Ngoài các căng thẳng với một số quốc gia ASEAN như Việt Nam, Philippines, Malaysia trên vấn đề Biển Đông, quan hệ Bắc Kinh - Tokyo cũng đã xấu hẳn đi từ tháng 9 vừa qua, sau vụ va chạm ở vùng đảo Senkaku/Điếu Ngư.
Hội nghi APEC đã góp phần làm giảm phần nào mối căng thẳng với cuộc họp hôm 13/11 giữa chủ tịch Trung Quốc và thủ tướng Nhật Bản. Trong cuộc gặp gỡ này, hai lãnh đạo đều khẳng định sẽ cải thiện quan hệ. Chủ tịch Hồ Cẩm Đào nói rằng ông tin tưởng “hai quốc gia phải đi vào con đường hợp tác, hữu nghị và hoà bình”.
Tuy nhiên nếu đối thoại được tái lập, vấn đề tranh chấp lãnh thổ vẫn gay gắt. Hai vị lãnh đạo vẫn giữ nguyên lập trường, khẳng định Senkaku /Điếu ngư thuộc đất nước họ.
Cho nên, trong một cuộc họp hôm 14/11, hai ngoại trưởng Nhật-Trung đều nhấn mạnh, hai bên phải có những biện pháp tích cực để tăng cường tình hữu nghị giữa hai dân tộc, phát triển hợp tác song phương. Nhưng phía Trung Quốc còn nhắc lại là hai bên phải giải quyết các vấn đề tế nhị một cách thích ứng.
Xin nhắc lại là trước cuộc họp thượng định Nhật-Trung hôm 13/11, thì trước đó, vào hôm thứ sáu, tổng thống Mỹ đã thúc giục Bắc Kinh và Tokyo giải quyết tranh chấp của mình, vì nó có thể tác hại đến sự ổn định của khu vực.
Trả lời báo Nhật Yomiuri Shimbun, ông Obama giải thích : Hoa Kỳ, Trung Quốc và Nhật Bản, là 3 cường quốc kinh tế thế giới, cho nên bảo đảm quyền lợi chung là đẩy mạnh an ninh và thịnh vượng giữa các quốc gia và trong khu vực.
Mai Vân (RFI)