Trước hết, chính phủ Hàn Quốc chắc chắn sẽ không dám mở một cuộc phản công quân sự vì sợ sẽ gây ra chiến tranh toàn diện với miền Bắc. Nên nhớ rằng, vùng thủ đô Seoul, với hơn 20 triệu dân, nằm hoàn toàn trong tầm bắn của đạn pháo và tên lửa Bắc Triều Tiên. Theo báo chí Hàn Quốc, Seoul và Washington đang nghiên cứu khả năng mở cuộc tập trận chung ở Hoàng Hải, ngay tại khu vực chiến hạm bị bắn chìm, như là một hình thức biểu dương lực lượng nhằm răn đe Bình Nhưỡng.
Hai đồng minh này cũng có thể sẽ xét lại lịch trình dự kiến là đến năm 2012, Seoul sẽ được giao nắm quyền chỉ huy toàn bộ lực lượng Mỹ và Hàn Quốc. Chính phủ Seoul cũng dự trù mở lại các chương trình tuyên truyền qua loa phóng thanh đặt ở biên giới hai miền, mà họ đã đình chỉ từ năm 2004.
Về mặt ngoại giao, chắc là Hàn Quốc sẽ yêu cầu Hội Đồng Bảo An Liên hiệp quốc thông qua các biện pháp trừng phạt mới đối với Bắc Triều Tiên. Nhưng Trung Quốc, đồng minh của Bình Nhưỡng và là một trong năm thành viên thường trực Hội Đồng Bảo An, chắc là sẽ không đồng ý, trừ phi Seoul đưa ra một bằng chứng hiển nhiên cho thấy đúng là Bình Nhưỡng đã bắn chìm tàu.
Trả đũa kinh tế: biện pháp khả thi
Vấn đề là theo một nhà nghiên cứu thuộc trường Đại học Dongguk ở Seoul, các nhà điều tra Hàn Quốc đã không đưa ra một bằng chứng mang tính thuyết phục cho thấy làm cách nào mà một tàu ngầm miền Bắc đã có thể xâm nhập hải phận miền Nam, bắn thuỷ lôi vào tàu chiến Hàn Quốc và rút về an toàn.
Rốt cuộc, hành động trả đũa duy nhất có thể được là về mặt kinh tế. Hàn Quốc có thể ngăn không cho các thương thuyền của Bắc Triều Tiên sử dụng eo biển Jeju. Các dự án đầu tư xuyên biên giới chắc là sẽ bị đình chỉ. Giao thương giữa hai miền cũng sẽ bị hạn chế. Theo thẩm định của Diễn đàn Nam - Bắc, nếu giao thương giữa hai miền bị đình chỉ hoàn toàn, Bắc Triều Tiên sẽ bị thiệt hại mỗi năm 370 triệu đôla và sẽ bị mất 80 ngàn việc làm.
Hàn Quốc cũng có thể sẽ chọn những biện pháp trừng phạt giới hạn hơn, chẳng hạn như cấm nhập cát cho xây dựng và hải sản. Trong năm 2008, Bắc Triều Tiên đã thu được 70 triệu đôla tiền cát xuất sang Hàn Quốc. Còn xuất khẩu hải sản đã mang lại cho Bình Nhưỡng 150 triệu đôla vào năm ngoái.
Ngược lại, Bắc Triều Tiên cũng đã doạ sẽ đáp lại các biện pháp trả đũa của Hàn Quốc, chẳng hạn như ngăn chận việc đi lại qua biên giới đến và từ khu công nghiệp Kaesong ở miền Bắc, thậm chí có thể đóng cửa luôn khu công nghiệp này, nơi mà khoảng 42 ngàn công nhân Bắc Triều Tiên đang làm việc. Bình Nhưỡng cũng có thể rút lại những bảo đảm về an ninh cho những chuyến bay của các hãng hàng không Hàn Quốc ngang qua lãnh thổ Bắc Triều Tiên, như họ đã làm trong một thời gian ngắn vào tháng 3 năm ngoái.
Ngoài những hành động gây hấn quân sự dọc theo biên giới trên bộ và trên biển, Bình Nhưỡng cũng có thể tiến hành các cuộc bắn thử tên lửa mới hoặc một vụ thử nghiệm hạt nhân thứ ba. Trong trường hợp này, tiến trình phi hạt nhân hóa bán đảo Triều Tiên sẽ lại gặp bế tắc. Dẫu sao thì không ai nghĩ là trong bối cảnh căng thẳng như hiện nay, đàm phán sáu bên về hạt nhân Bắc Triều Tiên sẽ được mở lại.
Thanh Phương (RFI)