Chiến dịch chống nghiện rượu của tổng thống Nga thất bại
Nhật báo Le Monde hôm 2/9 lưu tâm đến tình trạng những người nghiện rượu ở nước Nga bằng bài viết khẳng định: « Chiến dịch chống nghiện rượu của tổng thổng Dmitri Medvedev tỏ ra không hiệu quả ». Đến nay số người nghiện rượu ở đất nước này đã lên tới 2.7 triệu người, các biện pháp của chính phủ hầu như chẳng thu được kết quả gì đáng kể.
 |
2,7 triệu người Nga nghiện rượu, một con số làm đau đầu chính quyền
Từ vài hôm nay, tất cả các cửa hàng thực phẩm ở Matxcơva đều treo thông báo: « Kể từ ngày 1 tháng 9, từ 10 giờ đêm đến 10 giờ sáng cấm bán rượu trên 15 độ ». Đây là biện pháp cuối cùng trong loạt biện pháp mà chính quyền đã ban hành nhằm hạn chế mức tiêu thụ rượu trong dân. Hồi tháng 1, chính quyền cũng đã quy định giá sàn cho rượu vodka ở mức 89 rúp (2.2 euro) cho một chai nửa lít. Ngày 6 tháng 8, một luật mới bắt đầu có hiệu lực, quy đinh: « Tài xế không được phép có một dấu vết rượu nào trong máu khi lái xe». Trong khi đó, từ mùa xuân rồi, ở ngoại ô Matxcơva, việc bán rượu vào buổi tối đã chính thức bị cấm.
Tờ báo nhắc lại, tổng thống Nga Dmitri Medvedev xem nghiện rượu là «quốc nạn ». Vì thể, ngay khi đắc cử, ông đã tuyên bố « đấu tranh chống nghiện rượu » sẽ là một ưu tiên trong nhiệm kỳ tổng thống của ông. Thế nhưng, một năm sau khi triển khai hàng loạt biện pháp, ngay cả đến việc cấm quảng cáo thức uống có cồn, ông chủ điện Kremlin đã phải ngậm ngùi thừa nhận: « Quả thực kết quả thu được là con số không ». Hiện tại, ở Nga, trong các siêu thị thiết kế theo kiểu phương Tây, thông thường có hẳn một quầy dành riêng cho rượu vodka, còn các cửa hàng nhỏ theo kiểu Nga thì dành một mặt tường để bày rượu mạnh.
Theo thống kê của Bộ Y tế nước này, mỗi năm trung bình một người Nga uống 18 lít rượu, tức hơn 750 ml vodka một tuần. Cả nước Nga hiện tại có khoảng 2.7 triệu người nghiện rượu. Con số tử vong hàng năm do lạm dụng thức uống có cồn lên đến 23 000 người. Có 75 000 ca bệnh có liên quan đến rượu. Năm 2009, có 2000 tai nạn giao thông gây chết người do tài xế lái xe khi say rượu.
Tuy vậy, tờ báo cũng thừa nhận rằng cuộc chiến chống nghiện rượu là hết sức khó khăn. Trước kia, tổng thống Mikhail Gorbatchev cũng quyết tâm giải quyết vấn đề này. Ông đã ra lệnh phá bỏ ruộng nho, hạn chế các điểm bán rượu và tăng giá bán. Thế nhưng, sau đó đã rộ lên phong trào « chưng cất rượu thủ công », dẫn đến hàng loạt các vụ tử vong do rượu bị nhiểm độc.
Hiện tại, những biện pháp mới của chính phủ đang được các chuyên gia y tế hoan nghênh. Tuy nhiên, họ cho rằng nhà chức trách cần phải cố gắng hơn nữa mới có thể hoàn thành chỉ tiêu của thủ tướng Vladimir Poutine là « giảm một nửa mức tiêu thụ rượu từ đây đến năm 2020 ». Một chuyên gia của Bộ Y tế Nga nhận định : «Điều quan trọng là cần phải thay đổi được nhận thức về rượu của người dân ».
