Phó Chủ tịch Quỹ Giao lưu eo biển Đài Loan Cao Khổng Liên (P) bắt tay Phó chủ tịch Hiệp hội quan hệ eo biển Đài Loan của Trung Quốc Trịnh Lập Trung ngày 24/06/2010. REUTERS/Pichi Chuang
Cụ thể, khoảng hơn 530 mặt hàng của Đài Loan và gần 270 mặt hàng của Trung Quốc sẽ nằm trong danh sách đầu tiên được hưởng mức thuế 0% hoặc mức thuế rất thấp. Riêng về phía Đài Loan, 539 mặt hàng, từ sản phẩm hóa dầu, phụ tùng xe hơi, cho đến máy móc, là chiếm 16% tổng kim ngạch xuất khẩu của Đài Loan sang Trung Quốc.
Hiệp định sẽ cho phép các ngân hàng và công ty bảo hiểm Đài Loan mở chi nhánh ở Trung Quốc và như vậy sẽ thúc đẩy hội nhập tài chính giữa hai bờ eo biển. Hiệp định cũng giúp cho Đài Loan hội nhập sâu hơn vào kinh tế khu vực, vì cho tới nay, ngoài Bắc Triều Tiên, Đài Loan là nền kinh tế châu Á duy nhất còn đứng ngoài lề các hiệp định tự do mậu dịch trong vùng này.
« Bước đi ngàn dặm » trong quan hệ kinh tế Đài Loan - Trung Quốc
Bình luận về kết quả đàm phán hôm 24/6, Phó Chủ tịch Quỹ Giao lưu eo biển của Đài Loan ông Cao Khổng Liêm đã cho rằng đây là một « bước đi ngàn dặm » trong quan hệ kinh tế giữa hai bờ eo biển Đài Loan.
Theo dự kiến, trưởng phái đoàn thương thuyết Đài Loan Giang Bính Khôn sẽ đến Trung Quốc thứ hai tuần tới, để ngày hôm sau, thứ ba 29/6, ký kết hiệp định lịch sử này với đồng nhiệm Trung Quốc Trần Văn Lâm.
Chính phủ thân Bắc Kinh ở Đài Bắc đã cố thúc đẩy việc ký kết hiệp định thương mại Đài Loan-Trung Quốc, xem đây là phương cách để bảo đảm tăng trưởng kinh tế và tạo thêm công ăn việc làm. Cụ thể, chính quyền của tổng thống Mã Anh Cửu tính toán rằng, hiệp định ký với Trung Quốc sẽ tạo thêm 260 ngàn việc làm và giúp tăng thêm 1,7% cho tăng trưởng kinh tế của Đài Loan.
Nhưng phe đối lập cho rằng hiệp định đó sẽ làm mất thêm việc làm cho người dân Đài Loan và khiến đảo quốc này phụ thuộc nhiều hơn vào Trung Hoa lục điạ. Đảng Dân Tiến, đảng đối lập chủ yếu của Đài Loan đã dự trù tập hợp đến 100 ngàn người vào ngày mai để phản đối hiệp định thương mại với Trung Quốc.
Về phần ông Trịnh Lập Trung, trưởng phái đoàn Trung Quốc tại cuộc đàm phán hôm 24/6 đã tìm cách trấn an người dân Đài Loan rằng hiệp định sẽ không tác động gì đến các ngành công nghiệp của đảo quốc này, cũng như cũng sẽ không cho phép Trung Quốc xuất khẩu lao động sang Đài Loan.
Thế nhưng, theo hãng tin AFP hôm 25/6, các nhà phân tích tỏ vẻ thận trọng, cảnh báo là hiệp định thương mại ký với Trung Quốc, ngay lúc này, sẽ có tác động rất hạn chế đối với nền kinh tế Đài Loan, mà chỉ giúp cho Bắc Kinh có thêm khả năng khống chế Đài Loan về mặt chính trị.
Thanh Phương (RFI)