Reuters
Theo các tài liệu ghi chép về thời tiết và được đăng trên website MeteoPassion, thì tháng 12 năm 1879 mới là một ngoại lệ. Nước sông Seine đóng băng cứng và người ta có thể đi bộ qua sông. Trong nửa cuối tháng 11 năm 1879, trời đã rất lạnh. Trong hai ngày 4 và 5 tháng 12, tuyết rơi liên tục trong vòng 30 giờ. Thành phố Paris phủ tuyết dầy khoảng 25 cm, rồi lên đến 35 cm trong những ngày tiếp theo. Ngay sau đợt mưa tuyết xối xả, một cơn gió xoáy giá lạnh tràn vào nước Pháp và ngự trị trong nhiều ngày. Trạm quan sát khí tượng Paris-Montsouris, hoạt động từ năm 1873, ghi nhận, nhiệt độ tại Paris ngày 10/12/1879 xuống tới -23,9°C. Đỉnh điểm là -33°C tại Langres, vùng Haute Marne.
Hoạt động kinh tế của thủ đô Pháp bị đình trệ, thậm chí có những ngày, hầu như không có một giao dịch nào tại sàn chứng khoán Paris. Việc phát chuyển thư từ, tài liệu bị chậm trễ hoặc ngưng trệ do tuyết và lạnh. Nhiều lễ hội, quyên góp, xổ số được tổ chức để lấy tiền giúp người nghèo chống đỡ với cái rét khủng khiếp.
Thế nhưng đợt giá rét năm đó mang lại niềm vui cho những người bán quần áo ấm và cả họa sĩ nổi tiếng Claude Monet. Ông say mê ngắm những luồng ánh sáng lấp lánh mầu sắc khác nhau được phản chiếu bởi mặt sông Seine đóng băng. Họa sĩ đã vẽ một loạt tranh trong đó có bức Hoàng hôn trên sông Seine, mùa đông.
Để khai thông đường phố Paris, chính quyền huy động những « người không có việc làm » phụ giúp công nhân sửa đường để quét dọn tuyết. Các phương tiện vận tải như xe bò, xe ngựa, xe cút kít, được trưng dụng để chở tuyết đổ ra sông Seine. Lúc đó, người ta còn dùng củi, than đốt tuyết. Lần đầu tiên, muối được rải trên đường phố Paris để làm tan tuyết và đá. Bộ Tài chính Pháp cho miễn thuế muối. Các phòng sưởi công cộng được mở cửa. Tuy nhiên, không thấy có tư liệu nào nói về số người chết trong đợt lạnh cóng này.
Người dân Paris thích ứng với hoàn cảnh khắc nghiệt. Xe trượt tuyết thay thế cho xe ngựa, dùng giầy trượt băng để đi lại. Một nhà báo thời đó viết: « Khắp nơi, mọi người đều trượt băng, trên các hồ trong rừng Boulogne, trên những mảng băng trong các vườn hoa công cộng, trên sông Seine và thậm chí trên một số đường phố. Đứng trên cao, từ các cây cầu nhìn xuống sông Seine, cảnh tượng thật lãng mạn. Noel năm 1879, có khoảng 25 ngàn người đi bộ qua sông Seine. Đêm Noel, một nhóm khoảng bốn chục người mang đèn xếp thành hàng và trượt dọc sông Seine, từ cầu Concorde lên đến cầu Pont-Neuf ».
Cuối tháng 12, một đợt không khí ấm từ phía tây nam kéo đến và nhiệt độ tăng lên trên 0°C. Đầu tháng giêng năm 1880, sông Seine tan băng. Nước dâng lên cao và nhanh. Những tảng băng to đâm thủng và cuốn chìm nhiều tàu bè. Cầu Invalides đang được tu sửa đã bị hư hại nặng.
Nhắc lại chuyện cũ để lấy tinh thần và tự nhủ rằng cái rét trong tháng 12 năm 2010 chưa thấm vào đâu.
Đức Tâm (RFI)