Chiến sự tại biên giới hai nước Thái Lan và Cam Bốt đã làm 12 binh sĩ đôi bên thiệt mạng tính đến tối chủ nhật sau bốn ngày xung đột. Một chỉ huy Cam Bốt tại chiến trường tuyên bố với AFP là tình hình rất căng thẳng. Cả hai bên đều tố giác nhau đã sử dụng trọng pháo bắn vào các ngôi đền vào trưa 25/4.
Lính Cam Bốt trên đường tới vùng biên giới Oddar Meanchey (REUTERS)
Xung đột võ trang giữa hai thành viên Asean ở Ta Moan và Ta Krabay đã làm 50 ngàn dân di tản. Với tư cách chủ tịch luân lưu, Indonesia đề nghị gởi ngoại trưởng sang quan sát tận nơi tìm cách hòa giải. Nhưng chuyến đi này bị hủy bỏ vào giờ chót vì Bangkok đòi thương lượng trực tiếp với Cam Bốt. Thông tín viên Phạm Phan từ Phnom Penh tường thuật:
Chiến sự ở khu vực gần 3 ngôi đền cổ Ta Krabey, Ta Moan Thom và Ta Moan Touch trong địa giới tỉnh Oddar Meanchey của Cam Bốt đối diện tỉnh Surin của Thái đã yên lặng khi có tin Ngoại Trưởng Marty Natalegawa của Indonesia đồng thời là Chủ Tịch ASEAN năm nay sẽ đến Phnom Penh và Bangkok hôm nay để thảo luận việc ngừng bắn, tuy nhiên vào giờ chót chuyến đi của ông Marty Natalegawa bị hủy bỏ thình lình.
Việc chuyến đi bị hủy bỏ cho thấy cuộc thương thảo ngừng bắn vào lúc này không có hy vọng. Người phát ngôn chính quyền Thái, ông Panitan Wattanayagorn nói chuyến đi bị hủy bỏ bởi vì cả Thái và Cam Bốt chưa ấn định được thời hạn của các quan sát viên Indonesia.
Ngoại Trưởng Indonesia là người bảo trợ thỏa thuận ngừng bắn ngày 22/2/2011 có sự hậu thuẫn của LHQ theo đó sẽ gởi các quan sát viên không vũ trang người Indonesia đến khu vực tranh chấp gần đền cổ Preah Vihear. Tuy nhiên thỏa thuận này không bao giờ được thi hành do vì Thái nhấn mạnh không cần các quan sát viên quốc tế và vấn đề tranh chấp chỉ được giải quyết song phương.
Trong khi đó Cam Bốt cần một bên thứ ba làm trung gian để giải quyết tranh chấp, theo người phát ngôn Bộ Ngoại Giao Cam Bốt, ông Koy Kuong, một khi không có mặt một đại diện của quốc gia thứ ba hay định chế trung gian giám sát thì cả Cam Bốt lẫn Thái đều cho rằng bên kia bắn trước khi có nổ súng.
Con số mới nhất về người chết cho cả hai bên là 12 người, bên Thái bị thương 25 người, Cam Bốt bị thương 17 người. Theo các phóng viên chiến trường của Cam Bốt trong bản tin 8 giờ sáng nay thì vài xác lính Thái không lấy được đã bốc mùi.
Khi giới chức thẩm quyền ở Bộ Quốc Phòng thông báo trong đợt tấn công này Thái sử dụng vũ khí hóa học và dùng máy bay trinh sát lượn trên không phận Cam Bốt. Một số ý kiến nghe được trong công luận Phnom Penh hỏi rằng: Tại Sao quân đội không bắn hạ máy bay Thái? Vì không được trang bị hỏa tiễn phòng không hay vì sợ chiến cuộc gia tăng cường độ nên không dám bắn?
Mỗi lần xảy ra chiến sự, chính quyền ông Hun Sen thường kêu gọi người dân đoàn kết ủng hộ tiền tuyến như đóng góp tiền, gạo, mì gói, đồ ăn khô… cho quân đội. Thế nhưng việc đánh đập mạnh tay dân ở hồ Boeung Kak vì mất đất, mất nhà nên biểu tình trước cơ quan hành chính thủ đô hồi tuần trước, khiến nhiều người làm ngơ trước lời kêu gọi. Người dân nói sao chính quyền không lấy tiền bán đất cho nhà đầu tư nước ngoài để nuôi quân đội đang khổ nhọc chiến đấu?
Tú Anh (RFI)