Tổng thống Brazil Lula, tổng thống Iran và thủ tướng Thổ Nhĩ Kỳ Erdogan (Reuters)
Chi tiết của văn kiện này mới bắt đầu được tiết lộ theo đó Iran sẳn sàng đổi 1200 ký lô uranium 3,5% với uranium 20%, nhiên liệu cần thiết cho các lò nghiên cứu « phục vụ y học ». Theo phát ngôn viên bộ ngoại giao Iran, văn kiện này sẽ được trao cho Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế AIEA trong một tuần nữa.
Thỗ Nhĩ Kỳ là nơi « cất giữ uranium của Iran » với sự giám sát của cơ quan AIEA và Iran. Nếu « lục cường » , gồm 5 thành viên thường trực của Hội Đồng Báo An và Đức đồng ý thì trong kỳ hạn một tháng, Iran sẽ gởi uranium sâng Thổ Nhĩ Kỳ.
Đề nghi trước đây của lục cường là Iran đưa uranium 3,5% cho Nga tinh lọc lên 20%. Nhưng Iran bác bỏ đề nghị này và tháng tư vừa qua bắt đầu tự làm giàu uranium. Thái độ này làm cho Tây phương và Nga tăng tốc vận động Hội Đồng Bảo An thảo luận các biện pháp mới trừng phạt Iran. Giám đốc chương trình hạt nhân Iran, ông Ali Akbar Sahehi tức khắc thúc giục Hoa Kỳ, Pháp Nga đáp ứng đề nghị của Iran.
Nhưng phản ứng quốc tế đầu tiên đến từ Israel. Nhà nước Do Thái lên án Iran « giựt dây » Thổ Nhĩ Kỳ và Brazil để tránh bị trừng phạt. Theo AFP, thì mặc dù ký thỏa thuận trao đổi uranium nhưng Iran vẫn khẳng định là tiếp tục tinh lọc uranium 20%. Các nhà ngoại giao Tây phương tại AIEA cũng như một viên chức của bộ ngoại giao Pháp nhận định là thỏa thuận với Thổ Nhĩ Kỳ và Brazil về uranium không thay đổi « thực chất vấn đề » là các lò hạt nhân. Iran sẽ khó tránh bị trừng phạt.
Tú Anh (RFI)