Nhiều báo Pháp hôm 30/9 chú ý đến sự việc các âm mưu khủng bố nhắm vào nhiều thành phố châu Âu. Le Figaro chạy hàng tựa lớn trên trang nhất: « Báo động khủng bố tại châu Âu. An ninh Pháp tăng cường cảnh giác », trên nền bức hình khu vực tháp Eiffel, không một bóng người, ngoài hai cảnh sát đứng gác trên cầu. Tuy nhiên, Le Figaro cũng đặt câu hỏi: « Nguy cơ khủng bố tại Pháp hiện nay có thực sự là lớn hơn trong quá khứ? ».
 |
| Cảnh sát Pháp tuần tra dưới chân tháp Eiffel tại Paris. AP |
Đây cũng chính là chủ đề mà Le Monde dành hai trang trong mục « Điều tra đối chứng » để tìm hiểu sâu hơn. Kể từ vụ khủng bố tại ga xe điện ngầm Saint-Michel năm 1996 đến nay, nước Pháp không bị vụ nào. Từ sau vụ khủng bố Luân Đôn 2005, Pháp được đặt dưới tình trạng cảnh giác độ 2 (màu đỏ), với sự có mặt của 3.400 cảnh sát và 800 binh sĩ, thường xuyên túc trực tại các địa điểm có khả năng bị tấn công.
Xin nhắc lại là theo chương trình Vigipirate được khởi động vào năm 1995, lúc Pháp đang phải đối mặt với làn sóng khủng bố Hồi giáo của tổ chức GIA, có bốn cấp báo động : cao nhất là đỏ thắm, tương đương với khả năng khủng bố chắc chắn xảy ra, tiếp theo là đỏ, khủng bố rất có thể xảy ra, rồi da cam, có khả năng xảy ra, và vàng, khả năng không rõ.
Tuy nhiên, với việc báo động khủng bố được đưa ra dồn dập từ hơn một tuần nay, nhiều nhà chính trị, tả cũng như hữu, đặt câu hỏi: Tại sao những người có trách nhiệm lại đột ngột đưa ra nhiều báo động, trong một lĩnh vực mà thông thường rất cần đến sự kín đáo?
Theo ông Bernard Squarcini, Tổng giám đốc của cơ quan An ninh nội địa (DCRI), mỗi năm lực lượng chống khủng bố Pháp lại phá vỡ khoảng hai âm mưu tấn công khủng bố. Tuy nhiên, các kết quả này thường chỉ được biết đến qua một thông báo đơn giản của Viện công tố Paris và qua việc những người tham gia được khen thưởng.
Còn theo một người phụ trách an ninh Pháp không xưng danh, việc nâng cấp báo động, như đã được làm tại Pháp trong thời gian tháng 8 và tháng 9 vừa qua, chỉ có giá trị như một đợt tiêm phòng nhắc lại, có tác dụng nâng cao tinh thần cảnh giác của mọi người, nhất là tại các địa điểm công cộng lớn. Tuy nhiên, việc kéo dài tình trạng báo động ở mức cao trong thời gian dài có thể dẫn đến việc tinh thần cảnh giác hạ xuống.
Theo Le Monde, các nhà chính trị cánh tả cho rằng, chính phủ đã có chủ trương, vào thời điểm đang gặp khó khăn hiện nay, sử dụng việc báo động khủng bố để đánh lạc hướng chú ý của dư luận. Ngay cả một số nhà chính trị cánh hữu, như nghị sĩ UMP Axel Poniatowski, Chủ tịch Ủy ban Đối ngoại Quốc hội, hay cựu Thủ tướng Dominique de Villepin, cũng yêu cầu nên tỏ ra chừng mực trong việc phát ngôn về lĩnh vực này.
Để giải tỏa những mối nghi ngờ về việc có ý đồ cố tình sử dụng việc nâng cấp báo động nguy cơ khủng bố vào mục đích chính trị, thủ tướng Pháp François Fillon đã có cuộc gặp ngày thứ ba, 28/9 vừa qua tại Matignon với những người đứng đầu các khối dân biểu tại Quốc hội và một số người đứng đầu các cơ quan an ninh.
