Đây là lần đầu tiên có một cuộc gặp giữa Mỹ và Bắc Triều Tiên kể từ sau vụ chìm tàu Hàn Quốc, hồi giữa tháng ba, làm 46 thủy thủ thiệt mạng.
Tình hình trong khu vực trở nên căng thẳng sau khi Hàn Quốc, Mỹ và nhiều quốc gia phương Tây tố cáo Bắc Triều Tiên là thủ phạm. Theo cuộc điều tra quốc tế thì tàu Cheonan bị bắn chìm bởi ngư lôi của Bắc Triều Tiên. Ngay lập tức Bình Nhưỡng bác bỏ cáo buộc này và đòi tham gia vào cuộc điều tra.
Cuộc gặp giữa các sĩ quan cấp tá vào ngày mai, tại Bàn Môn Điếm có mục đích dàn xếp cho các cuộc thương lượng giữa các sĩ quan cấp tướng của Hoa Kỳ và Bắc Triều Tiên. Lần cuối cùng các tướng lĩnh hai bên gặp nhau là vào tháng ba năm ngoái.
Từ trước đến nay, Bắc Triều Tiên vẫn từ chối đối thoại với giới quân sự Mỹ về vụ tàu Cheonan và coi đây là công việc nội bộ giữa Seoul và Bình Nhưỡng.
Sự thay đổi thái độ của Bắc Triều Tiên diễn ra sau khi Hội Đồng Bảo An Liên Hiệp Quốc, ngày 09/07 đã thông qua một tuyên bố « lên án vụ tấn công dẫn đến việc làm chìm tàu Cheonan », cho dù văn bản này không nhắc một cách chính xác và cụ thể tên của Bắc Triều Tiên, do có sự phản đối của Trung Quốc.
Chính quyền Seoul tỏ thái độ hài lòng về nội dung bản tuyên bố nhưng vẫn cho rằng Bình Nhưỡng cần phải xin lỗi về vụ tấn công tàu Cheonan và tôn trọng các cam kết phi hạt nhân hóa.
Theo Ngoại trưởng Mỹ Hillary Clinton, tuyên bố của Hội Đồng Bảo An là một lời cảnh cáo đối với Bắc Triều Tiên chống lại mọi thái độ khiêu khích. Bà còn cho biết là sẽ sang Seoul vào cuối tháng bảy này để thảo luận với đồng minh Hàn Quốc.
Trong khi đó, Bắc Triều Tiên coi đây là một thắng lợi ngoại giao và dường như để làm giảm bớt mọi sự chú ý đến hồ sơ Cheonan, Bình Nhưỡng lại nói là sẵn sàng quay lại bàn đàm phán sáu bên về phi hạt nhân.
Ông Kim Yong-Hyun, thuộc đại học Dongguk ở Seoul nhận định là Bắc Triều Tiên đang thực hiện một chiến lược cho phép thoát ra khỏi sự đối đầu trong hồ sơ Cheonan càng sớm càng tốt, bằng cách chuyển hướng sang đối thoại với Mỹ. Tình trạng đối đầu căng thẳng kéo dài sẽ càng đè nặng lên chính quyền Bình Nhưỡng hiện đang phải đối mặt với nhiều khó khăn kinh tế, thực hiện kế hoạch chuyển giao quyền lực và vấn đề sức khỏe của lãnh đạo Kim Jong-il.
Bên cạnh đó, Hoa Kỳ và Hàn Quốc cũng tỏ thái độ mềm dẻo khi ứng xử với Trung Quốc và Bắc Triều Tiên trong hồ sơ Cheonan.
Sau vụ chìm tàu, Hoa Kỳ và Hàn Quốc đã lên kế hoạch tập trận để biểu dương sức mạnh và quan hệ liên minh chặt chẽ. Tuy nhiên, trước sự phản đối quyết liệt của Bình Nhưỡng và Bắc Kinh, hai chính quyền Seoul và Washington đã quyết định xem xét lại nơi tiến hành cuộc tập trận, thay vì ở ngay vùng biển Hoàng Hải.
Phát ngôn viên bộ Ngoại giao Hàn Quốc khẳng định là cuộc tập trận không nhằm mục đích làm cho tình hình thêm căng thẳng mà chỉ giúp ngăn ngừa những hành động khiêu khích của Bắc Triều Tiên trong tương lai.
Sau tuyên bố của Hội Đồng Bảo An, có thể chính quyền Bắc Triều Tiên cho rằng không cần phải nói chuyện với Hàn Quốc nữa, giờ đây cần phải đối thoại với Hoa Kỳ, đối tác đóng vai trò quyết định vấn đề an ninh trên bán đảo Triều Tiên, để nhanh chóng khép lại hồ sơ Cheonan và lại quay sang dùng lá bài phi hạt nhân hóa để mặc cả viện trợ.
Đức Tâm (RFI)