Bà Dương Thị Quỳnh Trang, Giám đốc đối ngoại siêu thị Big C cho biết: Big C đã bán các mặt hàng của Vedan trở lại sau khi Vedan xuất trình các giấy tờ của cơ quan chức năng chứng nhận đã tích cực khắc phục hậu quả gây ra với siêu thị. Song doanh số của mặt hàng này tại Big C là rất nhỏ.
Cửa hẹp tại siêu thị
Ba ngày sau khi Bộ KH&CN thông báo thu hồi 3 giấy chứng nhận top 100 sản phẩm an toàn vì sức khỏe cộng đồng, khảo sát tại các siêu thị cho thấy thị phần các sản phẩm của Vedan không khá hơn so với thời điểm sau khi công ty này xả thải ra sông thị Vải được phát hiện.

Tại các siêu thị, thị phần bột ngọt Vedan cũng không đáng kể so với các nhãn khác
Bà Vũ Thị Hậu, PGĐ Cty Nhất Nam (chuỗi siêu thị Fivimart) cho biết, từ khi xảy ra vụ việc Vedan xả thải ra sông Thị Vải được phát hiện, các sản phẩm Vedan hầu như không được bày bán tại hệ thống siêu thị Fivimart. Thêm vào đó, tại hệ thống siêu thị Fivimart thị phần của Vedan chiếm tỷ lệ rất thấp so với một số hãng bột ngọt khác trên thị trường như Miwon, Ajinomoto...
"Thực ra ngay cả trước khi xảy ra (vụ xả thải ra sông Thị Vải- pv) thì nó cũng quá yếu so với các hãng. Điều này còn có nguyên nhân là các hãng đối thủ nhân đang đẩy mạnh sản xuất kinh doanh để chiếm lĩnh thị phần" - bà Hậu khẳng định.
Bà Dương Thị Quỳnh Trang, Giám đốc đối ngoại siêu thị Big C cho biết: Big C đã bán các mặt hàng của Vedan trở lại sau khi Vedan xuất trình các giấy tờ của cơ quan chức năng chứng nhận đã tích cực khắc phục hậu quả gây ra với siêu thị.
Cũng theo bà Trang, Vedan là một trong 50 nghìn mặt hàng mà Big C bày bán vì vậy doanh số tiêu thụ mặt hàng này tại các siêu thị thành viên chiếm rất ít. Tuy nhiên, tình hình kinh doanh các mặt hàng Vedan tương đối ổn định do ngành hàng bột ngọt không có nhiều nhà cung cấp chia nhau thị trường. Vì vậy, thị phần Vedan và AJinomoto tương đương nhau và đều lớn.
Còn theo bà Hương, Trưởng bộ phận khai thác nguồn hàng chuỗi siêu thị Hapro, các mặt hàng Vedan chủ yếu bán cho thị trường nông thôn nên rất khó để thống kê thị phần.
"Do nhu cầu sử dụng các mặt hàng bột ngọt tại Hà Nội không lớn nên nếu có bày bán cũng không có người mua, mặt khác các doanh nghiệp đối thủ có vị trí gần như Miwon (Phú Thọ), đã chọn làm thị trường chiến lược điều này khiến cho Vedan rất khó bán", bà Hương lý giải.
Bột ngọt đang được thay thế bằng các sản phẩm khác
Điều bà Hương nói đã có phần đúng khi bột ngọt tại Hà Nội đang được rất ít NTD sử dụng mà thay vào đó là các loại gia vị như hạt nêm ...Bà Trần Thị Hiền, bán phở ở đường Bưởi cho biết, gia đình vẫn dùng bột ngọt Vedan cho vào bát phở. Tuy nhiên, theo bà Hiền nhiều khách vào ăn đã yêu cầu không cho "mì chính" vào bát phở của mình nữa. Điều này cũng làm các quán bún, phở đầu tư chiều sâu hơn vào việc chế biến nước dùng.

Tại các chợ, bột ngọt Vedan cũng thiếu "chỗ đứng"
Chị Trần Thị Vân (Cầu Giấy, Hà Nội) cho biết, thời gian gần đây đã sử dụng ít đi các sản phẩm bột ngọt nói chung và Vedan nói riêng. Theo chị Vân, việc thay đổi này là do hiện nay trên thị trường có rất nhiều hãng cho ra đời sản phẩm hạt nêm và giá cả cũng cạnh tranh và quan trọng là khi sử dụng các sản phẩm hạt nêm, tâm lý NTD như chị đỡ sợ chất "hóa học" hơn.
