Sự tăng, giảm của giá vàng đẩy nhà đầu tư vào hai thái cực: người được, kẻ mất, người vui, kẻ buồn, người hoan hỉ, kẻ xót xa… Nhưng hầu hết đều bất bình, bức xúc với kiểu kinh doanh tùy tiện, có phần “chụp giật” của không ít doanh nghiệp (DN) kinh doanh vàng.
Doanh nghiệp nắm đằng chuôi
Lấy lý do nguồn cung khan hiếm, trong khi cầu căng thẳng, phiên giao dịch ngày 11/11, các DN kinh doanh vàng đã “hè” nhau đẩy giá lên đến gần 30 triệu đồng một lượng, cao hơn gần 5 triệu đồng một lượng so với giá thế giới. Nhưng lý do “thiếu vàng” đã bị Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Nguyễn Văn Giàu bác bỏ: “Quan sát của các một số đơn vị chức năng, NHNN cho thấy, nhà đầu tư cần bao nhiêu, các cửa hàng, DN vàng đều đáp ứng được bấy nhiêu. Tính toán của chúng tôi cho thấy, lượng vàng dự trữ trong dân còn rất lớn”.
 |
| Trong “cơn sốt” vàng vừa qua, các DN để giá mua vào – bán ra chênh lệch hàng triệu đồng một lượng. Ảnh: Đức Long. |
Ông Nguyễn Thanh Trúc, Giám đốc Công ty vàng bạc Ngân hàng Nông nghiệp, xác nhận không có chuyện thiếu vàng những ngày qua. “Mỗi ngày chúng tôi bán ra hàng “tạ” vàng miếng AAA, khách cần mua bao nhiêu cũng có”, ông Trúc khẳng định và nhận xét: “Trong cơn sốt vàng vừa qua, rất nhiều nhà đầu tư, người dân đã để một số DN lợi dụng”.
Không chỉ “dẫn dắt” thị trường khi niêm yết giá cao “ngất ngưởng”, một số DN kinh doanh vàng còn đẩy nhà đầu tư vào tình cảnh “chết cứng” khi bất ngờ ngừng giao dịch. Để rồi, khi mở cửa trở lại, giá niêm yết đã bị đánh tụt xuống, thấp hơn gần 2 triệu đồng một lượng, khiến nhà đầu tư không kịp trở tay.
Đây không phải lần đầu nhà đầu tư rơi vào cảnh “dở khóc” bởi các DN kinh doanh vàng. Với lợi thế về nguồn lực tài chính, thông tin, kinh nghiệm, họ luôn “nắm đằng chuôi” trong hoạt động kinh doanh, như kéo dãn biên độ dao động giá mua – bán, điều tiết giá cao hoặc thấp hơn nhiều so với giá thế giới...
Còn nhớ, cơn sốt vàng đầu tháng 3/2008, khi vàng thế giới lên mức 975,10 USD một ounce, người dân đổ xô đi mua, vàng miếng Thăng Long của Công ty Vàng bạc Bảo Tín Minh Châu được DN này bán ra ở mức giá 19,45 triệu đồng một lượng, cao hơn giá thế giới 500.000 đồng một lượng. Nửa tháng sau đó, khi giá thế giới leo lên 1.033 USD một ounce, nhiều người dân tung vàng ra bán chốt lời thì giá vàng của DN này cũng vẫn chỉ là 19,45 triệu đồng một lượng.
Nhà đầu tư nhỏ luôn thua thiệt
Khi đặt vấn đề về trách nhiệm liên quan khi để xảy ra “cơn bão giá” vừa qua, các DN kinh doanh vàng đều đổ cho chính sách và… nhà đầu tư. Ông Nguyễn Minh Châu, Giám đốc Công ty vàng bạc Bảo Tín Minh Châu lý giải, giá vàng trong nước và thế giới có chênh lệch là do một thời gian dài, Nhà nước không cho nhập khẩu vàng. Thêm vào đó, nhà đầu tư khi thì tranh bán, khi thì giành mua, khiến thị trường không ít lần mất cân đối, làm giá méo mó.
Trong khi đó, cơ quan chức năng có liên quan tỏ ra mờ nhạt về trách nhiệm, chậm chạp trong triển khai các biện pháp nhằm điều tiết, bình ổn thị trường. Vàng đã có dấu hiệu “nóng sốt” từ đầu tuần (9/11), nhưng mãi tới ba ngày sau đó (11/11), Ngân hàng Nhà nước mới công bố cho phép nhập khẩu mặt hàng này và khuyến nghị người dân tỉnh táo, cẩn trọng.
Đến ngày 12/11, Ngân hàng Nhà nước, chi nhánh thành phố Hà Nội - nơi thị trường vàng, ngoại tệ diễn biến “nóng bỏng” nhất cả nước - mới công bố kế hoạch kiểm tra hoạt động này. Và trong rất nhiều lần thị trường vàng, ngoại tệ xảy ra “cơn sốt” trước đó, Ngân hàng Nhà nước đều khẳng định do tâm lý và đầu cơ, song chưa bao giờ có trường hợp vi phạm nào bị phát hiện, xử lý.
Cũng trong ngày thị trường vàng rơi vào cảnh “nước sôi lửa bỏng” đó, giới truyền thông và nhà đầu tư đều trông đợi thông tin nhận định, phân tích, khuyến nghị từ phía các thành viên tham gia thị trường, như các công ty kinh doanh vàng bạc, các ngân hàng… Tuy nhiên, khi Đất Việt liên lạc qua điện thoại với lãnh đạo các DN vàng lớn, Hiệp hội kinh doanh vàng Việt Nam và một số ngân hàng “có tiếng” trong cung cấp dịch vụ về vàng, hầu hết đều không bắt máy, hoặc từ chối trả lời với lý do "bận họp". Thông tin càng thiếu minh bạch, công khai sẽ càng khiến cho nhà đầu tư mất phương hướng và thị trường thêm khó kiểm soát.
Tất cả những điều này giải thích vì sao, thua thiệt luôn rơi vào những nhà đầu tư nhỏ, bất lợi cả về vốn, kiến thức, kinh nghiệm.