Còn theo bà Michèle Alliot-Marie, Bộ trưởng Tư pháp, cựu Bộ trưởng Quốc phòng Pháp, thì chẳng thà bị dư luận trách cứ là đã có ý đồ lợi dụng chuyện tăng cường cảnh giác cao, còn hơn là không nói gì cả, để nếu có chuyện gì xảy ra, thì hậu quả sẽ khôn lường.
Bữa ăn tối của Bill Gates với các tỷ phú Trung Quốc gây tranh luận
Về thời sự châu Á, La Croix hôm 30/9 tường trình về bữa ăn gây tranh cãi với Bill Gates của các tỷ phú Trung Quốc, muốn dành một phần lớn tài sản cho các việc từ thiện. Ngày hôm qua, Bille Gates và Warren Buffett, hai người giàu thứ nhì và thứ ba thế giới hiện nay, đã mời một số tỷ phú Trung Quốc gặp mặt tại một khách sạn lớn của Bắc Kinh, để nói chuyện về lòng từ thiện và việc làm từ thiện.
Hiện tại, với 64 tỷ phú, Trung Quốc là nước có nhiều tỷ phú thứ hai trên thế giới sau Hoa Kỳ, có 403 người. Trong cuộc gặp này, hai nhà tỷ phú Mỹ đứng đầu thế giới đã giải thích vì sao họ lại quyết định dành một nửa tài sản của mình cho các hoạt động từ thiện.
Ý đồ tốt đẹp của cuộc gặp gỡ kể trên không che lấp nổi các quan điểm trái ngược xung quanh các tài sản lớn, mà ngược lại, nó kích thích các tranh luận về chủ đề này. Trong những năm gần đây, hố ngăn cách giàu nghèo tại Trung Quốc ngày càng sâu thêm. Ngày càng nổi rõ việc những người giàu ngày càng giàu hơn, tầng lớp trung lưu thì tranh đấu để giữ lấy mức sống của họ, và những người bị loại ra khỏi quá trình phát triển ngày càng trở nên đông đảo hơn.
Theo một nhà doanh nghiệp trẻ Trung Quốc, nỗi bất bình tăng mạnh đối với những người giàu có, bắt nguồn từ chỗ, tất cả mọi người đều biết nhưng không nói công khai rằng, một tài sản lớn tại Trung Quốc, bất kể thuộc loại này, chắc chắn không thể có được mà không có sự thông đồng ít nhiều với chính quyền. Tóm lại, giàu có đi đôi với tham nhũng, hối lộ.
Trong thời gian gần đây, xã hội Trung Quốc chứng kiến sự sụp đổ đột ngột của các đế chế tài chính. Ví dụ như ngôi sao của ngành truyền thông Huang Guangyu, tài sản ước tính 5 tỷ euro, là người giàu thứ hai, thứ ba tại Trung Quốc. Năm 2008, nhân vật này đã bị bắt, và kết án 14 năm tù và phải trả tiền phạt lên tới 70 triệu euro. Rõ ràng với những trừng phạt như thế, chính quyền Bắc Kinh muốn tỏ ra gương mẫu.
Theo nhật báo Thượng Hải Wen Hui Bao, tại Trung Quốc, có một truyền thống giúp đỡ người nghèo, nhưng nước này lại không có một nhà nước pháp quyền thực sự. Như vậy, cần phải xây dựng một chế độ pháp lý để những người giàu tại Trung Quốc có thể lập các quỹ từ thiện, mà không phụ thuộc vào nhà nước. Tuy nhiên, nhật báo La Croix kết luận : để làm được điều này, thách thức là rất lớn, giống như các tài sản lớn của Trung Quốc vậy.
Nghi vấn về tính khách quan của Ủy ban an toàn thực phẩm châu Âu
Về thời sự châu Âu, Le Monde hôm 30/9 có bài đáng chú ý, với nhan đề « Châu Âu, các xung đột lợi ích trong lĩnh vực an toàn thực phẩm ». Tờ báo đưa ra nhận định, chủ tịch Ủy ban an toàn thực phẩm của châu Âu đã che giấu vai trò của mình trong một tổ hợp công nghiệp thực phẩm. Trên thực tế, thông tin về việc bà chủ tịch Diana Banati, vừa là công chức cao cấp của châu Âu lại vừa là thành viên điều hành của một hiệp hội (ILSI), bao gồm 400 doanh nghiệp lớn của ngành công nghiệp thực phẩm thế giới, do nghị sĩ châu Âu, José Bové phát hiện.