"Điều quan trọng là sản phẩm có vấn đề và ảnh hưởng đến sức khỏe của người tiêu dùng hay không. Những sự việc xảy ra (Vedan xả thải gây ô nhiễm môi trường- pv) cũng nên xem xét cả đến trách nhiệm của các cơ quan chức năng. Nếu Vedan không khắc phục như đã cam kết, báo chí thông tin ngày càng dày đặc thì tôi nghĩ người tiêu dùng sẽ quay sang dùng các sản phẩm thân thiện với môi trường, bảo vệ NTD hơn. Đó là quy luật đào thải tự nhiên trên thị trường thôi", chị Vân cho biết.
Còn anh Đỗ Việt Hưng (Văn Quán, Hà Đông) khẳng định: Hiện nay không thiếu các phương pháp để làm ngọt "tự nhiên" thay cho bột ngọt như hầm xương hay nấu với thịt nạc nên gia đình anh cũng đã không mua bột ngọt nữa.
"Điều này xuất phát từ kinh tế khá giả hơn, cũng như các gia đình cũng đã quan tâm và đầu tư nhiều hơn vào chất lượng bữa ăn hàng ngày" anh Hưng cho biết.
Tuy nhiên, ghi nhận tại các quầy tạp hóa ngoài chợ Nghĩa Tân, Ngô Sĩ Liên, Mơ... sản lượng tiêu thụ các loại bột ngọt vẫn khá tốt, nhưng mặc dù có giá thành tương đương nhau, dao động từ 18.500 - 19.000 đồng/gói 450g song lượng tiêu thụ sản phẩm Vedan chỉ ở mức vừa phải so với các nhãn bột ngọt khác như Miwon hay Ajinomoto.
Chị Minh Phương, chủ hàng bún, miến ngan tại Nghĩa Tân (Cầu Giấy, HN) cho biết: Vì đặc thù gia đình bán hàng ăn nên chị vẫn thường xuyên sử dụng bột ngọt, song chị Phương dùng bột loại của ...Trung Quốc vì giá thành của nó rẻ hơn.
"Tôi bán hàng nên lợi nhuận là yếu tố được đặt lên hàng đầu. Sử dụng khá nhiều bột ngọt, trung bình cứ 1 tuần thì tôi dùng hết khoảng 6kg nên tôi thường lấy hàng của mối quen tại chợ, giá chỉ khoảng 25.000 đồng/kg cho kinh tế", chị Minh Phương cho hay. Trang web của công ty Vedan khẳng định, hiện nay qui mô sản xuất bộ ngọt và axít glutamic của công ty Vedan Việt Nam đã có thể thay thế cho Vedan Ðài Loan, trở thành nhà máy sản xuất lớn nhất trên thế giới. Theo đó, ngoài tận dụng sắn, mía, mật rỉ của Việt Nam làm nguyên liệu và áp dụng công nghệ sinh học, Vedan đã xây dựng các nồi lên men siêu lớn 700 tấn, và đưa vào thiết bị cô đặc tự động M.V.R tiên tiến nhất của Ðức, sản xuất ra bột ngọt có chất lượng quốc tế. Đồng thời cũng sản xuất ra bán thành phẩm cho ngành dược và ngành thực phẩm là axít glutamic. Ngoài phân phối cho thị trường trong nước, Vedan còn xuất khẩu đi nhiều nước trên thế giới. Cũng theo Bộ trưởng Nguyên, Bộ đang xử lý dứt điểm những hậu quả mà công ty Vedan gây ra ở lưu vực sông Thị Vải.
Chưa có một thống kê đầy đủ lợi nhuận, thị phần doanh số bán ra các sản phẩm của Vedan trong và sau khi vụ xả thải ra sông Thị Vải được phát hiện. Tuy nhiên, trong năm 2007, Công ty Vedan đạt tổng doanh thu 270 triệu USD, (so với năm 2006 đạt mức tăng trưởng khoảng 12%). Trong đó, kim ngạch xuất khẩu đạt khoảng 113 triệu USD (tăng so với năm 2006 khoảng 19%), chiếm 42% tổng doanh thu.
Tháng 8/2008, nhà sản xuất bột ngọt Vedan thông báo rằng lãi ròng trong nửa năm 2008 của Vedan tăng 13 % lên thành 8,5 triệu USD. Doanh số nửa năm đầu là 182,7 triệu USD tăng 24,5% so với nửa năm đầu 2007.
Theo ông Phạm Khôi Nguyên, Bộ trưởng bộ TN&MT, Vedan đã nộp được 3/4 trong số tiền 127 tỷ đồng họ phải nộp phạt và Công ty này cũng hứa cuối tháng 12 tới sẽ xử lý dứt điểm chất lượng nước mà công ty họ xử lý.
Vũ Công (VTC News)