Thủ tướng Abhisit tại Quốc hội Thái Lan ngày 31/5/10. Reuters
Trong bối cảnh chính trị hiện nay tại Thái Lan, không một ai dám tiên đoán là cuộc khủng hoảng đã được giải quyết. Sau hai tháng biểu tình và chiếm giữ một số khu phố ở thủ đô Bangkok, phe Áo Đỏ thân Thaksin đã bị quân đội giải tán. Các vụ xô xát với lực lượng an ninh đã làm 88 người đã thiệt mạng và 1900 người bị thương. Thiệt hại về vật chất lên tới khoảng 1,5 tỷ €. Hình ảnh của Thái Lan bị tổn thương, sứt mẻ đối với bên ngoài.
Thế nhưng, về mặt chính trị, ông Abhisit vẫn « sống sót ». Theo như thừa nhận của chuyên gia Andrew Walker, thuộc đại học quốc gia Úc, được AFP trích dẫn, ông Abhisit đã làm cho tất cả mọi người ngạc nhiên.
Sau khi dùng vũ lực giải tán được phe Áo Đỏ, thủ tướng Thái Lan còn hủy bỏ lời hứa cho tổ chức tổng tuyển cử trước thời hạn. Về mặt luật pháp, ông Abhisit có thể tiếp tục làm thủ tướng cho đến khi hết nhiệm kỳ vào cuối năm 2011.Theo giải thích của chuyên gia Walker, ông Abhisit lo ngại bị thua trong cuộc bầu cử và sẽ cố gắng đẩy lùi thời hạn tổ chức bỏ phiếu càng xa càng tốt.
Trong cuộc biểu tình vừa qua, yêu sách của phe Áo Đỏ là giải tán Quốc hội và tổ chức bầu cử trước thời hạn. Họ đòi thủ tướng Ahisit phải từ chức bởi vì ông lên nắm quyền không phải do bầu cử. Phe này cũng không thừa nhận Hiến pháp 2007, được soạn thảo và thông qua dưới áp lực của quân đội, sau cuộc đảo chính lật đổ ông Thaksin tháng 9 năm 2006.
Từ hai ngày qua, thủ tướng Abhisit đang phải đối mặt với một kiến nghị bất tín nhiệm tại Quốc hội, liên quan đến việc giải quyết khủng hoảng và quân đội dùng đạn thật bắn vào người biểu tình. Nhưng chiếc ghế thủ tướng của ông Abhisit không bị lung lay do liên minh cầm quyền có đa số tại Quốc hội. Mặc dù thủ tướng Thái Lan khó có thể chinh phục được tình cảm của đông đảo người dân ở tỉnh lẻ và nông thôn, nòng cốt của phe Áo Đỏ, nhưng ngược lại, ông vẫn có được sự ủng hộ của quân đội và tầng lớp trí thức, trung lưu tại Bangkok.
Chuyên gia chính trị học Thitinan Pongsudhirak, ở đại học Chulalongkorn nhận định, điều khá đặc biệt là ông Abhisit vẫn tại vị cho dù bản tổng kết cuộc khủng hoảng rất nặng nề, với 88 người chết. Và « dường như những người ủng hộ hoặc đỡ đầu ông Abhisit không có ai khác để thay thế vào lúc này ».
Với uy tín gia tăng, thủ tướng Abhisit giờ đây còn có thể cứu được đảng Dân Chủ thoát khỏi nguy cơ bị giải thể. Trong tháng tư vừa qua, Ủy ban bầu cử Thái Lan đã thông qua nghị quyết giải thể đảng Dân Chủ do nhận tài trợ bất hợp pháp trong cuộc bầu cử năm 2005. Hồ sơ này đang được Tòa Án Bảo Hiến xem xét.
Chuyên gia Thitinan cho rằng do bộ máy tư pháp Thái Lan bị chính trị hóa cao độ, ít có khả năng là đảng Dân Chủ bị giải thể, bởi vì áp lực trong hồ sơ này đã giảm xuống sau vụ trấn áp phe Áo Đỏ. Về phần mình, ông Paul Chambers, thuộc đại học Đức Heidelberg dự báo là thủ tướng Abhisit sẽ tìm mọi cách giữ cương vị lãnh đạo đảng Dân Chủ. Ông đã chứng minh với các lãnh đạo khác trong đảng là ông đã làm cho phe Áo Đỏ thất bại và duy trì được liên minh cầm quyền.
Nếu như tương lai chính trị của ông Abhisit có vẻ rõ ràng, thì ngược lại, viễn ảnh giải quyết cuộc khủng hoảng chính trị và xã hội Thái Lan còn mờ mịt. Tình trạng khẩn cấp vẫn được duy trì, nhiều lãnh đạo phe Áo Đỏ bị bắt, cựu thủ tướng Thaksin bị truy nã với tội danh khủng bố. Theo ông Pavin Chachavalpongpun, thuộc Viện nghiên cứu Đông Nam Á, có trụ sở tại Singapore, chính phủ Thái Lan chưa đưa ra một tín hiệu tích cực nào cả. Hòa giải có ý nghĩa gì nếu không tiến hành tổng tuyển cử. Giới quan sát có cùng nhận định: Chia rẽ chính trị và bất đồng cơ bản vẫn tồn tại. Chừng nào những vấn đề này chưa được giải quyết thì khủng hoảng còn tiếp tục tại Thái Lan.
Đức Tâm (RFI)