Phát hiện này củng cố mối nghi ngờ của các tổ chức phi chính phủ đối với tính khách quan của tổ chức an toàn thực phẩm châu Âu, đặc biệt trong chính sách của châu Âu đối với các cây trồng biến đổi gen. Ngày thứ hai đầu tuần này 27/09, các bộ trưởng nông nghiệp châu Âu đã bác bỏ đề nghị về việc châu Âu dành cho chính phủ mỗi nước quyền cho phép hay không việc trồng các cây biển đổi gen, đề nghị do uỷ ban an toàn thực phẩm của bà Banati tư vấn.
Ngày Hội nhập trường của sinh viên Pháp: những mối nguy cần tránh
Le Figaro hôm 30/9 cho hay, Bộ trưởng Giáo dục Pháp Valérie Pécresse đã lập ra một ban nghiên cứu để tìm hiểu những hành vi lệch lạc xảy ra trong những ngày hội nhập trường của sinh viên Pháp.
Ngày hội nhập trường (Week-end d’intégration – WEI) là một dịp đặc biệt quan trọng trong đời sống sinh viên Pháp, được Văn phòng sinh viên (Bureau des élèves) tổ chức mỗi năm một lần, vào đầu năm học để sinh viên các năm trước có thể hướng dẫn các sinh viên mới hòa nhập vào không khí văn hóa và hệ giá trị của trường mới. Nghi lễ mang tính hội hè này kéo dài từ hai đến ba ngày, thường cách xa cơ sở học tập, tại đó, các sinh viên, sau khi trả một khoản lệ phí, có thể ăn và dùng các đồ uống có cồn thả phanh, cùng với nhiều hoạt động văn hóa tập thể phong phú. Theo nhiều sinh viên, đây là một hoạt động rất tích cực, là nơi mà họ có thể gặp gỡ các bạn bè cùng trường một cách thoải mái.
Việc dùng bia, rượu đến hết đà vào những dịp này, có tác dụng tích cực nhất định trong việc làm nên một không khí vui vẻ, nhưng đã có những sự cố tiêu cực xảy ra. Năm nay, một số nữ sinh tố cáo đã bị hãm hiếp trong những dịp vui như vậy. Điều tra cho thấy, những người tham gia vào các hành động này thường ở trong tình trạng say mèm.
Năm 2009, tại Pháp, đã có lệnh cấm các « open bars », nơi rượu được phân phát không tính tiền theo yêu cầu của khách, nhưng hội nhập trường không phải là quán hàng.
Vấn đề đặt ra là, theo một chuyên gia của INSERM, Viện Nghiên cứu Sức khỏe và Y tế Pháp, mặc dù việc dùng bia, rượu có thể tạo ra không khí vui tươi, nhưng điều quan trọng là phải lưu ý đến các nguy cơ xảy ra trong bối cảnh này. Và những người lớn, dù không nên lên lớp dạy dỗ giới trẻ, nhưng cũng cần phải chú ý đối thoại với họ, chứ không thể để mặc mọi sự xảy ra. Cần phải chú ý đến những căng thẳng của giới trẻ. Mặc dù, theo chuyên gia này, những thanh niên kể trên đã bước vào trường đại học, nhưng họ vẫn chưa hết hẳn tính trẻ con.
Từ khoảng năm năm nay, các trường hợp choáng ngất vì rượu, hay chết người xảy ra trong những dịp hội nhập trường khiến vấn đề an toàn trong các ngày này trở thành mối quan tâm đặc biệt. Hiện nay, các văn phòng sinh viên tổ chức các hội nhập trường phải có trách nhiệm đối với an ninh của những người tham gia.
Năm nay, tại Pháp, Hội chữ thập đỏ đã có mặt trong suốt ba ngày này tại một trong các ngày hội nhập trường của sinh viên, diễn ra tại Vendée, tập hợp 500 sinh viên. Một số nhân viên đã được hội thuê để làm việc theo dõi không để cho những sinh viên có những hành động quá đà nguy hiểm.
Trọng Thành (RFI)