Theo Le Monde, cuộc đấu tranh của tổng thống Medvedev sẽ còn gian nan. Biện pháp hạn chế bán và tăng giá rượu sẽ làm gia tăng nạn hàng giả, còn việc xiết chặt luật giao thông có thể chỉ làm lợi cho lực lượng công an, bởi hiện tại lực lượng này tham nhũng một cách công khai, vì thể sắp tới có thể « tiền hoa hồng » của họ có khuynh hướng tăng lên. Dù vậy, theo kết quả thăm dò mới đây, có đển 75% người dân ủng hộ biện pháp chống rượu của chính phủ
Bình Nhưỡng tiến hành cuộc chiến tuyên truyền trên mạng với Seoul
Dưới hàng tựa « Bình Nhưỡng tuyên bố chiến tranh mạng với Seoul », nhật báo Le Monde cho biết Bắc Triều Tiên đã mở ra một mặt trận tuyên truyền mới trên không gian tin học. Từ một vài năm nay, Bình Nhưỡng đã có một địa chỉ trên mạng Internet (Uriminzokkiri.com) và một trang tiếng Anh do một người Tây Ban Nha, công dân danh dự của Bắc Triều Tiên, giúp làm.
Từ vài tuần nay, thỉnh thoảng lại xuất hiện các địa chỉ tuyên truyền cho Bắc Triều Tiên trên các trang mạng Twitter và Facebook, khiến cho chính quyền Hàn Quốc rất tức giận. Đường vào các địa chỉ trên trang Twitter của Bắc Triều Tiên bị ngăn lại. Mọi cố gắng liên lạc với miền Bắc mà không được chính quyền cho phép đều bị xử lý theo luật bảo vệ an ninh quốc gia. Một người Hàn Quốc thử truy cập vào đó sẽ nhận được một biển báo « nội dung bất hợp pháp ». Trước khi bị chặn lại, có đến hơn 10 000 người Hàn Quốc truy cập vào trang mạng Twitter của Bắc Triều Tiên, Facebook của Bình Nhưỡng cũng thu hút hàng trăm « người bạn » Hàn Quốc vào thăm.
Theo một nhà phân tích thuộc viện nghiên cứu tư nhân Sejong tại Seoul, sau vụ tàu chiến Cheonan bị chìm, mà nguyên nhân được chính quyền Seoul qui cho một ngư lôi của Bắc Triều Tiên, chính phủ Hàn Quốc hiện nay rất đề phòng với tất cả những gì đi ngược lại quan điểm chính thức kể trên. Còn theo một giáo viên Hàn Quốc, phản ứng của chính phủ hiện nay là thái quá, vì nó thể hiện sự thiếu lòng tin của chính phủ vào khả năng của các công dân Hàn Quốc có thể xây dựng được một cách nhìn nhận về sự việc một cách độc lập.
Cuộc chiến tuyên truyền trên mạng mới đây giữa hai nước cho thấy, mặc dù bị cô lập và tồn tại trong hoàn cảnh khó khăn, Bắc Triều Tiên vẫn có khả năng sử dụng các kỹ thuật tin học để đánh bóng hình ảnh của mình.
Ấn Độ: kho thóc tràn đầy, người nghèo bụng rỗng
Ấn Đô là một cường quốc hạt nhân và có nền kinh tế xếp thứ 11 thế giới, thế nhưng người dân thì lại lâm vào cảnh thiếu lương thực trầm trọng. Le Monde phân tích thực trạng này qua bài viết: « Ấn Độ: kho thóc tràn đầy, người nghèo chịu đói ».
Chính phủ Ấn Độ đã quyết định dự trữ thóc trong các kho chứa để đề phòng mất mùa, thiên tai và hạn hán. Phần thóc dự trữ này dành cho những người nghèo khổ nhất trong xã hội, với giá bán ưu đãi. Thế nhưng, hệ thống phân phối thóc đang bị băng hoại bởi quan liêu và tham những. Hiện tại, có 60 triệu tấn thóc dự trữ đang ngủ yên trong các kho chứa hoặc được che chắn bằng những tấm bạc nhựa. Đã có 11 triệu tấn bị hư hại. Tờ báo nhắc lại, từ Cuộc cách mạng Xanh của những năm 70, sản xuất nông nghiệp của đất nước này không ngừng tăng. Thế nhưng, sự tăng trưởng này không hề mang lợi ích đến cho những người « bụng rỗng ». Hiện tại, có hơn 50% trẻ em dưới 5 tuổi bị suy dinh dưởng. Hình ảnh một quốc gia « Bụng dân rỗng, kho thóc đầy » đang gây phẩn nộ trong cả nước.
Một nhà kinh tế học bức xúc: « Tại sao năm rồi chính phủ không mở kho thóc phân phát cho dân, trong khi hầu như cả nước bị hạn hán và tỷ lệ lạm phát trong ngành thực phẩm lên đến 20% ? Tại sao lại tiếp tục tăng số lượng thóc dự trữ khi mà một khối lượng khổng lồ thóc đang bị hư hại ở các kho chứa ». Chính phủ Ấn Độ đã ra nhiều biện pháp. Sau khi thiết lập quyền tiếp cận thông tin và quyền đến trường, chính phủ đang chuẩn bị đạo luật « đảm bảo quyền được trợ cấp thực phẩm » cho người dân.
