất là ở vùng Tây Nam Trung Quốc, rất nghèo nhưng đang thu hút những khoản đầu tư không lồ, nào việc khai thác tiềm năng nước của các con sống lớn. Giới chuyên gia lo ngại trước nạn hạn hán hiện nay về mối nguy cơ thiếu hụt nước triền miên của Trung Quốc. Theo nhân xét một nhà địa chất học Trung Quốc, hệ thống sinh thái của Trung Quốc rất mỏng manh.

Trung Quốc bị tố cáo thao túng lưu lượng dòng Mêkong vì tư lợi

Le Monde nhận thấy là hạn hán nghiêm trọng vùng Vân Nam giáp ranh Miến Điện, Lào, năm nay có hậu quả trực tiếp đến ở vùng Đông Nam Á, với mực nước sông Mêkông đã xuống rất thấp, khiến nhiều tiếng nói đã vang lên trong mấy tuần qua đòi Trung Quốc phải trả lời trên vấn đề các con đập. Le Monde cũng nhắc lại hiện có 4 con đập xây ở thượng nguồn sông Mêkông đang hoạt động, 4 con đập khác đang trong dự án.

Theo bài báo, nếu các con đập không gây nên hạn hán, thì việc thao túng lưu lượng dòng sông cho những mục tiêu thương mại các trung tâm thủy điện, hoặc cho nhu cầu nông nghiệp của Trung Quốc, có thể làm cho hạn hán nghiêm trọng hơn.

Riêng tại các vùng bị hạn hán ở Trung Quốc, Le Monde trích dẫn Tân Hoa Xã, nêu con số 27 triệu người chiụ hậu quả trực tiếp của thiên tai. Nặng nhất là ở Quý Châu: 17 triệu người thiếu nước uống. Trên tổng số 88 thành phố, thị xã của tỉnh, thì 86 bị ảnh hưởng. Ở Vân Nam số người bị liên lụy là 8 triệu, còn ở Quảng Tây thì gần 2 triệu người.

Vẫn theo bài báo, hậu quả đối với môi trường và kinh tế ở Vân Nam rất to lớn: sản xuất nông nghiệp (cao su, trà, hoa quả) đã giảm đi một nửa do hạn hán, thiệt hại lên đến hàng tỷ yuan (13 tỷ yuan, tức 1,2 tỷ euros). 2 triệu ha đất trồng trọt, tức khoảng 88% diện tích Vân Nam, bị khô cằn.

Giới truyền thông Trung Quốc đã chỉ trích một số lãnh đạo điạ phương Vân Nam là đã đưa ra những đề án khổng lồ, chạy đua thu hút đầu tư, nhưng bên cạnh đó thì để cho hệ thống thủy lợi và trữ nước yếu kém.

Theo một nhà sinh thái ở Trùng Khánh, sở dĩ Vân Nam bị hạn hán nặng nề như thế, đó là vì vùng này chiụ hệ quả trực tiếp của việc khí hậu hâm nóng trên vùng băng sơn Tây Tạng. Nhưng ông cũng nêu một nguyên nhân khác, đó là sự kiện nguồn nước, sông ngòi ở Vân Nam bị ô nhiễm đến mức không còn có thể được sử dụng để tưới ruộng đồng.

Pak Nam-ki: con dê tế thần cho chế độ Bình Nhưỡng

Nước láng giềng Trung Quốc, Bắc Triều Tiên, cũng được báo giới Pháp chú ý hôm 19/3 với vụ xử tử ông Pak Nam-ki, người được giao phó thực hiện chính sách đổi tiền. Theo nhận định chung, ông Pak Nam-Ki là "vật tế thần" hầu xoa diụ nỗi bất bình của dân chúng.

Dưới hàng tựa: Bình Nhưỡng hành quyết người thực hiện vụ cải cách tiền tệ bị thất bại, báo Le Figaro giải thích là khi chỉ định một ''vật tế thần'', Bắc Triều Tiên bằng mọi giá tìm cách khẳng định ''sự thống trị của chế độ trên người dân đói khổ''. Do đó, Libération chạy tựa: ''Pak Nam-ki, kẻ tử vì đạo của việc nâng giá đồng won''. Còn báo La Croix nhắc lại trong hàng tựa trang thế giới là một người thân cận với Kim Jong Il bị hành quyết.

Tờ Libération quy trách nhiệm vụ việc cho quyết định độc đoán của ông Kim Jong Il mà hệ quả đôi khi đi ngược lại với ý muốn của ông. Sự hỗn loạn sau vụ đổi tiền tháng 11 vừa qua, theo tờ báo là hệ quả của loại quyết định này. Và chế độ Bắc Triều Tiên đã dễ dàng tìm ra ''vật tế thần''.

