Điểm báo Quốc tế

Báo Le Monde hôm 8/5 dành sự chú ý tới Hàn Quốc, không phải về chủ đề căng thẳng chính trị triền miên ở bán đảo Triều Tiên, mà về chuyện những dự án quy hoạch khổng lồ theo ý của tổng thống Hàn Quốc đang vấp phải sự phản đối của dân chúng và các nhà bảo vệ môi trường.

Với tiêu đề « Tại Hàn Quốc, những dự án khổng lồ làm thay đổi hình hài lãnh thổ », tác giả, đặc phái viên của Le Monde tại Seoul cho biết:

Cũng bắt chước như các hoàng đế Trung Hoa ngày xưa cho xây Vạn lý trường thành, cho đào con kênh Bắc Kinh – Hàng Châu dài 2000 km để nắn dòng chảy sông Dương Tử. Giờ đây tổng thống Hàn Quốc Lee Myung-bak cũng muốn để lại tên tuổi trong lịch sử bằng những dự án hoành tráng làm thay đổi diện mạo đất nước Hàn Quốc. Ông vừa phát lệnh khởi công những dự án quy hoạch khổng lồ bốn con sông ở Hàn Quốc là sông Hàn, sông Nakdong, sông Kum và sông Yongsam, để trong vòng ba năm tới trên các con sông này sẽ mọc lên những con đập, các tuyến đê, các hồ chứa nước và các công trình thủy điện khổng lồ.

Theo lập luận của chính phủ, các dự án trên sẽ đem lại « hồi sinh » cho các con sông, kích thích hoạt động kinh tế, môi trường tự nhiên sẽ được cải tạo, chế ngự thiên tai và giúp cho quản lý tốt nguồn nước. Chỉ toàn là lợi ích, thế nhưng tác giả bài báo ghi nhận thấy, các dự án khổng lồ tiêu tốn khoảng 16 tỷ euros đó lại đang vấp phải sự phản đối của đại đa số người dân. Giới chuyên gia cũng tiên liệu các công trình cải tạo đó sẽ làm hủy hại môi trường tự nhiên và đặc biệt là rất tốn kém.

Những người phản đối dự án đều cho rằng các dòng sông ở Hàn Quốc đã phải chịu sức ép nặng nề của việc mở mang kinh tế, những dự án này chỉ càng gây thêm sự xáo trộn cân bằng tự nhiên.

Bài báo cho biết, khoảng 400 hiệp hội bảo vệ môi trường và các phong trào công dân nước này cam kết sẽ kiện lên Tư pháp để ngăn chặn dự án mà họ cho là sẽ làm đảo lộn hệ sinh thái và làm trầm trọng thêm ô nhiễm cho các dòng sông.

Thế nhưng tổng thống Lee Myung-bak, người được mệnh danh là « máy ủi » ở Hàn Quốc bởi có thái độ kiên quyết đến mức cực đoan, dường như không bận tâm lắm với những làn sóng phản đối hiện nay. Ông cho biết sẽ vẫn quyết tâm đi đến cũng dự án quy hoạch cải tạo bốn dòng sông nói trên.

Tác giả bài báo cho biết, tháng 4 vừa qua, Hàn Quốc đã hoàn tất việc xây dựng một con đê biển lớn nhất thế giới có chiều dài 33km ở phía bắc Hàn Quốc. Công việc xây dựng kéo dài 20 năm của con đê này cũng đã từng vấp phải làn sóng phản đối mạnh mẽ. Cuối cùng thì công trình cũng hoàn tất. Con đê biển này đã giúp cho Hàn Quốc có thêm ra 400 km2 diện tích đất ven biển trước đó vẫn bị ngập mặn. Hai hồ chứa nước ngọt và một khu trung tâm công nghiệp, công nghệ cao đã được xây dựng trên vùng đất đó.

Theo tác giả thì những dự án lớn này nằm trong ý định của tổng thống Lee Myungbak muốn biến Hàn Quốc trở thành nước đi đầu thế giới có « phát triển thân thiện với môi trường ». Thế nhưng Nhà thờ Thiên chúa giáo ở nước này vẫn lên án quy mô của các dự án nói trên và cho rằng các công trình quy hoạch cải tạo hiện nay của chính phủ, không đánh giá đầy đủ tác hại tới môi trường.

Bài báo kết luận rằng nếu như một số người đặt hoài nghi vào tổng thống Lee Myung-bak, thì một số khác nhận thấy qua các công trình khổng lồ này là sự độc đoán, một tính cách của vị tổng thống vốn xuất thân từ doanh nhân.

Trung Quốc mua công nghệ và mau chóng trở thành nước xuất khẩu tàu cao tốc.

Nhìn sang Trung Quốc, trang kinh tế của Libération quan tâm đến Trung Quốc trong một lĩnh vực được coi là mới của nước này đó là tàu cao tốc, nhưng họ lại vượt trội nhờ thừa hưởng thành tựu của các nước khác.

