Theo Luật thuế Thu nhập cá nhân, thu nhập từ chuyển nhượng chứng khoán, cổ tức là loại thu nhập phải nộp thuế với mức 5%; đối với trường hợp nhận cổ tức bằng cổ phiếu, nhà đầu tư cũng phải nộp thuế 5%. Ngoài ra, khi chuyển nhượng cổ phiếu đó, nhà đầu tư tiếp tục nộp thuế chuyển nhượng chứng khoán là 0,1% trên giá trị chuyển nhượng hoặc 20% trên lợi nhuận thu được. Đây là lý do khiến doanh nghiệp gấp rút thanh toán cổ tức để tránh các khoản chi phí này.
Thời điểm này năm ngoái, nhiều doanh nghiệp niêm yết cũng gấp rút tiến hành chi trả cổ tức cho cổ đông nhằm tránh thuế thu nhập cá nhân trong năm 2009. Tuy nhiên, đợt “né” thuế lần này được nhiều nhà đầu tư quan tâm vì Luật thuế Thu nhập các nhân sẽ chính thức áp dụng từ 1/1 năm sau chứ không được hoãn như năm vừa qua. Theo thống kê, trong nửa cuối tháng 12 năm nay, có khoảng 100 doanh nghiệp niêm yết trên cả hai sàn HOSE và HNX tiến hành chi trả cổ tức bằng tiền mặt cho cổ đông.
 |
| Nhiều nhà đầu tư được hưởng lợi nhờ công ty niêm yết "né" thuế. Ảnh: Lê Hưng. |
Trong mấy ngày cuối cùng của năm 2009, vẫn còn 10 doanh nghiệp niêm yết đang thực hiện chi trả cổ tức bằng tiền mặt như: Công ty CP gỗ Đức Thành trả cổ tức đợt 2 năm 2009 với tỷ lệ 12,7%, Công ty CP Hùng Vương trả cổ tức đợt 2 tỷ lệ 10%, Công ty CP dịch vụ ô tô Hàng Xanh tạm ứng cổ tức đợt 1 tỷ lệ 8%, Công ty CP Alphanam tạm ứng cổ tức năm tỷ lệ 6%, CTCP FPT trả cổ tức đợt 2 tỷ lệ 15%...
Đối với các trường hợp trả cổ tức bằng cổ phiếu thưởng, các doanh nghiệp cũng rút ngắn thời gian hoàn tất thủ tục để số cổ phiếu thưởng này về tài khoản của nhà đầu tư và chính thức được giao dịch ngay trong tháng 12 để tránh thuế như Công ty CP thủy sản Mekong ngày 21/12, Công ty CP Tập đoàn Hapaco ngày 23/12, Công ty CP Traphaco ngày 28/12, Công ty CP Kinh Đô ngày 30/12, Công ty CP Kinh Đô Miền Bắc ngày 30/12.
Linh động vì nhà đầu tư
Trước đây, kể từ ngày chốt danh sách cổ đông cuối cùng để nhận cổ tức đến ngày thực hiện chi trả thường kéo dài 15 - 40 ngày. Tuy nhiên, để nhà đầu tư được nhận tiền trước 1/1/2010, nhiều doanh nghiệp linh động đẩy nhanh tiến độ thực hiện còn 15 ngày. Thậm chí, có đơn vị còn thanh toán tiền cho nhà đầu tư chỉ trong vòng một tuần kể từ ngày chốt danh sách như trường hợp của Công ty CP Gỗ Đức Thành (chốt danh sách ngày 24/12, thanh toán ngày 31/12). Giám đốc một doanh nghiệp niêm yết thừa nhận, việc gấp rút trả cổ tức ngay trong tháng 12 không nằm ngoài mục đích giúp nhà đầu tư “né” thuế.
Điểm đặc biệt trong mùa cổ tức năm nay chính là sự thay đổi đột ngột về cách thức chi trả cổ tức của doanh nghiệp. Thời điểm tháng 10, khi thị trường đang “sốt”, doanh nghiệp ào ạt chạy theo phong trào chia cổ tức bằng cổ phiếu thưởng, nhưng khi thị trường đi xuống thì doanh nghiệp linh động chuyển sang chi trả bằng tiền mặt. So với mức trung bình của năm ngoái, tỷ lệ chi trả cổ tức bằng tiền mặt có phần cao hơn hoạt động của doanh nghiệp khả quan hơn, với mức 10 - 15%, cá biệt có đơn vị trả cổ tức lên đến 30% như Công ty CP Viglacera Bá Hiến, thậm chí 40% như trường hợp của Công ty CP Viglacera Từ Sơn. Đây chính là nguồn thu nhập đáng kể đối với không ít nhà đầu tư trong bối cảnh thị trường đang suy giảm. Thực tế, ngay các doanh nghiệp niêm yết cũng có lợi khi cổ phiếu của doanh nghiệp có mức trả cổ tức cao luôn có “sóng lớn” so với mặt bằng chung.
Ngay trong hôm nay và ngày mai, hàng loạt doanh nghiệp niêm yết cũng thực hiện việc chi trả cổ tức như Công ty CP hợp tác kinh tế và xuất nhập khẩu Savimex trả cổ tức đợt 2 năm 2009 tỷ lệ 5%, Công ty CP đại lý liên hiệp vận chuyển tạm ứng cổ tức năm 2009 tỷ lệ 15%, Công ty CP sản xuất kinh doanh xuất nhập khẩu Bình Thạnh trả cổ tức đợt 2 năm 2009 tỷ lệ 10%, Công ty CP sản xuất kinh doanh nhập khẩu dịch vụ và đầu tư Tân Bình tạm ứng cổ tức năm 2009 tỷ lệ 18%...
Kim Giang (Đất việt)