Nhà Trắng chính thức xác nhận Hội nghị Thượng đỉnh Mỹ- ASEAN lần thứ hai sẽ được tổ chức ngày 24/9 tại New York. Theo Tổng thư ký Hiệp hội Đông Nam Á, sự kiện này thể hiện thái độ tin tưởng của Hoa Kỳ đối với khu vực. Tuy nhiên Miến Điện tiếp tục là một cái gai trong quan hệ Mỹ-ASEAN.
 |
| Ngoại trưởng Mỹ, Hillary Clinton (trái) và Tổng thư ký Asean Surin Pitsuwan. (xinhuanet) |
Ngày 3/9 trong một thông cáo báo chí ngắn gọn, Nhà Trắng chính thức xác nhận là Hội nghị Thượng đỉnh Mỹ ASEAN lần thứ hai sẽ được tổ chức ngày 24 tháng 9 tới đây tại New York. Tổng thư ký Hiệp hội Đông Nam Á Surin Pitsuwan lập tức hoan nghênh sự kiện mà theo ông thể hiện thái độ tin tưởng của Hoa Kỳ đối với khu vực. Theo các nhà phân tích, vấn đề Miến Điện là nguyên nhân khiến Hoa Kỳ chọn New York là nơi tổ chức Hội nghị, thay vì chọn Washington như mong muốn của các lãnh đạo ASEAN.
Trong bản thông cáo báo chí, Phủ tổng thống Mỹ nhắc lại rằng nhân Hội nghị Thượng đỉnh Mỹ ASEAN lần đầu tiên tại Singapore vào tháng 11 năm 2009, hai bên đã cam kết tăng cường hợp tác trong một số lĩnh vực cùng quan tâm, từ thương mại, đầu tư, an toàn thực phẩm, năng lượng, cho đến quản lý thiên tai, biến đổi khí hậu và an ninh khu vực.
Nhân cuộc họp lần thứ hai này, Tổng thống Mỹ sẽ cùng với các đồng nhiệm Đông Nam Á đánh giá tiến bộ đạt được và xác định những nỗ lực trong tương lai cần thiết để tăng cường quan hệ Mỹ-ASEAN, cũng như thảo luận về các phương pháp tiếp cận đa phương nhằm mở rộng hợp tác khu vực.
Trả lời phỏng vấn của hãng tin Mỹ Bloomberg vào hôm 4/9, ông Surin Pitsuwan, Tổng thư ký khối ASEAN đã hoan nghênh quyết định của tổng thống Obama. Ông xem đây là một lời khẳng định lòng tin của Hoa Kỳ đối với khối ASEAN. Theo ông, việc Mỹ dấn thân trở lại vùng Đông Nam Á mở ra “nhiều triển vọng ngoại giao mới và tạo thêm cơ hội thương mại và đầu tư”.
Tuy nhiên, theo giới phân tích, như vẫn thường xẩy ra, hồ sơ Miến Điện tiếp tục là một cái gai trong quan hệ Mỹ-ASEAN. Nội việc Hội nghị Thượng đỉnh Mỹ - ASEAN lần thứ hai được tổ chức tại New York chứ không phải tại thủ đô Washington đã cho thấy điều đó.
Theo một số nhà ngoại giao tại Washington được AFP trích dẫn, trong thời gian qua, Nhà Trắng đã phải đàm phán dai dẳng với khối Đông Nam Á về nơi mở Hội nghị. Nhiều quan chức ASEAN muốn cuộc họp diễn ra tại Washington, cho rằng địa điểm đó mang tính biểu tượng cao hơn, và giúp nâng cao uy thế cho cuộc họp Mỹ -ASEAN, trong lúc hội nghị tại New York sẽ bị hòa lẫn trong hàng loạt cuộc họp thường diễn ra bên lề Đại Hội Đồng Liên Hiệp Quốc.
Phía Hoa Kỳ đã nêu bật vấn đề hậu cần thuận tiện để đề nghị tổ chức Hội nghị tại New York. Tuy nhiên, theo một số nhà ngoại giao, Hoa Kỳ cũng không muốn tạo thêm quá nhiều tính chính đáng cho lãnh đạo Miến Điện, một thành viên của ASEAN, khi tiếp nhân vật này tại Washington cùng với các nguyên thủ Đông Nam Á khác.
Theo ông Ernie Bower, chuyên gia về Đông Nam Á tại Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế tại Washington thì chắc hẳn là hồ sơ Miến Điện sẽ nổi bật trong chương trình nghị sự của hai bên tại New York. Dẫu sao thì với Hội nghị Thượng đỉnh lần thứ hai này được tổ chức, hai bên đã thể chế hóa cuộc họp, và theo ông Bower, đây là một điều quan trọng cho cả Mỹ lẫn ASEAN.
Trọng Nghĩa (RFI)