Trong bản tin công bố hôm 25/08/2011, Tân Hoa Xã Trung Quốc cho biết là Bí thư Đảng ủy Tây Tạng vừa bị thay thế. Năm nay 60 tuổi, ông Trương Khánh Lê đã phải nhường chức lãnh đạo vùng tự trị này cho ông Trần Toàn Quốc, 55 tuổi, cho đến nay là tỉnh trưởng tỉnh Hà Bắc.
Cảnh buổi thuyết pháp ở tu viện Sera ở Lhassa, thủ phủ Tây Tạng. Ảnh ngày 24/08/2011. Reuters
Hãng tin Trung Quốc không cho biết lý do ông Trương Khánh Lê bị thay thế, chỉ nói rằng nhân vật này sẽ được bổ nhiệm vào một chức vụ khác. Tuy nhiên, giới phân tích đã lồng việc thay đổi lãnh đạo vùng Himalya trọng yếu này vào bối cảnh cuộc chạy đua tranh giành quyền lực trước Đại hội Đảng Cộng sản Trung Quốc vào năm tới 2012, sẽ bầu ra ê kíp lãnh đạo mới tại Bắc Kinh.
Tên tuổi ông Trương Khánh Lê gắn liền với một chiến dịch đàn áp người Tây Tạng dữ dội nhất từ hàng chục năm nay. Ông là bí thư Tây Tạng vào năm 2008, khi bạo lực bùng lên tại thủ phủ Lhasa, với những vụ xung đột dữ dội giữa các tu sĩ Phật giáo Tây Tạng với lực lượng an ninh Trung Quốc. Bạo động sau đó đã lan ra khắp các vùng ở Trung Quốc nơi có người Tây Tạng sinh sống.
Chiến dịch đàn áp do ông Trương Khánh Lê giám sát nhắm vào cộng đồng sắc tộc Tây Tạng từ lúc đó cho đến nay được xem là rất khốc liệt. Phát biểu với hãng tin Pháp AFP, bà Kate Saunders, phát ngôn viên nhóm đấu tranh cho người Tây Tạng International Campaign for Tibet, tố cáo: « Trương Khánh Lê là người chủ trì việc áp đặt cuộc đàn áp nghiêm trọng nhất ở Tây Tạng trong hơn 40 năm qua, và vẫn tiếp tục duy trì một chính sách vốn đã thất bại trong việc mang lại ổn định cho Tây Tạng. »
Tây Tạng đã bị Trung Quốc chiếm đóng và sát nhập từ đầu thập niên 1950. Như tại các vùng thiểu số khác, Bắc Kinh đã áp dụng ở đây một chính sách « Hán hóa » có hệ thống. Nhiều người Tây Tạng vẫn phẫn nộ về điều mà họ cho là ách thống trị ngày càng tăng của người Hán của Trung Quốc, và tố cáo chính quyền tìm cách xóa nhòa văn hóa Tây Tạng.
Trung Quốc ngược lại khẳng định nhờ cố gắng của chính quyền, mức sống người Tây Tạng đã được cải thiện đáng kể trong những thập kỷ gần đây.
Đối với bà Kate Saunders, việc ông Trương Khánh Lê bị thay thế không dự báo bất kỳ thay đổi nào trong chính sách của Trung Quốc đối với Tây Tạng. Cả hai lãnh đạo cũ và mới của vùng tự trị này đều là người Hán.
Trọng Nghĩa (RFI)