Libération kể lại rằng ngày 30/11/2010, vào lúc 11 giờ sáng giờ địa phương, hàng triệu ống loa khắp Bắc Triều Tiên loan báo cho dân chúng là sẽ phải đổi tiền ngay vào buổi trưa hôm ấy. Người dân đã đổi tiền trong cảnh hoảng hốt: 1000 won cũ đổi lấy 100 won mới, và họ được đổi tối đa 100 000 won. Dân chúng bắt đầu phản ứng phẫn nộ, các vụ phản đối lộn xộn đã nổ ra khắp nơi, khiến chính quyền phải tăng lượng tiền được đổi.

Theo Libération mục tiêu đầu tiên của chinh quyền Binh Nhưỡng là kềm hãm lạm phát, đồng thời ngăn chặn đà vươn lên và ảnh hưởng gia tăng của một giới trung lưu doanh nhân trong lãnh vực tư, ăn cánh với các viên chức tham nhũng. Họ bị Bình Nhưỡng xem là một mối đe doạ.

Thế nhưng kết quả hoàn toàn khác. Giới doanh nhân, tầng lớp giàu mới này túi đầy đô la và nhân dân tệ không bị ảnh hưởng, mà ngược lại giá cả tăng vọt trong bầu không khí bất an, người dân một số nơi lâm vào cảnh đói khổ. Sự tin tưởng vào chế độ bay đi kéo theo niềm tin của họ vào ông Kim Jong Il.

Theo bài báo, có những dấu hiệu không thể nhằm lẫn: ở một số nơi tại nông thôn, ông Kim Jong Il không còn được gọi là ''Mặt trời thế kỷ XXI'' nữa mà chỉ còn là: "Đại tướng Quân".

Tại Thái lan đề nghị đối thoại của thủ tướng Abhisit không được đáp ứng

Tình hình vẫn căng thẳng ở Bangkok được báo l'Humanité hôm 19/3 tiếp tục theo dõi, qua hàng tựa trên ở trang thế giới. Điều mà tờ báo nêu bật, một mặt là số lượng cảnh sát được huy động: 50 000 người ở thủ đô Thái Lan, nhưng điểm chủ yếu là phát biểu của thủ tướng Abbhisit sãn sàng đối thoại với người biểu tình.

Nhưng đáp lại đề nghị này là: biểu tình sẽ tiếp tục. L'Humanité chờ đợi cuộc xuống đường vào ngày 20/3, thứ 7, cho đây sẽ là một ngày mang tính chất trắc nghiệm về sức vận động đối với phe Áo Đỏ, vì phong trào hiện cho thấy dấu hiệu mệt mỏi. Tuy nhiên, nạn nhân rõ nhất trong vụ đọ sức hiện nay theo l'Humanité, là ngành du lịch Thái. Khoảng 40 quốc gia đã khuyên kiều dân của họ hãy thận trọng trước tình hình Thái Lan.

Tại Châu Á, tờ báo Indonesia The Jakarta Post hôm 19/3, trong bài xã luận tựa đề màu cam Thái Lan, đã rất lấy làm phiền trước tình hình lộn xộn và đề nghị thủ tướng Abhisit hãy cho bầu lại quốc hội. Điều mà tờ báo lo ngại nhất là tình hình chuyển biến xấu đi và quân đội lại can thiệp. Thủ đô Thái Lan hỗn loạn không hay chút nào cho sự ổn định của khu vực.

Bài xã luận mở đầu với nhận xét hóm hỉnh là khi ta pha màu đỏ vào với màu vàng thì có đuợc một màu cam, và màu cam được xem là màu hạnh phúc nhất. Nhưng ở Thái Lan thì hai màu này không mang lại niềm vui gì cả.

The Jakarta Post cho là: Ở Indonesia chúng tôi nhìn một cách đầy ưu phiền những gì đang diễn ra ở Thái Lan và không nghĩ là việc thay đổi chính phủ đột xuất sẽ giải quyết tình hình bế tắc hiện nay. Tờ báo kêu gọi thủ tướng Abhisit tổ chức bầu cử, vì đó là cách tốt nhất để mang tính chính đáng bền vững cho chính quyền, đương nhiên là không tổ chức ngay bây giờ nhưng cũng không nên để quá lâu.

Cuối cùng thì Jarkata Post ''van nài'' người Thái hãy tập trung sức lực cho một giải pháp hoà bình hơn là để đối chọi nhau, tránh hỗn loạn ở một trong những thủ đô nổi tiếng Đông Nam Á. Đối với Indonesia, một Thái Lan hoạt động dân chủ là chiếc neo tốt nhất cho một khu vực ổn định.

Hồ sơ lớn các báo Pháp hôm 19/3 vẫn không ngoài cuộc bầu cử cấp vùng, mà vòng hai sẽ diễn ra vào ngày chủ nhật tới đây. Nhiều câu hỏi được nêu lên , như tại sao các vùng ngoại ô nhạy cảm lại không đi bầu nữa, tít lớn trang nhất của Le Monde. LHumanité thì nhìn cánh tả vẫn đi vận động đến giờ phút chót, cũng tựa trang nhất. Báo kinh tế Les Echos thì cho là cuộc bỏ phiếu vào cuối tuần này sẽ ảnh hưởng nặng nề đến công cuộc cải tổ ở Pháp.

Mai Vân (RFI)