|
| ||
Tướng Than Shwe trong một đợt diễn binh
Hơn 70 sĩ quan cao cấp, trong đó có tướng Thura Shwe Mann, nhân vật số ba của chính quyền, được chuyển sang lĩnh vực dân sự. Giới quan sát nhận định là cuộc cải tổ quân đội này thực ra chỉ là một thủ thuật, các tướng tá trút bỏ quân trang, mặc dân sự, để tham gia bầu cử, qua đó, bảo đảm cho giới tướng lãnh tiếp tục nắm quyền lãnh đạo đất nước sau cuộc bỏ phiếu.
Một nguồn tin xin dấu tên cho AFP biết là những người xuất ngũ, "về hưu" từ nay bắt đầu chuẩn bị tham gia tranh cử, đại diện cho Đảng Đoàn kết và Phát triển vì Liên hiệp, một tổ chức được giới tướng lãnh vừa lập ra. Ví dụ, ông Thura Shwe Mann sẽ ra ứng cử tại một trong những đơn vị bầu cử ở thủ đô mới Naypyidaw.
Các nhà phân tích và phe đối lập Miến Điện nhận định là trong cuộc bầu cử sắp tới, giới tướng lãnh cầm quyền tại Miến Điện hầu như không có đối thủ bởi vì Liên đoàn Quốc gia vì Dân chủ của bà Aung Sann Suu Kyi đã bị giải thể do không đăng ký lại. Với những dàn xếp nhân sự, quy định về bầu cử, các ứng viên thân cận chính quyền có nhiều lợi thế hơn so với các ứng viên khác và như vậy, giới tướng lãnh nắm chắc phần thắng trong tay.
Theo luật bầu cử mới do giới tướng lãnh soạn thảo và vừa ban hành, thì những dân biểu thân chính quyền chắc chắn sẽ chiếm đa số tại Quốc hội mới bởi vì quân đội đương nhiên được một phần tư tổng số ghế, cộng với những dân biểu nguyên là sĩ quan quân đội thuộc Đảng Đoàn kết và Phát triển vì Liên hiệp. Luật bầu cử còn có những quy định gây khó khăn cho các đảng đối lập. Một chính đảng đủ điều kiện tham gia bầu cử nếu có được 500 thành viên ở cấp địa phương và hơn 1000 thành viên trên toàn quốc.
Bầu cử cũng là dịp để tiến hành thanh trừng nội bộ
Tại một nước nghèo nàn như Miến Điện, mỗi ứng viên phải đặt ký quỹ tới 500 000 Kyat, tương đương 500 đô la. Văn bản cũng có những quy định kỳ lạ về số dân biểu cho mỗi đơn vị bầu cử. Tại vùng Mandalay, ở miền trung Miến Điện, một ứng viên thắng cử nếu có được 100 ngàn phiếu thuận. Ở bang Chin, phía tây, thì chỉ cần dưới 50 ngàn phiếu. Còn tại thủ đô Naypyidaw, nơi sinh sống và làm việc của lãnh đạo số một tướng Than Shwe và các thành viên chính quyền thì chỉ cần có 1000 phiếu thuận và đơn vị bầu cử này lại được tới 5 đại biểu trong Quốc hội.
Việc vận động tranh cử cũng bị hạn chế đối với các ứng viên thuộc đảng đối lập. Sau khi đăng ký và được chấp thuận, ứng viên vẫn không được phép tổ chức tuần hành, mang theo cờ hoặc biểu ngữ của đảng mà họ đại diện. Các cuộc tụ tập, biểu tình tại những nơi công cộng bị cấm. Tất cả các tài liệu, truyền đơn vận động tranh cử đều phải qua kiểm duyệt của chính quyền.
Một số nhà phân tích còn cho rằng cuộc cải tổ quân đội chuẩn bị cho bầu cử cũng là dịp để tướng Than Shwe tiến hành một cuộc thanh trừng nội bộ một cách êm dịu. Ông Win Min, một nhà đấu tranh cho dân chủ Miến Điện, đồng thời là giảng viên đại học, hiện sinh sống tại Mỹ nhận định là tướng Than Shwe dường như nghĩ rằng tốt hơn hết là phải chọn trước khi có bầu cử, một thế hệ mới các nhà lãnh đạo quân sự được coi là tuyệt đối trung thành với ông ta, đồng thời cũng loại bỏ được những sĩ quan thân cận với nhân vật số hai trong chính quyền hiện nay là tướng Maung Aye. Thậm chí, một số nguồn tin còn nêu ra khả năng là để nắm quyền kiểm soát, tướng Than Shwe có thể giữ chức tổng thống, một chức vụ sẽ được lập ra sau cuộc bầu cử.
Tuy nhiên, theo nhà phân tích Aung Naing Oo, hiện ở tại Thái Lan thì cuộc cải tổ vừa qua cũng gây ra những bất bình, nhiều người không muốn ra khỏi quân đội. Nếu tướng Than Shwe về hưu thì tình hình sẽ lắng dịu đi. Bởi vì tướng Than Shwe đã độc quyền lãnh đạo từ năm 1992 đến nay và ông ta đã để lại nhiều di sản không tốt đẹp. "Nếu ông ta ra đi, thì chúng ta có thể sẽ chứng kiến những thay đổi trong vòng vài năm tới" tại Miến Điện.
Đức Tâm (RFI)