Tờ báo cho biết, giờ đây Trung Quốc không chỉ là nước có mạng đường tàu cao tốc lớn nhất thế giới mà còn trở thành nước xuất khẩu tàu cao tốc nhờ vào các chuyển giao công nghệ của các nước đi trước, đặc biệt là châu Âu.

Theo bài báo thì chỉ cách đây 6 năm thôi Trung Quốc vẫn còn là nước còn non nớt trong lĩnh vực chế tạo xe lửa cao tốc. Bắc Kinh đã nhập khẩu phần chủ chốt của công nghệ tàu cao tốc từ các nước như Pháp, Đức, Nhật Bản và Canada. Nhưng giờ đây nước này đã xây dựng được một mạng lưới đường tàu cao tốc dài 3300 km, bằng tổng chiều dài các tuyến tàu cao tốc ở châu Âu gộp lại và còn dự kiến từ nay đến năm 2020 sẽ kéo dài các tuyến đường tàu cao tốc lên 18 000 km. Không những thế, từ năm ngoái Trung Quốc đã bắt đầu xuất khẩu tàu cao tốc Made in China sang các nước như Thổ Nhĩ Kỳ, Venezuela và có thể sẽ còn sang đến Ả rập Xê-út và thậm chí cả Mỹ nữa.

Bước nhảy vọt của tàu cao tốc Trung Quốc đã khiến nhiều người phải ngạc nhiên đặt câu hỏi: Làm thế nào mà chỉ trong một khoảng thời gian ngắn như vậy mà Trung Quốc đã làm chủ được kỹ năng công nghệ phức tạp chế tạo tàu cao tốc? Liệu nước này có thể xuất khẩu các công nghệ được chuyển giao chỉ cho phép ưu tiên sử dụng ở trong nước?

Có được bước tiến như vậy là bởi năm 2003, Trung Quốc đã quyết định nhập khẩu tối đa công nghệ tàu cao tốc từ nước ngoài với số tiền lên tới 9 tỷ đô la, trong đó phần lớn hợp đồng chuyển giao công nghệ được ký với Alstom, nhà sản xuất tàu cao tốc của Pháp. Để rồi trong một thời gian ngắn họ mang đi xuất khẩu sản phẩm được chế tạo từ chính công nghệ nhập khẩu.

Việc làm này của Trung Quốc đã gây ra sự bất bình của các công ty từng là đối tác xuất khẩu công nghệ tàu cao tốc cho Trung Quốc.

Libération cho biết, tháng trước, ông chủ tịch ngành đường sắt Nhật đã tố cáo Trung Quốc đã « ăn cắp » công nghệ nước ngoài.

Năm ngoái tập đoàn Alstom cũng đã lên án việc Trung Quốc xuất khẩu tàu cao tốc được chế tạo từ công nghệ nước ngoài trong đó quy định việc sử dụng chỉ dành cho thị trường trong nước. Thậm chí công ty này còn kêu gọi các nước phương Tây không mua tàu cao tốc do Trung Quốc sản xuất và dọa sẽ khép dần việc cung cấp công nghệ hiện đại cho các công ty trung Quốc.

Nhưng có điều là chỉ có những người ký hợp đồng chuyển giao công nghệ mới biết được việc làm trên của Trung Quốc có vi phạm giao kèo hay không, trong khi điều khoản của hợp đồng là một bí mật. Theo nhận định của một cố vấn thương mại châu Âu thì ngay cả nếu có vi phạm thì cũng khó có thể xảy ra chuyện một nhà chế tạo ngoại quốc kiện công ty nhà nước Trung Quốc ra tòa. Lý do là làm như vậy sẽ làm tổn hại đến các trao đổi buôn bán hiện tại và trong tương lai đối với một thị trường tàu cao tốc lớn nhất thế giới như Trung Quốc.

Trong một bài báo khác cũng về chủ đề này, Libération cho biết là tập đoàn Alstom đang rất thèm khát các hợp đồng với Trung Quốc và họ có thể sẽ chuyển nhượng cho nước này các công nghệ tàu cao tốc thế hệ thứ tư, có thể nâng tốc độ lên 360km/h, vừa mới được đưa ra giới thiệu hồi đầu năm 2008 và thậm chí còn khẳng định sẽ mềm dẻo trong việc chuyển giao công nghệ tàu cao tốc thế hệ mới cho Trung Quốc.

Nga kỷ niệm ngày chiến thắng chủ nghĩa Phát xít với quân đồng minh.