Thế nhưng công tác thống kê, lên danh sách, và xác định tiêu chuẩn trợ cấp lại làm phát sinh nhiều vấn đề tiêu cực và gây nhiều bất bình trong dư luận. Le Monde cho biết, năm 2005-2006, chỉ có 56% các hộ sống dưới ngưỡng nghèo đói có mặt trong danh sách trợ cấp. Trở ngại cuối cùng là dự luật tiếp cận thực phẩm đang xem xét sẽ tiêu tốn đến 17 tỷ đô euro, chiếm 15% GDP của Ấn Độ.
Trung Quốc: Tỷ lệ ly hôn đáng báo động ở thế hệ 8X
Cuối cùng chúng ta đến với một hiện tượng xã hội đang đe dọa truyền thống hôn nhân của Trung Quốc. Hiện tại, tỷ lệ li dị của giới trẻ ở Quốc gia này đang tăng vọt. Le Figaro hôm 2/9 phản ánh sự việc qua bài viết: « Ở Trung Quốc, thế hệ thuộc « chính sách gia đình một con » đang dần biến thành « thế hệ hôn nhân tia chớp », là một thuật ngữ dí dỏm dùng để chỉ các cuộc hôn nhân «thoắt hiện thoắt tan » của giới trẻ ở Trung Quốc. Hiện tượng này đang ngày càng phổ biến trong thế hệ ra đời sau chính sách « gia đình một con », bắt đầu từ năm 1979 ở đất nước này. Các cô cậu « công chúa-hoàng tử » không ngần ngại ly hôn khi gặp những ban đầu sau kết hôn. Một thành viên thuộc Phòng Quản lý dân sự của chính quyền tỉnh Trùng Khánh nhận định : « Các cuộc hôn nhân của thế hệ 8X rất dể đổ vỡ so với trước kia. Vài cặp mới cưới buổi sáng thì buổi chiều đã quyết định chia tay ».
Hiện tại, tỷ lệ li hôn ở Trung Quốc tăng nhanh chóng, đặt biệt ở các cặp vợ chồng tuổi dưới 30. Năm 2009, 30% các cặp vợ chồng thuộc thế hệ 8X đã ly dị. Con số ly dị của riêng Bắc Kinh và Thượng Hải, chiếm đến ¼ cả nước. Đôi khi họ ly dị chỉ vì anh chồng khi ngủ ngáy quá to. Các chuyên gia nhận định: Nguyên nhân số một của hiện tượng này là do mỗi gia đình chỉ có duy nhất 1 con, các cô cậu « con độc » này vốn quen được cha mẹ chiều chuộng quá mức, và do không có anh chị em để cùng chia xẻ, nên họ chẳng bao giờ có thái độ nhường nhịn hay hòa đồng và khó chấp nhận được tính cách của người khác. Còn về trách nhiệm của các ông bố bà mẹ, họ luôn ngần ngại trong việc khuyên răn hay động viên con cái khi chúng quyết định ly dị.
Một luật sư chuyên về án li hôn cho biết: «Khi kết hôn, giới trẻ chưa sẳn sàng chịu trách nhiệm trong hôn nhân. Họ tìm kiếm tình yêu, và ngay sau khi gặp trở ngại, họ lập tức bỏ nhau ». Theo vị luật sư này, khách hàng trẻ tuổi của ông hiện tai trở nên « ích kỷ » và thiếu trách nhiệm hơn. Le Monde cảnh báo: « Chủ nghĩa vị kỷ này đang ly khai dần với truyền thống Trung Quốc và làm cho gia đình trở thành gánh nặng của xã hội ».
Về phần mình, giới trẻ cho rằng: không phải họ ích kỷ, mà thế hệ họ biết « sống thực tế », một thế hệ tìm sự cân bằng giữa hiện đại và truyền thống. Các nhà xã hội học cũng đồng ý không uy hết trách nhiệm cho giới trẻ khi cho rằng: không có mối liên hệ khoa học nào giữa chính sách một con với sự bất ổn hôn nhân hiện tại, lời giải thích thuyết phục nhất là chúng ta đang ở vào giai đoạn mà xã hội và các tập quán đang biến đổi, hiện tượng li hôn gia tăng là dấu hiệu của sự giải phóng cá nhân trong xã hội. Tờ báo kết luận: Trong việc này, thì Trung Quốc đang theo vết xe của các nước phương Tây.
Lê Phước (RFI)