Quyết định ngăn các chuyến tàu chở người nhập cư Tunisia từ Ý đến Pháp hôm 17/4, đã làm quan hệ hai nước khá căng thẳng. Paris cho rằng hoàn toàn tôn trọng hiệp ước Schengen, trong khi Roma cực lực chỉ trích.
Cảnh sát Ý kiểm soát tại ga đường sắt Ventimiglia (tiếng Pháp gọi là Vintimille), 18/4/2011. REUTERS/Alessandro Garofalo
Hôm 17/4, chính quyền Pháp đã cho tạm ngưng các chuyến tàu nối liền Vintimille của Ý với Côte d’Azur của Pháp, trong đó có một chuyến chở những người nhập cư Tunisia và khoảng trên 200 cảm tình viên cực tả người Pháp và Ý đấu tranh ủng hộ người nhập cư. Lý do đưa ra là nhằm tránh gây rối trật tự công cộng, vì cuộc biểu dương lực lượng trên đây chưa hề xin phép.
Báo chí Ý cho rằng đây là « một cái tát của Paris vào Roma ». Ngoại trưởng Ý Franco Frattini hôm 17/4 lên tiếng phê phán: « Châu Âu sẽ không đi đến đâu cả, nếu cho dựng lên các bức tường », và hôm 18/4 thì cho rằng hai nước cần làm việc cùng nhau trên vấn đề này.
Hôm 18/4 Bộ trưởng Nội vụ Pháp Claude Guéant tuyên bố, Paris đã nghiêm chỉnh áp dụng hiệp ước Shengen, theo đó, quốc gia đầu tiên tiếp đón những người nhập cư phải chịu trách nhiệm quản lý họ. Những người đã được Roma cấp giấy phép tạm trú phải chứng minh được nguồn tài chánh trước khi vào quốc gia châu Âu thứ hai, nếu không họ sẽ bị áp tải trở về nước đầu tiên.
Roma đã cấp giấy phép tạm trú có giá trị 6 tháng cho trên 20.000 người Tunisia nhập cư bất hợp pháp vào Ý từ đầu năm đến nay để họ đến gặp « bạn bè và thân nhân » tại Pháp và các nước châu Âu khác. Hãng tin AFP cho biết, theo nhận định ban đầu của Ủy ban châu Âu, thì quyết định của Pháp là phù hợp với quy định của Liên hiệp.
Cũng theo nguồn tin trên, thì nhiều nước châu Âu khác cũng đã tố cáo với Ủy ban châu Âu về quyết định của chính quyền Ý, vì việc cấp phép tạm trú phải rất nghiêm ngặt và xét theo từng trường hợp cụ thể.
Từ Roma, thông tín viên của RFI, Anne Lenir phân tích:
« Đối với Bộ trưởng Nội vụ Ý Roberto Maroni, thì cuộc tranh luận giữa Roma và Paris vẫn rộng mở. Các giấy phép lưu trú ngắn hạn đang được bắt đầu cấp phát cho những người nhập cư Tunisia dựa trên những nguyên tắc hoàn toàn hợp lệ, vì theo đúng các quy định hiện hành của Liên hiệp châu Âu, và điều này là bất khả xâm phạm.
Trên thực tế, theo chính quyền Ý, thì nước Ý đã có đến 4 triệu người nhập cư hợp pháp trên tổng số 60 triệu dân, không thể và cũng không nên một mình đương đầu với luồng người nhập cư đông đảo hiện nay. Kể từ ngày 1/1, đã có 28.000 người nhập cư đổ bộ vào đảo Lampedusa và các vùng duyên hải phía nam nước Ý.
Ông Roberto Maroni tuyên bố: « Chúng tôi đang ở trong tình trạng khẩn cấp, và sẽ tiếp tục tình trạng này, chừng nào chiến tranh vẫn tiếp diễn tại Libya, và Tunisia chưa có được một chính quyền hiệu quả ». Bộ trưởng Nội vụ Ý chỉ trích châu Âu là « Chỉ làm được mỗi việc đưa ra các chỉ đạo về chiều dài của dưa leo hay kích cỡ của cà rốt có thể đưa ra thị trường ».
Tuy vậy vào tối chủ nhật, Roma cũng đã nhận được một cử chỉ tương trợ, khi Rumani đề nghị tiếp nhận ít nhất 200 người nhập cư Tunisia đã vào được Ý. »
Thụy My (RFI)