Một cựu chiến binh Nga duyệt qua những banner trang trí tại trung tâm thủ đô Matxcơva - Ảnh: AFP

Về thời sự quốc tế, hôm 8/5 Le Figarro dành quan tâm đặc biệt đối với lễ kỷ niệm 65 năm chấm dứt Chiến tranh Thế giới lần thứ 2. Điều đặc biệt là ngày 9/5 nước Nga kỷ niệm chiến thắng Phát xít Đức cùng với quân Đồng minh. Lần đầu tiên quân đội Nga và 12 nước cộng hòa thuộc Liên Xô cũ sẽ diễu hành tại quảng trường Đỏ Matxcơva cùng với quân đội Pháp, Anh, Mỹ và Ba Lan, những nước thành viên của khối Nato.

Tờ báo nhận thấy lẽ kỷ niệm đặc biệt năm nay diễn ra trong lúc đang có nhiều dấu hiệu hòa dịu chính trị giữa Nga và phương Tây. « Một tháng sau khi ký hiệp định cắt giảm vũ khí chiến lược Start mới với Mỹ, nước Nga đang muốn đem lịch sử của cuộc đại chiến thế giới thứ hai phục vụ công việc ngoại giao của mình ».

Le Figaro còn nhận thấy, Kremlin muốn nhân dịp này lên án những việc làm sai trái của Stalin và nhắc nhở dư luận rằng không phải duy nhất có Liên Xô chiến thắng Phát xít Đức. Theo một thăm dò mới đây do Trung tâm Levada thực hiện thì chỉ có 8% người dân Nga cho rằng ngày 9 tháng 5 là một ngày lễ kỷ niệm chung của tất cả các nước đồng minh.

Còn về các vị khách trên khán đài của ngày đại lễ, ngày 9/5 tổng thống Mỹ Barack Obama, thủ tướng Anh Gordon Brown sẽ vắng mặt. Có điều đặc biệt nữa đó là ngày 9/5 chủ tịch Trung Quốc Hồ Cẩm Đào cũng có mặt trong lễ kỷ niệm. Ngoài ra, trên khán đài quảng trường Đỏ còn có thủ tướng Đức Angela Markel, thủ tướng Ý Silvio Berlusconi, tổng thống tạm quyền Ba Lan Bronislaw Komorowski.

Về phía các nước thuộc khối Liên Xô cũ, một trong ba nước vùng Baltic là Litva sẽ không có mặt. Trong khi đó tổng thống Gruzia, kình địch của Matxcơva, Mikhail Saakachvili không được mời.

Le Figarro cũng ghi nhận những dấu hiệu ngoại giao bên lề lễ mừng chiến thắng năm nay.

Theo tờ báo thì nếu như Matxcơva và Kiev đang ở trong tuần trăng mật thì ngược lại tổng thống các nước như Moldavia và Belarus lại tỏ ra lạnh nhạt với nước Nga, người anh bảo trợ họ. Mặc dù những nước này đã phải trả giá khá đắt cho cuộc chiến này nhưng những đau đớn dưới thời cộng sản vẫn còn đeo đẳng họ nhiều hơn là việc chia sẻ ký ức ngày chiến thắng.

Hy Lạp thắt lưng buộc bụng, cả châu Âu lo tiết kiệm

Đề tài được các báo Pháp ra hôm 8/5 quan tâm rộng rãi là thị trường châu Âu đang trải qua những ngày chao đảo. Sau khi thị trường chứng khoán rớt nặng, rồi giá trị đồng euro liên tục xuống thấp trong mấy ngày liên tiếp vừa qua, các nhà lãnh đạo châu Âu đang phải họp nhau lại để tránh cho cuộc khủng hoảng Hy Lạp không bị lây lan trong khối sử dụng đồng euro.

Libération gọi đây là « Tuần đánh quỵ châu Âu » theo tờ báo thì mặc dù kế hoạch giải cứu Hy Lạp được đưa ra hôm chủ nhật vừa rồi, ngay thứ hai đã có tin đồn viễn cảnh khủng hoảng lây lan trong khối sử dụng đồng tiền chung euro đang đến gần. Kết thúc tuần thị trường chứng khoán toàn châu Âu tiếp tục rơi tự do như từ đầu tuần. Các nhà lãnh đạo châu Âu đã phải có ngay cuộc họp thượng đỉnh khẩn cấp tìm cách chống đỡ với tình huống xấu có hể xảy ra đối với kinh tế châu Âu.

Trang nhất của Le Figaro chạy tựa: « Thượng đỉnh khủng hoảng để cứu đồng Euro » như để nói lên tính chất nghiêm trọng của sự việc. Le Figaro cho biết các vị lãnh đạo châu Âu hứa sẽ giảm thâm hụt ngân sách và cam kết đấu tranh chống đầu cơ.

Trang kinh tế của Le Figaro dành hẳn bốn trang viết về cuộc khủng hoảng hiện tại của các thị trường chứng khoán châu Âu.

Cuộc khủng hoảng Hy Lạp đã gây hiệu ứng hoảng loạn sợ bị lan tryền ra toàn châu Âu. Và câu cửa miệng của các nhà lãnh đạo lúc này là tiết kiệm chi tiêu.

Anh Vũ (RFI)