Bên ngoài tổ hợp cao ốc thương mại tại Bắc Kinh. Ảnh: Reuters
Theo dự báo của nhiều chuyên gia kinh tế, Trung Quốc sắp vượt Nhật Bản để chiếm lĩnh vị trí nền kinh tế thế giới. Thông tin trên được hãng tin AFP trích dẫn hôm 12/08/2010, vài ngày trước khi Tokyo công bố số liệu về Tổng sản phẩm quốc nội (GDP) của Nhật Bản, và ít lâu sau khi Bắc Kinh chinh phục được ba vị trí hàng đầu thế giới trong lãnh vực xuất khẩu, thị trường xe hơi, và sản xuất thép.
Trên nguyên tắc, vào thứ hai tuần tới (16/08), Nhật Bản mới loan báo mức GDP trong nửa đầu năm 2010 của họ. Tuy nhiên, trong những ngày qua, các quan chức Trung Quốc đã tin chắc rằng GDP của Trung Quốc sẽ cao hơn. Mới đây, ông Dịch Cương, Phó Thống đốc Ngân hàng Trung ương Trung Quốc đã tuyên bố: "Trung Quốc đã là nền kinh tế thứ hai thế giới rồi".
Tuy nhiên, một số nhà phân tích cho rằng nhận định đó có thể không đúng vì việc gần đây đồng yên tăng giá so với đồng đô la Mỹ có thể giúp cho Nhật Bản tiếp tục đứng trên Trung Quốc về mặt số liệu.
Theo ông Takahide Kiuchi thuộc hãng Nomura Securities, GDP của Nhật Bản sẽ lên đến khoảng 2647 tỷ đô la cho khoảng thời gian từ tháng giêng đến tháng sáu, trong lúc Tổng sản phẩm quốc nội của Trung Quốc chỉ là 2530 tỷ đô la theo thống kê công bố vào tháng bảy vừa qua.
Dẫu sao thì các chuyên gia đều đồng ý trên một thực tế: đó là việc Trung Quốc vươn lên vị trí nền kinh tế lớn thứ hai thế giới là điều không thể tránh khỏi ". Đây là đánh giá của ông Arthur Kroeber, Giám đốc công ty tư vấn Dragonomics tại Bắc Kinh. Tuy nhiên, điều đó làm dấy lên câu hỏi về chất lượng tăng trưởng của Trung Quốc.
Theo ông Kroeber, Bắc Kinh phải đoạn tuyệt với chính sách chạy theo tăng trưởng bằng mọi giá nào, vốn "vẫn còn rất hiện diện trong guồng máy lãnh đạo Trung Quốc’’.
Giáo sư Patrick Chovanec tại trường Kinh tế và Quản lý, Đại học Thanh Hoa ở Bắc Kinh, cũng nhấn mạnh : "Trung Quốc đang ở ngã tư đường, và phải đối mặt với các vấn đề giống như Nhật Bản vào những năm 1980. Đó là thích ứng với tình hình mới, hoặc kéo dài trên con đường của một nền kinh tế chạy theo xuất khẩu".
Phải nói là kể từ khi khởi động của chính sách cải cách và mở cửa kinh tế từ 3 thập kỷ trước đây, Trung Quốc đã lần lượt qua mặt Anh, Pháp và Đức, và mang lại cho các nước đang phát triển một trọng lượng lớn hơn trong Ngân hàng Thế giới và Quỹ Tiền tệ Quốc tế.
Thế nhưng sự tăng trưởng của Trung Quốc cũng đào sâu tình trạng phân hóa giầu nghèo giữa các tầng lớp trung lưu đô thị, nhà cửa, xe hơi đầy đủ, và hàng trăm triệu người nghèo, trong đó có một số phải sống dưới mức 50 xu một ngày.
Mai Vân (RFI)