Ali Akbar Salehi, lãnh đạo Tổ chức năng lượng nguyên tử Iran. AFP/Atta Kenare
Ông Shahram Amiri đã đột ngột biến mất cách đây một năm, tháng 6/2009, khi ông đi hành hương tại Ả Rập Xê Út. Teheran tuyên bố nhà khoa học này đã bị Hoa Kỳ bắt cóc với sự hỗ trợ của cơ quan an ninh Ả Rập Xê Út. Tuy nhiên, cuối tháng ba, kênh truyền hình Hoa Kỳ ABC lại khẳng định rằng ông Shahram Amiri đã đào tẩu sang Hoa Kỳ và cộng tác với CIA.
Ngày 7/6, đài truyền hình chính thức của Iran đã đưa ra một băng video đầu tiên, trong đó một người xưng là nhà vật lý nguyên tử Amiri khẳng định đã bị các cơ quan an ninh Mỹ bắt cóc và đang bị giam giữ gần Tucson (thuộc bang Arizona, miền Tây nước Mỹ). Hoa Kỳ đã bác bỏ tố cáo của phía Iran, tuy nhiên cũng không nói rõ hiện ông Amiri có ở Hoa Kỳ hay không. Tiếp đó, một băng video thứ hai xuất hiện, trong đó, người tự nhận là Amiri đã tuyên bố đang học tập nghiên cứu tại Hoa Kỳ.
Một băng video thứ ba phản bác nội dung của cuộn băng trước, được gọi là « chuyện dối trá đáng hổ thẹn », và kêu gọi các phong trào bảo vệ nhân quyền giúp ông quay lại Iran. Băng video này được truyền đi trên các phương tiện truyền thông Iran vào cuối tháng trước, cho thấy cũng người này khẳng định đã thoát khỏi sự kiểm soát của các lực lượng tình báo Mỹ và đang ở tại một nơi thuộc bang Virginia.
Theo Reuters, người xuất hiện trong ba video có nội dung mâu thuẫn này đều có vẻ giống với bức ảnh của ông Amiri xuất hiện trước đó trên báo chí Iran, nhưng hãng thông tấn này không có điều kiện để kiểm định được tính xác thực của bất cứ băng video nào trong số ba băng kể trên.
Iran khẳng định nhiều công dân nước này đã bị giam giữ bí mật tại Hoa Kỳ, trong đó, đặc biệt có một cựu thứ trưởng Quốc phòng, mất tích năm 2007. Báo chí Iran gắn liền những vụ mất tích này, với việc chính quyền Iran bắt giữ ba người Mỹ, cách đây một năm tại vùng biên giới Iran. Một số nhân vật chính trị Iran đã đề nghị Hoa Kỳ tiến hành trao đổi tù nhân.
Trọng Thành (RFI)