Tổng nợ công của Hy Lạp hiện lên tới gần 350 tỷ euro. Theo ước tính của chính phủ Athens, với kế hoạch hỗ trợ vừa được thông qua, tổng số nợ của Hy Lạp được giảm nhẹ đi đến 26 tỷ euro từ nay cho đến cuối 2014.
Gói hỗ trợ thứ nhì lên tới 158,6 tỷ euro, trong đó Liên Hiệp Châu Âu và Quỹ Tiền Tệ Quốc Tế tài trợ khoảng 109 tỷ trong bốn năm sắp tới, gần 50 tỷ còn lại sẽ do khu vực tài chính tư nhân – gồm các ngân hàng, hãng bảo hiểm và quỹ đầu tư- bảo lãnh.
Sự tham gia của các tập đoàn tài chính tư nhân là một trong những yêu sách của Đức và cũng là chủ đề đã gây nhiều tranh cãi trong nội bộ khối euro. Ngân hàng Trung ương châu Âu BCE đặc biệt phản đối đề nghị của Berlin bởi vì Bruxelles lo ngạ là việc để các tổ chức tư nhân tham gia vào chương trình giải cứu Hy Lạp là một hình thức nhìn nhận quốc gia này mất khả năng thanh toán. Đây là điều mà Bruxelles đã bằng mọi giá muốn tránh khỏi.
Nhưng cuối cùng, thì ngân hàng BCE đã phải nhượng bộ trước lập trường cứng rắn của chính phủ Đức. Đổi lại thì Ngân hàng Trung ương châu Âu cũng đã giành được một thắng lợi quan trọng: Đó là kể từ nay, các thành viên trong khối euro đều có thể mua lại một phần nợ công của bất kỳ một thành viên nào gặp khó khăn. Cho đến nay, chỉ có ngân hàng BCE đứng ra đảm nhiệm khâu này.
Đặc phái viên Mounia Daoudi, từ Bruxelles, cho biết thêm chi tiết:
« Giảm bớt nợ để cho Athrns dễ thở hơn. Đó là mục tiêu chính của kế hoạch cứu nguy Hy Lạp thứ nhì vừa được thông qua. Chương trình hỗ trợ này theo ước tính của các chuyên gia trị giá khoảng gần 160 tỷ euro và sẽ được trải dài từ nay đến năm 2014.
Liên Hiệp Châu Âu và Quỹ Tiền Tệ Quốc Tế sẽ đảm nhiệm 109 tỷ euro trong khoản tiền nói trên. Phần còn lại sẽ do các nhà tài trợ tư nhân bảo lãnh. Các tổ chức này đã đồng ý tiếp tục cho Hy Lạp vay với lãi suất thấp, đồng thời, các ngân hàng và cơ quan tài chính tư nhân sẽ tung thêm tiền ra mua lại một phần nợ của Athens. Việc này có thể dẫn tới khả năng một vài cơ quan thẩm định về mức độ rủi ro coi như Hy Lạp mất một phần khả năng thanh toán.
Tuy nhiên, thống đốc Ngân hàng Trung ương châu Âu, Jean Claude Trichet không tỏ ra lo ngại trước viễn cảnh này. Cho dù là trong những ngày qua, ông Trichet đã ráo riết kêu gọi cộng đồng quốc tế làm tất cả, tránh đẩy Hy Lạp vào trình trạng được gọi là ‘’mất một phần khả năng thanh toán’’.
Thống đốc Ngân hàng Trung ương châu Âu tin tưởng vào kế hoạch cứu nguy Hy Lạp lần thứ nhì. Ông cho rằng kế hoạch này đủ sức để ngăn chặn khủng hoảng lan rộng tới các quốc gia khác trong khu vực đồng euro ».
Tháng 5/2010 khu vực đồng tiền chung châu Âu và IMF đã tung ra kế hoạch đầu tiên 110 tỷ euro nhằm giải cứu Hy Lạp khỏi cuộc khủng hoảng nợ công có nguy cơ đe dọa sự tồn tại của khối. Nhưng kế hoạch lần trước không đủ sức giúp Athens đảo ngược tình thế.
Về phản ứng của các thị trường sau khi kế hoạch thứ nhì hơn 158 tỷ euro giải cứu cho Hy Lạp được thông qua, tại châu Á, vào giờ đóng cửa hôm nay, chỉ số chứng khoán tại Tokyo, Hồng Kông và Thượng Hải đều tăng điểm. Các thị trường ở châu Âu vào giữa phiên giao dịch cũng đã tăng giá trên 1%. Từ chiều hôm qua, thị trường vWall Street của Mỹ cũng đã hoan nghênh quyết định của Bruxelles và bằng chứng cụ thể là giá đồng euro hôm nay đã tăng lên lại so với đô la.
Quỹ Tiền Tệ Châu Âu
Bên cạnh việc thông qua kế hoạch hỗ trợ tài chính Hy Lạp tại cuộc họp Thượng đỉnh Bruxelles hôm qua, các lãnh đạo của khối euro và Ngân hàng Trung ương BCE còn đề cập đến « khả năng tăng cường các biện pháp chống khủng hoảng tài chính lan rộng ».
Một trong những mục tiêu đề ra là khối euro bắt đầu thảo luận về dự án thành lập Quỹ Tiền Tệ Châu Âu. Đây sẽ là bước đầu để cộng đồng châu Âu cùng hoạch định một chính sách kinh tế chung, một chính sách chi tiêu chung cho cả khối. Tuy nhiên theo giới chuyên gia, đường vẫn còn dài để đạt tới mục tiêu đó.
Thanh Hà (RFI)